આચાર્ય ચાણક્યની ચાણક્ય નીતિ અનુસાર, વ્યક્તિએ ઘર બનાવવા માટે એવી જગ્યા પસંદ કરવી જોઈએ જ્યાં સન્માન મળે, આવકનું સાધન હોય, વિશ્વાસુ ભાઈ-બંધુ કે સંબંધીઓ હોય અને શીખવાની તથા વિકાસની તકો ઉપલબ્ધ હોય. જ્યાં અપમાન, આર્થિક મુશ્કેલીઓ, સામાજિક એકલતા અને જ્ઞાનનો અભાવ હોય, તેવી જગ્યાએ રહેવાથી આત્મવિશ્વાસ ઘટે છે અને જીવનમાં મુશ્કેલીઓ આવે છે. ચાણક્ય નીતિ માત્ર રહેઠાણની પસંદગી જ નહીં, પરંતુ સુખી અને સફળ જીવન માટે યોગ્ય વાતાવરણના મહત્વ પર ભાર મૂકે છે.

રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (RBI) એ 7 ઓક્ટોબરે રેપો રેટમાં 25 બેસિસ પોઈન્ટનો વધારો કરીને તેને 5.25% થી 5.50% કર્યો છે. ફેબ્રુઆરી 2023 પછી આ પહેલો વધારો છે. આ વૃદ્ધિથી બેંકોની ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ (FD) પર વ્યાજ દરમાં વધારો થવાની અપેક્ષા છે, જે રોકાણકારો માટે ફાયદાકારક છે. જોકે, બેંકો FD દરો વધારતા પહેલાં તેમની જરૂરિયાત અને લોનની માંગનું મૂલ્યાંકન કરશે, તેથી આ અસર દેખાવામાં થોડો સમય લાગી શકે છે. હાલમાં, સ્મોલ ફાઇનાન્સ બેંકો સૌથી વધુ વ્યાજ દર ઓફર કરી રહી છે, જેમાં સિનિયર સિટિઝન્સને 8.50% સુધીનું વળતર મળી રહ્યું છે.

WhatsApp આપણા જીવનનો એક અનિવાર્ય ભાગ બની ગયું છે. જોકે, જો તમે જૂના સ્માર્ટફોનનો ઉપયોગ કરી રહ્યા છો, તો સાવચેત રહો. Metaએ જાહેરાત કરી છે કે ઘણા જૂના Android અને iPhone મોડેલો માટે WhatsApp સપોર્ટ બંધ કરવામાં આવશે, જેના કારણે લોગિન બ્લોક થઈ શકે છે. આ એપ્લિકેશનને વધુ સુરક્ષિત અને ઝડપી બનાવવા માટે નવા સોફ્ટવેર અપડેટ્સ પ્રકાશિત કરે છે. જૂની ઓપરેટિંગ સિસ્ટમ ચલાવતા ઉપકરણો નવા સુરક્ષા પેચ અને સુવિધાઓને સપોર્ટ કરી શકતા નથી. તેથી, તમારું ફોનનું ઓપરેટિંગ સિસ્ટમ સંસ્કરણ તપાસવું અને જરૂર જણાય તો નવો સ્માર્ટફોન ખરીદવો હિતાવહ છે.

8મા પગાર પંચની રચના અંગે ચર્ચા દેશભરના કેન્દ્ર સરકારના કર્મચારીઓ અને પેન્શનરોમાં આશા જગાડી રહી છે. 1 જાન્યુઆરી, 2026થી લાગુ થનારા આ નવા પગાર પંચ હેઠળ પેન્શન વધારાની ગણતરી ફિટમેન્ટ ફેક્ટર પર આધારિત રહેશે. જો 2.57 નું ફિટમેન્ટ ફેક્ટર લાગુ થાય, તો લેવલ 9 ના કર્મચારીઓ માટે લઘુત્તમ બેસિક પેન્શન ₹68,234 સુધી પહોંચી શકે છે. આ ફેરફારો જૂની પેન્શન સિસ્ટમ (OPS) હેઠળના કર્મચારીઓ માટે પણ મહત્વપૂર્ણ છે, જેઓ તેમના બેસિક પેન્શનમાં નોંધપાત્ર વધારાની અપેક્ષા રાખી રહ્યા છે.

