માનસ દર્શન: પાંચ દોષો અને તેના નિવારણના ઉપાય
આપણા ઉપનિષદના ઋષિ કહે છે કે મન અને વાણી એકબીજામાં સમર્પિત હોવા જોઈએ. દેહના પાંચ મુખ્ય દોષો છે: કામ, ક્રોધ, નિઃશ્વાસ (નિરાશા), ભય અને નિદ્રા. આ દોષોના નિવારણ માટે સંકલ્પપૂર્વકની ક્ષમા એ સૌથી મોટો ઉપાય છે. ભગવદ્દગીતા અને અન્ય ગ્રંથોમાં પણ આ દોષોના સ્વરૂપ અને નિયંત્રણ વિશે વિસ્તૃત ચર્ચા કરવામાં આવી છે. કામ પ્રકૃતિ છે, પણ તેનો અતિરેક દોષ બને છે. ક્રોધ, ભય અને અતિશય નિદ્રા પણ દોષારૂપ છે. નિરાશા ન લાવવી અને સંકલ્પબળથી આગળ વધવું જરૂરી છે.
માનસ દર્શન: પાંચ દોષો અને તેના નિવારણના ઉપાય
નવસારીમાં ગણેશ વિસર્જનમાં 11000KG ગુલાલથી રસ્તા લાલ
નવસારીના વિજલપોર ખાતે ગણેશ વિસર્જન સમયે શિવરાણા ક્ષત્રિય ગ્રુપ દ્વારા અંદાજે 11,000 કિલો ગુલાલ ઉડાડવામાં આવ્યું. આના કારણે અંબાજી નગરના મુખ્ય રસ્તાઓ પર ગુલાલના જાડા થર જામી ગયા, જેનાથી વાહનચાલકોને લપસવાનો અને અકસ્માતનો ભય સતાવ્યો. પરિણામે, સ્થાનિક નગરસેવકો અને સામાજિક આગેવાનોએ જાતે પાવડા વડે ગુલાલ હટાવવાની કામગીરી હાથ ધરી. આ ઘટના સિવિક સેન્સ અને જવાબદારી અંગે અનેક સવાલો ઊભા કરી રહી છે.
નવસારીમાં ગણેશ વિસર્જનમાં 11000KG ગુલાલથી રસ્તા લાલ
સુરતમાં બાપ્પાના ફૂલો તાપીમાં નહીં, ખાતરમાં જશે
સુરતમાં ગણેશોત્સવ બાદ બાપ્પાને ચઢાવેલા ફૂલોનું હવે તાપી નદીમાં વિસર્જન નહીં થાય. લોકોની ધાર્મિક ભાવના જાળવીને પર્યાવરણ સુરક્ષાના ભાગરૂપે સુરત મહાનગરપાલિકાએ એક અનોખો પ્રયોગ હાથ ધર્યો છે. ગણેશોત્સવ દરમિયાન એકત્ર થયેલા અંદાજે 40 મેટ્રિક ટન ફૂલોનો સંગ્રહ કરી તેને વર્મીકમ્પોસ્ટ પ્લાન્ટમાં મોકલવામાં આવ્યું છે. જ્યાં 70 દિવસની પ્રક્રિયા બાદ આ ફૂલોમાંથી કુદરતી ખાતર તૈયાર થશે, જેનો ઉપયોગ પાલિકાના ગાર્ડનમાં કરવામાં આવશે. અગાઉ આ ફૂલો નદીમાં પધરાવવાથી પ્રદૂષણ વધતું હતું, પરંતુ હવે આ પહેલથી પ્રદૂષણ ઘટશે.
સુરતમાં બાપ્પાના ફૂલો તાપીમાં નહીં, ખાતરમાં જશે
અંબાજી ભાદરવી પૂનમ મેળામાં 43 લાખથી વધુ માઈભક્તો પહોંચ્યા
શક્તિપીઠ અંબાજીમાં યોજાયેલ ભાદરવી પૂનમ મહામેળામાં 43,05,391 યાત્રિકોએ માં અંબાના દર્શન કર્યા હતા. મેળા દરમિયાન 67,572 યાત્રિકોએ ગબ્બર રોપવેનો લાભ લીધો હતો, જ્યારે એસટીની 8203 બસ ટ્રીપમાં 3,50,618 મુસાફરોએ પ્રવાસ કર્યો હતો. અન્નક્ષેત્રમાં 4,93,889 ભક્તોએ ભોજન પ્રસાદ લીધો હતો અને 32,31,263 મોહનથાળ પેકેટનું વિતરણ કરાયું હતું. ભંડાર, ભેટ કાઉન્ટર અને ધાર્મિક સાહિત્ય કેન્દ્રની કુલ આવક 2,16,44,619 રૂપિયા નોંધાઈ હતી.
અંબાજી ભાદરવી પૂનમ મેળામાં 43 લાખથી વધુ માઈભક્તો પહોંચ્યા
થાઈલેન્ડથી આવેલા ભક્તોએ ગણપતિ વિસર્જનમાં ભાગ લઈ ભારતીય પરંપરાનું કર્યું સ્વાગત
મુંબઈની ગિરગાંવ ચોપાટી પર અનંત ચતુર્દશી નિમિત્તે ગણપતિ વિસર્જન સમયે થાઈલેન્ડથી આવેલા નાગરિકોના એક સમૂહે પણ પોતાની ગણેશપ્રતિમાનું વિસર્જન કર્યું. છેલ્લાં ચાર વર્ષથી મહારાષ્ટ્રમાં ગણેશોત્સવની ઉજવણી કરતા આ ભક્તો ૧૦ દિવસ ગણેશ સ્થાપનાને બદલે અષ્ટવિનાયકની યાત્રા કરી અંતે વિસર્જન કરે છે. તેમણે સાંજે આરતી, અથર્વશીર્ષ અને મંત્રોચ્ચાર સાથે 'ગણપતિ બાપ્પા મોરયા'ના જયઘોષ કર્યા. પીળા ટી-શર્ટમાં સજ્જ આ વિદેશી ભક્તોએ મરાઠીમાં 'પુઢચ્યા વર્ષી લવકર યા'ના નારા પણ લગાવ્યા.
થાઈલેન્ડથી આવેલા ભક્તોએ ગણપતિ વિસર્જનમાં ભાગ લઈ ભારતીય પરંપરાનું કર્યું સ્વાગત
કાનની કેળવણી વગરની કેળવણી અધૂરી
કાન એ માત્ર અવાજ ગ્રહણ કરવાનું અંગ નથી, પરંતુ તે સ્ત્રી-અવયવ છે અને સંગીતની ઉપાસનામાં તેનો મહત્ત્વનો ભાગ છે. આંખ પુરુષ-અવયવ છે, જેની જોવાની ક્ષમતા આરપાર હોય છે, જ્યારે કાન અનાક્રમક હોય છે. ઘોંઘાટને 'શ્રવણસૃષ્ટિમાં થતો બળાત્કાર' ગણાવ્યો છે, જ્યારે પ્રકૃતિના મધુર અવાજો, જેમ કે પંખીઓનો કલરવ, ઝરણાનો ગાન, અને વાંસળીનો સૂર, આત્માને શાંતિ આપે છે. કાનની સાચી કેળવણી વગરની કેળવણી અધૂરી છે, કારણ કે તે સમગ્ર ચેતનાને સંગીત સાથે જોડે છે.
કાનની કેળવણી વગરની કેળવણી અધૂરી
AI માનવજાત માટે ખતરો?
AI ટેકનોલોજી માનવજાત માટે ઘાતક બની શકે છે તેવા ઓપનAI ના સેમ ઓલ્ટમેન, એન્થ્રોપિકના ડારિયો એમોડેઈ અને એક્સ-AI ના ઇલોન મસ્ક જેવા દિગ્ગજોના દાવા ચિંતાનો વિષય બન્યા છે. AI મોડલ્સ ભવિષ્યમાં માનવ નિયંત્રણ ગુમાવી શકે છે અથવા જૈવિક હથિયારો બનાવી શકે છે. આ ગંભીર સમસ્યાઓના નિવારણ માટે, ગ્રીન ડેટા સેન્ટર નીતિ, ડિજિટલ વોટરમાર્કિંગ અને શિક્ષણમાં ક્રિટિકલ થિંકિંગને પ્રોત્સાહન જેવા નીતિગત પગલાં તાત્કાલિક લાગુ કરવા અનિવાર્ય છે.
AI માનવજાત માટે ખતરો?
ચંદ્રકાન્ત શેઠ: એક અનોખા કવિ અને લેખકનું ગુજરાતી સાહિત્યમાં યોગદાન
હરદ્વાર ગોસ્વામી ગુજરાતી સાહિત્યમાં ચંદ્રકાન્ત બક્ષી અને ચંદ્રકાન્ત શેઠ બે ઉત્તમ સર્જક છે. બંનેનો મિજાજ જુદો રહ્યો છે. બંનેની દોસ્તીની વ્યાખ્યામાં પુસ્તકોનું મહત્વ કોમન આવે છે. ચંદ્રકાન્ત શેઠ વિશે મીડિયાને ઓછી જાણકારી છે, છતાં તેમણે અઢળક સર્જન, સંપાદન અને સંશોધન કર્યું. બાળપણથી જ પુસ્તકોના શોખીન એવા ચંદ્રકાન્ત શેઠે વૈજ્ઞાનિક, ગૃહત્યાગી અને વાચનવીર બનવાની પ્રેરણા પુસ્તકોમાંથી મેળવી. કાલિદાસના 'મેઘદૂત'થી પ્રભાવિત થઈ તેમણે મહાકાવ્ય લખ્યું અને નાની ઉંમરેથી જ કવિતા અને લેખન ક્ષેત્રે સક્રિય બન્યા.