ગુજરાતી વિદ્વાન પંડિત શ્યામજી કૃષ્ણ વર્માએ આંતરરાષ્ટ્રીય પત્રકારત્વ ક્ષેત્રે ક્રાંતિકારી યોગદાન આપ્યું. ‘ધ ઇન્ડિયન સોશ્યોલોજિસ્ટ’ જેવા પ્રકાશન દ્વારા તેમણે સ્વાધીનતા અને સમાજવિદ્યાના સિદ્ધાંતોનો પ્રચાર કર્યો. લંડનમાં ‘ઇન્ડિયા હાઉસ’ની સ્થાપના કરીને તેમણે ભારતીય વિદ્યાર્થીઓને પ્રોત્સાહન આપ્યું. તેમના લખાણોમાં બ્રિટિશ દમનખોરીની ટીકા અને ભારતમાં સ્વતંત્રતા ચળવળને વેગ આપવા પર ભાર મુકવામાં આવ્યો. આ પત્રકારત્વ ફ્રાંસ, જાપાન, અમેરિકા જેવા દેશોમાં પણ પ્રભાવિત રહ્યું, જે ખરા અર્થમાં એક ગુજરાતી પંડિતની આંતરરાષ્ટ્રીય ઓળખ બની.

મહાન ભૌતિકશાસ્ત્રી નીલ્સ બૉહર તેમના અસાધારણ મગજ, સાલસતા અને રમૂજી આદતો માટે જાણીતા હતા. ફિલ્મોમાં ભૌતિકશાસ્ત્રના નિયમોનું અપમાન થતાં તેઓ ગુસ્સે થતા, તો આઈન્સ્ટાઈન સાથે ક્વોન્ટમ ફિઝિક્સની ચર્ચામાં રસ્તો ભૂલી જતા. તેમને 1922માં પરમાણુ બંધારણ અને વિકિરણ પરના કાર્ય બદલ ભૌતિકશાસ્ત્રનું નોબેલ પારિતોષિક મળ્યું. તેની ભેટમાં તેમને કાર્લ્સબર્ગ કંપની તરફથી ઘર સુધી બિયરની પાઇપલાઇન મળી હતી. યુદ્ધ પછી તેમણે પરમાણુ ઊર્જાના શાંતિપૂર્ણ ઉપયોગની હિમાયત કરી, જેના માટે તેમને 'એટમ્સ ફોર પીસ એવોર્ડ' મળ્યો.

પોસ્ટ ઓફિસની રિકરિંગ ડિપોઝિટ (RD) સ્કીમ સુરક્ષિત રોકાણ અને સારા વળતરનો વિકલ્પ છે. દરરોજ માત્ર ₹200 બચાવીને, 5 વર્ષમાં ₹3.60 લાખનું રોકાણ કરી શકાય છે. આ સ્કીમમાં 6.7% વ્યાજ દર મળે છે. 5 વર્ષ પછી, જો રોકાણને વધુ 5 વર્ષ માટે લંબાવવામાં આવે, તો કુલ ફંડ ₹10 લાખથી વધુ થઈ શકે છે, જેમાં માત્ર વ્યાજમાંથી ₹3 લાખથી વધુની કમાણી શક્ય છે. આ યોજના જોખમમુક્ત છે અને દર મહિને ₹100 થી ખાતું ખોલી શકાય છે.