ચંદ્રકાન્ત શેઠ: એક અનોખા કવિ અને લેખકનું ગુજરાતી સાહિત્યમાં યોગદાન
રોહિંગ્યા અલગતાવાદ: એક મોટી ભૂલ જેણે તેમને વતનથી દૂર કર્યા
રોહિંગ્યા અલગતાવાદ એક મોટી ભૂલ હતી, જેના કારણે તેમને તેમના વતન મ્યાનમારથી ઉખેડી નાખવામાં આવ્યા. આધુનિક સમયમાં, બ્રિટિશરોએ રોહિંગ્યાઓને "રોહિંગ્યા" નામ હેઠળ એકત્રિત કર્યા, જેણે તેમને બૌદ્ધ બહુમતીથી અલગ કર્યા. પ્રથમ વિશ્વ યુદ્ધ અને બીજા વિશ્વ યુદ્ધ દરમિયાન, રોહિંગ્યાઓએ બ્રિટિશરોને વફાદાર રહીને બૌદ્ધો સાથે દુશ્મનાવટ વધારી. બીજા વિશ્વ યુદ્ધ પછી, બર્મા સ્વતંત્ર થયું, અને રોહિંગ્યાઓએ પાકિસ્તાન સાથે જોડાવાનો પ્રયાસ કર્યો, જેના કારણે બૌદ્ધો તેમના પ્રત્યે શંકાશીલ બન્યા. 1982ના નાગરિકતા કાયદાએ તેમને અધિકારોથી વંચિત રાખ્યા, અને સમય જતાં, તેઓ તેમના વતનમાંથી વિસ્થાપિત થવા મજબૂર બન્યા.
રોહિંગ્યા અલગતાવાદ: એક મોટી ભૂલ જેણે તેમને વતનથી દૂર કર્યા
પ્રણવ ગુપ્તાની સાઇકલ પર 6,000 કિલોમીટરની અમેરિકન સાહસયાત્રા: ‘ઑપરેશન પીટર’
ગુજરાતી પ્રણવ ગુપ્તાએ અમેરિકામાં 6,000 કિલોમીટરની સાઇકલ યાત્રા કરી, જેનું વર્ણન ‘ઑપરેશન પીટર’ પુસ્તકમાં છે. ઇથાકાથી સિએટલ સુધીના આ પ્રવાસ દરમિયાન તેમણે અમેરિકાના 16 રાજ્યોની મુલાકાત લીધી. આ યાત્રાનો ઉદ્દેશ્ય અમેરિકાની સફળતાના કારણો અને નાગરિકોને મળતી તકોને સમજવાનો હતો. પુસ્તકમાં અમેરિકાના ઇતિહાસ, સંસ્કૃતિ અને વિવિધ રાજ્યોની લાક્ષણિકતાઓનું રસપ્રદ વર્ણન છે. પ્રણવની ભાષાશૈલી અને સ્થળ-વ્યક્તિનામોને આપેલા ગુજરાતી રંગને કારણે પુસ્તક પ્રેરણાદાયી બન્યું છે.
પ્રણવ ગુપ્તાની સાઇકલ પર 6,000 કિલોમીટરની અમેરિકન સાહસયાત્રા: ‘ઑપરેશન પીટર’
હરિદ્વારની નારાયણી શિલા: પિતૃઓને મળે છે મોક્ષ અને પિતૃલોકની પ્રાપ્તિ
શ્રાદ્ધ પક્ષમાં હરિદ્વારની નારાયણી શિલા પિતૃ કર્મો માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ સ્થળ બની જાય છે. દેશ-વિદેશથી શ્રદ્ધાળુઓ અહીં પોતાના પૂર્વજોના ઉદ્ધાર અને મોક્ષ માટે તર્પણ, પિંડદાન તથા શ્રાદ્ધ કર્મ કરાવવા આવે છે. એવી માન્યતા છે કે નારાયણી શિલા પર કરાયેલા કર્મથી પિતૃઓને પિતૃલોક મળે છે અને પિતૃદોષમાંથી મુક્તિ મળે છે. સ્કંદ પુરાણ અને વાયુ પુરાણમાં પણ તેનું વિશેષ મહત્વ વર્ણવાયું છે.
હરિદ્વારની નારાયણી શિલા: પિતૃઓને મળે છે મોક્ષ અને પિતૃલોકની પ્રાપ્તિ
મોઢેરા સૂર્યમંદિર: નિર્માણના ૧૦૦૦ વર્ષ, ઇતિહાસ અને સ્થાપત્યનો અદ્વિતીય સંગમ
મોઢેરાના સૂર્યમંદિરને નિર્માણના ૧૦૦૦ વર્ષ પૂર્ણ થયા છે. મહમૂદ ગઝનીએ સોમનાથ લૂંટયું તે જ વર્ષે, ૧૦૨૬માં, પાટણના રાજા ભીમદેવ સોલંકીએ મોઢેરામાં ભવ્ય સૂર્યમંદિરનું નિર્માણ શરૂ કરાવ્યું. આ મંદિર ધાર્મિક આઘાતમાંથી રાહત આપવા અને વીરોની યાદમાં બનાવાયું હતું. ૨૩.૬ અક્ષાંશ વૃત્ત પર કર્કવૃત્ત નજીક આવેલા મોઢેરામાં સૂર્યના સીધા કિરણો પડતાં હોવાથી તેનું નિર્માણ સ્થળ તરીકે પસંદગી કરવામાં આવી. પ્રાચીન ખગોળવિજ્ઞાન અને અદ્વિતીય સ્થાપત્ય કળાનો સમન્વય આ મંદિરમાં જોવા મળે છે.
મોઢેરા સૂર્યમંદિર: નિર્માણના ૧૦૦૦ વર્ષ, ઇતિહાસ અને સ્થાપત્યનો અદ્વિતીય સંગમ
વ્યારામાં ગણેશ પર્વે બાબા બરફાની ગ્રૂપ દ્વારા 16 હજારથી વધુ ભક્તોને પ્રસાદ વિતરણ
વ્યારામાં ગણેશ વિસર્જન પર્વ નિમિત્તે બાબા બરફાની ગ્રૂપ દ્વારા ત્રણ દિવસ સેવા કાર્ય સંપન્ન થયું. જૂના બસ સ્ટેશન પાસે દેસાઈ કોમ્પ્લેક્સ ખાતે આયોજિત ભોજન સેવામાં 16 હજારથી વધુ ભક્તોને પ્રસાદ અપાયો. જેમાં 250 થી વધુ ગણેશ મંડળો અને ભક્તો માટે મસાલા ખીચડી, વડાપાઉં અને મંચુરિયનનો સમાવેશ થાય છે. આ સેવા કાર્યમાં મોટી સંખ્યામાં સ્વૈચ્છિક રીતે લોકો જોડાયા હતા. આ પ્રસાદમાં 250 કિલોથી વધુ શાકભાજી, 780 કિલો ચોખા, 300 કિલો દાળ, 40 કિલો ઘી અને 40 કિલો સીંગદાણાનો ઉપયોગ કરાયો હતો.
વ્યારામાં ગણેશ પર્વે બાબા બરફાની ગ્રૂપ દ્વારા 16 હજારથી વધુ ભક્તોને પ્રસાદ વિતરણ
એકલતા દૂર કરવા શરૂ થયેલી દુર્ગાપૂજા: 89 વર્ષની અમર પરંપરા
1938માં અમદાવાદ આવેલા 4-5 બંગાળીઓ માટે વતન અને એકલતાની લાગણી દૂર કરવા શરૂ થયેલી દુર્ગાપૂજા આજે 89 વર્ષની એક અવિરત પરંપરા બની ગઈ છે. ‘કાલી બારી દુર્ગા મહોત્સવ’ તરીકે ઓળખાતો આ ઉત્સવ, પોળથી શરૂ થઈને સિંધુ ભવન સુધી વિસ્તર્યો છે. શરૂઆતમાં માત્ર બંગાળી સમાજ માટે એકબીજાને મળવાનું માધ્યમ રહેલો આ ઉત્સવ, હવે વિવિધ સાંસ્કૃતિક કાર્યક્રમો અને 50 જેટલી પ્રવૃત્તિઓ સાથે વર્ષભર ચાલતી એક મહત્વપૂર્ણ સાંસ્કૃતિક ઘટના બની ગયો છે.
એકલતા દૂર કરવા શરૂ થયેલી દુર્ગાપૂજા: 89 વર્ષની અમર પરંપરા
સણાદર મીની અંબાજીમાં ભાદરવી પૂનમનો મેળો સંપન્ન
દિયોદર તાલુકાના સણાદર ધામ ખાતે અંબાજી માતાજીના મંદિરે ભાદરવી પૂનમ નિમિત્તે બે દિવસીય મેળો યોજાયો હતો, જે શાંતિપૂર્ણ રીતે સંપન્ન થયો. આ મેળા દરમિયાન, દિયોદર, ભાભર, સુઈગામ, કાંકરેજ, ઓગડ, રાધનપુર, લાખણી, ડીસા સહિતના વિસ્તારોમાંથી દોઢ લાખથી વધુ શ્રદ્ધાળુઓએ માતાજીના દર્શન કરી ધન્યતા અનુભવી. 50 હજારથી વધુ શ્રદ્ધાળુઓએ ભોજન પ્રસાદનો લાભ લીધો. રાજ્ય મંત્રી પ્રવીણભાઈ માળીએ આગામી સમયમાં સુંદર બગીચો બનાવવાની જાહેરાત કરી.