8th Pay Commission પર કામ ઝડપી ચાલી રહ્યું છે. કર્મચારીઓ અને પેન્શનરો પોતાની માંગણીઓ રજૂ કરી રહ્યા છે. એક નવા અપડેટ મુજબ, જો 8th Pay Commissionના અમલમાં વિલંબ થાય, તો 6 થી 8 લેવલના કર્મચારીઓને ₹18 લાખ સુધીનું બાકી વેતન મળી શકે છે. આ ગણતરી ફિટમેન્ટ ફેક્ટર (2.15, 2.28, 2.57) અને વિલંબિત મહિનાઓની સંખ્યા પર આધાર રાખે છે. નિયમો અનુસાર, કમિશનને 18 મહિનામાં રિપોર્ટ સબમિટ કરવાનો રહેશે. આ બાકી રકમ કર્મચારીઓ માટે મોટી રાહત બની શકે છે.

પોસ્ટ ઓફિસ બચત યોજનાઓમાં લાખો લોકો તેમના પૈસા સુરક્ષિત રાખે છે. પરંતુ, નોમિની અને દસ્તાવેજો સંબંધિત નાની ભૂલો મૃત્યુ બાદ પરિવાર માટે ક્લેમ પ્રક્રિયાને મુશ્કેલ બનાવી શકે છે. નોમિનીના નામ, જન્મતારીખની ચકાસણી, બદલાતા સમય સાથે અપડેટ, જોઈન્ટ એકાઉન્ટના નિયમોની સમજ, ડેથ ક્લેમ માટે જરૂરી અધૂરા દસ્તાવેજો, ઓળખ કાર્ડ અને ખાતાના નામોમાં વિસંગતતા, પરિવાર સાથે માહિતી શેર ન કરવી, અને નોમિની-કાનૂની વારસદાર વચ્ચેનો ભેદ ન સમજવો - આ સાત મુખ્ય મુદ્દાઓ છે. આ ભૂલો તાત્કાલિક સુધારવી જરૂરી છે.

પોસ્ટ ઓફિસની રિકરિંગ ડિપોઝિટ (RD) સ્કીમ સુરક્ષિત રોકાણ અને સારા વળતર માટે ઉત્તમ વિકલ્પ છે. દરરોજ માત્ર 200 રૂપિયા બચાવીને, 5 વર્ષમાં 3,60,000 રૂપિયાનું રોકાણ કરીને, 6.7% વ્યાજ દરે 4,28,197 રૂપિયાનું ફંડ મેળવી શકાય છે. આ રકમને વધુ 5 વર્ષ માટે આગળ વધારતા, કુલ ફંડ 10 લાખથી વધુ થાય છે, જેમાં વ્યાજની કમાણી 3 લાખ રૂપિયાથી વધુ થાય છે. આ સ્કીમ સંપૂર્ણપણે જોખમમુક્ત છે અને બેંક FD કરતાં વધુ વ્યાજ આપે છે.

મુંબઈ પોર્ટ ઓથોરિટીએ તેના જવાહર દ્વીપ મરીન ઓઈલ ટર્મિનલને ભારતના પ્રથમ પ્લાસ્ટિક-મુક્ત તેલ ટર્મિનલ તરીકે જાહેર કર્યું છે. આ સિદ્ધિ સ્વચ્છતા અભિયાન 2026 દરમિયાન, મહાત્મા ગાંધીની જન્મજયંતિ નિમિત્તે, કેન્દ્રીય મંત્રી સર્બાનંદ સોનોવાલની ઉપસ્થિતિમાં પ્રાપ્ત થઈ. આ પહેલ સિંગલ-યુઝ પ્લાસ્ટિક ઘટાડવાના વ્યાપક પ્રયાસનો ભાગ છે, જે બંદરના ટકાઉ અને જવાબદાર સંચાલન પર ભાર મૂકે છે. મુંબઈ બંદર તેના તમામ ડોક, રહેણાંક વિસ્તારો અને દરિયાકાંઠાના વિસ્તારોમાં પ્લાસ્ટિક ઘટાડવાનું ચાલુ રાખશે.