સણાદર મીની અંબાજીમાં ભાદરવી પૂનમનો મેળો સંપન્ન
ડાકોર મંદિરમાં ભાદરવી પૂનમના મેળામાં ભક્તોનો અવિરત પ્રવાહ
યાત્રાધામ ડાકોરમાં ભાદરવી પૂનમ નિમિત્તે રણછોડરાયજી મંદિરમાં ભક્તોનો મહેરામણ ઊમટી પડ્યો હતો. મંગળા આરતીથી લઈને શયન આરતી સુધી, અંદાજે એક લાખથી વધુ ભક્તોએ દર્શનનો લાભ લીધો. "જય રણછોડ, માખણચોર" ના ગગનભેદી નાદથી સમગ્ર વાતાવરણ ભક્તિમય બન્યું હતું. ભક્તોને કોઈ અગવડ ન પડે તે માટે મંદિર વહીવટી તંત્ર અને સ્થાનિક પોલીસ દ્વારા ચુસ્ત બંદોબસ્ત અને સુચારૂ વ્યવસ્થા ગોઠવવામાં આવી હતી. આ પવિત્ર અવસર પર વેપારી વર્ગમાં પણ ઉત્સાહનો માહોલ જોવા મળ્યો.
ડાકોર મંદિરમાં ભાદરવી પૂનમના મેળામાં ભક્તોનો અવિરત પ્રવાહ
પાટણના પાલડીમાં બે દિવસીય ભવાઈ મહોત્સવ સંપન્ન
પાટણના પાલડી સ્થિત જાળેશ્વર દાદાના સાનિધ્યમાં તળ ઔદિચ્ય સહસ્ત્ર્ર બ્રાહ્મણ સમાજ દ્વારા આયોજિત બે દિવસીય પરંપરાગત ભવાઈ મહોત્સવ સંપન્ન થયો. ભાદરવા સુદ ચૌદસની રાત્રે ગણપતિ, કાળકા જેવા વિવિધ વેશ ભજવાયા બાદ, પૂનમના દિવસે રામ-રાવણ યુદ્ધનું ભવ્ય પ્રદર્શન થયું, જેમાં મોટી સંખ્યામાં લોકો ઉમટી પડ્યા. રામના હાથે રાવણના વધ બાદ ભવાઈની પૂર્ણાહુતિ કરવામાં આવી. આ ઉત્સવ ભગવાન શિવ પ્રત્યેની આસ્થા અને મનોકામના પૂર્ણ કરવાના હેતુસર ઉજવાય છે.
પાટણના પાલડીમાં બે દિવસીય ભવાઈ મહોત્સવ સંપન્ન
સિદ્ધપુરમાં માતૃગયા તીર્થ ખાતે શ્રાદ્ધ પક્ષનો પ્રારંભ
પાટણ જિલ્લાના પ્રસિદ્ધ માતૃગયા તીર્થ સિદ્ધપુરમાં ભાદરવી પુનમથી માતૃ તર્પણ વિધિનો વિધિવત પ્રારંભ થયો છે. આ પવિત્ર સ્થળે દેશ-વિદેશથી લોકો પોતાના માતૃઓના આત્માની શાંતિ અને મોક્ષ માટે આવે છે. બિંદુ સરોવર ખાતે સરકાર દ્વારા નિર્મિત રિવરફ્રન્ટ અને નદી કાંઠે માતૃ તર્પણ વિધિ માટે ખાસ સુવિધા ઊભી કરાઈ છે. આગામી ૧૬ દિવસ સુધી ચાલનારા આ શ્રાદ્ધ પક્ષ દરમિયાન ૧૪૦ જેટલા તીર્થગોર ભુદેવો વૈદિક મંત્રોચ્ચાર સાથે માતૃશ્રાદ્ધ, તર્પણ અને પિંડદાન જેવી ધાર્મિક વિધિઓ સંપન્ન કરાવશે.
સિદ્ધપુરમાં માતૃગયા તીર્થ ખાતે શ્રાદ્ધ પક્ષનો પ્રારંભ
ભાદરવી પૂનમે ઉમિયાધામ, ઊંઝામાં ભક્તોનો અવિરત ધસારો
ભાદરવી પૂનમના પવિત્ર પર્વ નિમિત્તે ઊંઝા સ્થિત ઉમિયાધામ ખાતે શ્રદ્ધાળુઓનો ભારે ધસારો જોવા મળ્યો. દૂરદૂરથી મોટી સંખ્યામાં ભક્તો માં ઉમિયાના દર્શન અને આશીર્વાદ મેળવવા પહોંચ્યા હતા. પગપાળા સંઘોના આગમનથી ઊંઝાના માર્ગો "જય ઉમિયા"ના નાદથી ગુંજી ઉઠ્યા હતા. કડવા પાટીદારોની કુળદેવી મા ઉમિયાના દર્શન કરીને ભક્તો ધન્યતા અનુભવી રહ્યા હતા. આ ભક્તિસાગરે ઊંઝામાં ધાર્મિક ઉત્સવનો અનોખો માહોલ સર્જ્યો હતો.
ભાદરવી પૂનમે ઉમિયાધામ, ઊંઝામાં ભક્તોનો અવિરત ધસારો
બહુચરાજીમાં ભાદરવી પૂનમે માઈભક્તોનું ઘોડાપૂર
યાત્રાધામ બહુચરાજી ભાદરવી પૂનમના પવિત્ર દિવસે શ્રદ્ધા, ભક્તિ અને શક્તિના અદભૂત સંગમ સમાન બન્યું હતું. ગુજરાતના વિવિધ વિસ્તારોમાંથી હજારો માઈભક્તો ધજા અને જયઘોષ સાથે માતાજીના આશીર્વાદ મેળવવા ઉમટી પડ્યા હતા. દિવસભર મંદિર પરિસર અને ચાચરચોકમાં ભક્તિનો માહોલ છવાયેલો રહ્યો. વહેલી સવારથી જ ભક્તોનો પ્રવાહ શરૂ થયો હતો, જે મોડી રાત સુધી યથાવત્ રહ્યો. જય બહુચર માતાજીના નાદ સાથે વાતાવરણ ભક્તિમય બન્યું હતું.
બહુચરાજીમાં ભાદરવી પૂનમે માઈભક્તોનું ઘોડાપૂર
વિશ્વના મુખ્ય ધર્મો અને સંસ્કૃતિઓમાં પિતૃઓની માન્યતાઓ
વિશ્વભરમાં વિવિધ ધર્મો અને સંસ્કૃતિઓએ પિતૃઓ પ્રત્યે ઊંડો આદર અને મહત્વ દર્શાવ્યું છે. હિન્દુ ધર્મમાં પિતૃઓને આધ્યાત્મિક શક્તિ માની પૂજાય છે, જ્યારે ઇસ્લામ અને ખ્રિસ્તી ધર્મમાં તેમની પૂજા નિષેધ છે, પરંતુ સ્મરણ અને સદ્કર્મો દ્વારા સન્માન અપાય છે. બૌદ્ધ ધર્મ સદ્કર્મો પર ભાર મૂકે છે, જ્યારે શિન્ટો અને તાઓ ધર્મ પિતૃઓને જીવંત આત્મા તરીકે માને છે જે માર્ગદર્શન અને રક્ષણ આપે છે. યોરૂબા ધર્મમાં પિતૃઓ ભૌતિક અને આધ્યાત્મિક જગત વચ્ચે સેતુરૂપ છે. આ રીતે, દરેક સંસ્કૃતિમાં પિતૃઓ પ્રત્યેની ભાવનાઓ અનન્ય રીતે વ્યક્ત થાય છે.
વિશ્વના મુખ્ય ધર્મો અને સંસ્કૃતિઓમાં પિતૃઓની માન્યતાઓ
વિદુર નીતિ: મોટા સંકટ પહેલાં મળતા સંકેતો
મહાભારત કાળના વિદ્વાન વિદુરજીની 'વિદુર નીતિ' જીવનના અનેક પાસાંઓ પર માર્ગદર્શન આપે છે. આ નીતિ અનુસાર, જીવનમાં મોટા સંકટ આવતા પહેલા કેટલાક સ્પષ્ટ સંકેતો મળે છે, જેને અવગણવા જોઈએ નહીં. જેમાં અહંકારનો ઉદય, ખોટા લોકોની વાતોનું આકર્ષણ અને ક્રોધ તથા કઠોર વાણીનો સમાવેશ થાય છે. વિદુર નીતિ સમજાવે છે કે આ સંકેતોને ઓળખીને વ્યક્તિ પોતાના જીવનને સુરક્ષિત રાખી શકે છે અને મુશ્કેલ સમયનો સામનો કરવા માટે તૈયાર રહી શકે છે.
વિદુર નીતિ: મોટા સંકટ પહેલાં મળતા સંકેતો
ઢીમા ધામમાં ભાદરવી પૂનમે 'મૂછાળા ધરણીધર'ના દર્શન માટે લાખો ભક્તોનો જમાવડો
વાવ-થરાદ તાલુકાના ઢીમા ખાતે ભાદરવી પૂનમ નિમિત્તે ભગવાન મૂછાળા ધરણીધરના ભવ્ય મેળામાં લાખો શ્રદ્ધાળુઓએ દર્શન કરી ધન્યતા અનુભવી. 'મીની દ્વારકા' તરીકે પૂજનીય આ ધામમાં દૂર-દૂરથી આવેલા ભક્તોએ કાળઝાળ તાપ વચ્ચે પણ કિલોમીટરો લાંબી કતારોમાં ઉભા રહી અદમ્ય આસ્થા દર્શાવી. 'જય ધરણીધર'ના નાદથી સમગ્ર યાત્રાધામ ગુંજી ઊઠ્યું હતું. મેળા દરમિયાન શાંતિ અને વ્યવસ્થા જાળવવા પોલીસ દ્વારા ચુસ્ત બંદોબસ્ત અને ટ્રાફિક નિયંત્રણ કરાયું હતું, જેમાં સ્થાનિક યુવાનોએ પણ સહયોગ આપ્યો.
ઢીમા ધામમાં ભાદરવી પૂનમે 'મૂછાળા ધરણીધર'ના દર્શન માટે લાખો ભક્તોનો જમાવડો
ખેડબ્રહ્મામાં ભાદરવી પૂનમનો ભવ્ય મેળો
ખેડબ્રહ્મા ખાતે ભાદરવી પૂનમના પવિત્ર અવસરે મા અંબિકાના મંદિરમાં ભક્તિનો અદ્ભુત માહોલ સર્જાયો હતો. રાજ્યભરમાંથી લગભગ ૧૦.૨૫ લાખથી વધુ ભક્તોએ માતાજીના દર્શન કરી ધન્યતા અનુભવી. આ યાત્રાધામમાં ૫,૫૫૦થી વધુ ધ્વજારોહણ કરવામાં આવ્યું હતું, જેમાં વિવિધ સંઘો અને પદયાત્રીઓ જોડાયા હતા. અમદાવાદના ગોતા અને વિસનગરના ભક્તો પરંપરા જાળવીને ભંડારા અને દર્શનનું આયોજન કરતા રહ્યા. પોલીસ તંત્ર દ્વારા પણ ડીજેના તાલે ગરબે ઘૂમી ધ્વજારોહણ કરી સુરક્ષા વ્યવસ્થા જાળવવામાં આવી.
ખેડબ્રહ્મામાં ભાદરવી પૂનમનો ભવ્ય મેળો
વડોદરામાં ૧૬,૦૦૦થી વધુ શ્રીજી પ્રતિમાઓનું ભાવપૂર્વક વિસર્જન
વડોદરા મહાનગરપાલિકા દ્વારા શહેરના ૧૨ સ્થળોએ તૈયાર કરાયેલા કૃત્રિમ અને કુદરતી તળાવોમાં ગણેશોત્સવ બાદ શ્રીજી પ્રતિમાઓનું વિસર્જન કરવામાં આવ્યું. વહેલી સવાર સુધીમાં અંદાજે ૧૬,૦૦૦ નાની-મોટી પ્રતિમાઓનું વિસર્જન પૂર્ણ થયું. ડીજે, ઢોલ-નગારા અને 'ગણપતિ બાપ્પા મોરિયા'ના જયઘોષ સાથે ભક્તોએ ભવ્ય વિદાય આપી. વિવિધ ઝોનમાં નિર્ધારિત સ્થળોએ વિસર્જનની કામગીરી સંપન્ન થતાં ભક્તોમાં ભાવુક માહોલ જોવા મળ્યો અને 'અગલે બરસ તું જલ્દી આના'ના નારા સાથે આરાધ્ય દેવને વિદાય અપાઈ.
વડોદરામાં ૧૬,૦૦૦થી વધુ શ્રીજી પ્રતિમાઓનું ભાવપૂર્વક વિસર્જન
ઈશ્વરચંદ્ર વિદ્યાસાગર: સમાજસુધારણા, સ્ત્રીશિક્ષણ અને વિધવા પુનર્લગ્નના અગ્રણી નેતા
19મી સદીના Bengal Renaissance ના પ્રખર વિચારક, સમાજ સુધારક અને લેખક ઈશ્વરચંદ્ર વિદ્યાસાગરે ભારતીય સમાજમાં, ખાસ કરીને નારી ઉત્થાન અને શિક્ષણ ક્ષેત્રે ક્રાંતિકારી પરિવર્તનો લાવ્યા. તેમણે Sanskrit Press ની સ્થાપના કરી અને Sanskrit College, Kolkata ના Principal તરીકે નીચલી જ્ઞાતિના વિદ્યાર્થીઓ માટે પણ શિક્ષણના દ્વાર ખોલ્યા. બંગાળી ભાષાને સરળ બનાવી "Borno Porichoy" ની રચના કરી. તેમના પ્રયાસોથી Hindu Widow's Remarriage Act, 1856 પસાર થયો, જેના પગલે તેમણે પોતાના પુત્રના લગ્ન પણ એક વિધવા સાથે કરાવ્યા.
ઈશ્વરચંદ્ર વિદ્યાસાગર: સમાજસુધારણા, સ્ત્રીશિક્ષણ અને વિધવા પુનર્લગ્નના અગ્રણી નેતા
છોટી કાશીમાં ગણેશભક્તોએ 'ગણપતિ બાપા મોરિયા...'
જામનગર 'છોટી કાશી'માં અનંત ચતુર્દશીના અવસરે ગણેશભક્તોએ ‘ગણપતિ બાપા મોરિયા… અગલે વર્ષ તું જલ્દી આના…’ના જયઘોષ સાથે ભગવાન ગણેશની મૂર્તિઓને ભાવભીની વિદાય આપી. જામનગર મહાનગરપાલિકા દ્વારા ખંભાળિયા બાયપાસ અને સરદાર રિવેરા ખાતે તૈયાર કરાયેલા વિસર્જન કુંડમાં એક દિવસમાં 2,679 મૂર્તિઓનું વિસર્જન થયું. ગણેશોત્સવના બાર દિવસ દરમિયાન કુલ 7,205 મૂર્તિઓનું વિસર્જન થયું. સમગ્ર પ્રક્રિયા શાંતિપૂર્ણ રહી, જેમાં મહાનગરપાલિકા, પોલીસ અને ફાયર બ્રિગેડની ટીમોએ વ્યવસ્થા જાળવી.
છોટી કાશીમાં ગણેશભક્તોએ 'ગણપતિ બાપા મોરિયા...'
અંબાજી ભાદરવી પૂનમ મેળાની ભવ્ય પૂર્ણાહુતિ
પ્રસિદ્ધ શક્તિપીઠ અંબાજી ખાતે સાત દિવસીય ભાદરવી મહામેળા-2026 ની ભાદરવી પૂનમના પાવન પર્વે ભવ્ય પૂર્ણાહુતિ થઈ. મેળાના અંતિમ દિવસે લાખો ભક્તો અંબાજી ધામમાં ઉમટી પડ્યા, 'જય અંબે'ના જયઘોષથી વાતાવરણ ગુંજી ઉઠ્યું. ભક્તોએ મા અંબાના દર્શન કરી ધન્યતા અનુભવી. છ દિવસમાં 38.23 લાખથી વધુ ભક્તોએ દર્શન કર્યા, જે અંદાજે 42 થી 45 લાખ સુધી પહોંચવાની ધારણા છે. આ ઉપરાંત, પ્રસાદ વ્યવસ્થા હેઠળ 28.90 લાખ મોહનથાળના પેકેટનું વિતરણ કરાયું.
અંબાજી ભાદરવી પૂનમ મેળાની ભવ્ય પૂર્ણાહુતિ
પ્રેમાનંદ મહારાજના શિષ્યની આત્મહત્યા કે હત્યા?
વૃંદાવનમાં સ્થિત એક આશ્રમમાં પ્રેમાનંદ મહારાજના 25 વર્ષીય શિષ્ય દીપક ઉર્ફે રસિક દુલારી શરણે ચોથા માળેથી છલાંગ લગાવી દીધી. હોસ્પિટલમાં સારવાર દરમિયાન તેમનું મૃત્યુ થયું. તપાસમાં મૃતકના ગુપ્તાંગ કપાયેલા મળ્યા અને રૂમમાંથી લોહીવાળું ગ્રાઇન્ડર મશીન, ડાયરી અને મોબાઈલ ફોન મળ્યા. પોલીસે ગ્રાઇન્ડરથી ગુપ્તાંગ કાપ્યાની શંકા વ્યક્ત કરી છે. આ ઘટના આત્મહત્યા છે કે હત્યા, તે અંગે સીસીટીવી અને ફોરેન્સિક તપાસ ચાલી રહી છે. મૃતક મૂળ મધ્યપ્રદેશના જબલપુરના વતની હતા અને બે વર્ષ પહેલાં વૃંદાવન આવ્યા હતા.
પ્રેમાનંદ મહારાજના શિષ્યની આત્મહત્યા કે હત્યા?
ભારતમાં રવિવારની રજાનો રસપ્રદ ઇતિહાસ: 1890માં શરૂઆત, 1940થી 8 કલાક કામ
ભારતમાં રવિવારની રજાનો ઇતિહાસ રસપ્રદ છે. 1890 પહેલાં કામદારોને સાતેય દિવસ કામ કરવું પડતું હતું. મજૂર નેતા નારાયણ લોખંડેના સંઘર્ષ બાદ 10 જૂન 1890થી રવિવારની રજા શરૂ થઈ. 1940માં ડૉ. બાબાસાહેબ આંબેડકરના પ્રયાસોથી 8 કલાકના કામના નિયમને માન્યતા મળી. 1985થી પાંચ દિવસના સપ્તાહની વ્યવસ્થા અમલમાં આવી, જે હવે બેન્ક કર્મચારીઓ દ્વારા વિસ્તૃત કરવાની માગ થઈ રહી છે.
ભારતમાં રવિવારની રજાનો રસપ્રદ ઇતિહાસ: 1890માં શરૂઆત, 1940થી 8 કલાક કામ
શ્રાદ્ધ પૂજા પછી આ ભૂલો ટાળો, પિતૃઓ થશે પ્રસન્ન!
Pitra Paksha 2026 માં, 27 સપ્ટેમ્બરથી 10 ઓક્ટોબર સુધી પૂર્વજોની આત્માની શાંતિ માટે પિંડ દાન, તર્પણ અને શ્રાધ્ધ કર્મ કરવામાં આવશે. શાસ્ત્રો અનુસાર, પૂજા પૂર્ણ થયા પછી કેટલીક બાબતોનું ધ્યાન રાખવું જરૂરી છે. શ્રાધ્ધ પછી તરત જ ભોજન કરવું, લસણ-ડુંગળીનું સેવન કરવું, ઘરમાં ક્લેશ કરવો, વાળ-દાઢી કપાવવા કે નવી વસ્તુઓની ખરીદી કરવી જેવી ભૂલો ટાળવી જોઈએ. આ નિયમોનું પાલન કરવાથી પિતૃઓ પ્રસન્ન થાય છે અને પરિવારની સુખ-શાંતિ જળવાઈ રહે છે.