આફ્રિકાના હાથીઓ પોતાની સારવાર માટે જંગલમાં ઊગતા 35 જાતના છોડ-વેલા અને ચાર પ્રકારની માટી ઓળખી જાણે છે. બે હજાર વર્ષ પહેલાં રોમન પ્રકૃતિવિદ્ ક્લાઉડિયસ એલિનીયસે પણ પ્રાણી-પક્ષીઓ તબીબ વિના પોતાની જાતે સારવાર કરી શકે છે તેવું નોંધ્યું હતું. હાલમાં ‘નેચર’ જર્નલમાં પ્રકાશિત થયેલા સંશોધન મુજબ, કેન્યા-યુગાન્ડાની સરહદે આવેલા માઉન્ટ એલ્ગોન પ્રદેશના હાથીઓ બીમાર પડે ત્યારે ખાસ વનસ્પતિઓ અને માટીનો ઉપયોગ કરે છે. આ જ્ઞાન તેઓ વડીલો પાસેથી શીખે છે, જે માનવજાત માટે પણ પ્રેરણારૂપ છે.

ભારતીય રિઝર્વ બેંક (RBI)ની મોનેટરી પોલિસી કમિટી (MPC)ની ઓક્ટોબર બેઠક પહેલાં વ્યાજદરને લઈને બજારમાં હલચલ વધી ગઈ છે. મોટાભાગના અર્થશાસ્ત્રીઓ રેપો રેટમાં 25 બેસિસ પોઈન્ટના વધારાનું અનુમાન વ્યક્ત કરી રહ્યા છે, જેનાથી તે 5.25% થી વધીને 5.50% થઈ શકે છે. સતત વધી રહેલી મોંઘવારી આ નિર્ણય પાછળનું મુખ્ય કારણ છે. જો રેપો રેટ વધે છે, તો હોમ લોન, કાર લોન સહિત અન્ય લોનના EMI પર અસર થઈ શકે છે.

જુલાઈ 2026 માટે કેન્દ્રીય કર્મચારીઓ અને પેન્શનર્સ માટે મોંઘવારી ભથ્થા (DA) અને મોંઘવારી રાહત (DR)માં 3% નો વધારો થઈ શકે છે. ઔદ્યોગિક શ્રમિકો માટેના અખિલ ભારતીય ગ્રાહક ભાવ સૂચકાંક (AICPI-IW) ના આંકડા સૂચવે છે કે DA વર્તમાન 60% થી વધીને 63% થઈ જશે. આ વધારો 1 જુલાઈ 2026 થી લાગુ થઈ શકે છે. 18,000 રૂપિયાના મૂળ પગાર પર માસિક 540 રૂપિયાનો વધારો થશે.

બાળકના શિક્ષણ, લગ્ન કે ભવિષ્યના મોટા ખર્ચ માટે નાણાં એકઠા કરવા લાંબા ગાળાની બચત ઉપયોગી છે. પોસ્ટ ઓફિસની અનેક યોજનાઓ નાની રકમનું લાંબા ગાળા માટે રોકાણ કરવાની તક આપે છે. Sukanya Samriddhi Yojana (8.2% વ્યાજ) અને PPF (7.1% વ્યાજ) જેવા વિકલ્પો Child's Name માં પણ ઉપલબ્ધ છે. નિયમિત ₹5,000 માસિક રોકાણ 20 વર્ષમાં ચક્રવૃદ્ધિ વ્યાજ સાથે નોંધપાત્ર રકમ બની શકે છે. રોકાણ કરતા પહેલા વ્યાજ દર, નિયમો, ફુગાવા અને લક્ષ્ય રકમ ધ્યાનમાં લેવી.

ન્યૂઝીલેન્ડની ‘બર્ડ ઓફ ધ યર’ ચૂંટણીમાં બ્લેક રોબિન, સ્થાનિક ભાષામાં ‘કાકારુઇયા’, વિજેતા બન્યું છે. આ સ્પર્ધા માત્ર પક્ષીઓની સુંદરતા માટે નથી, પરંતુ લુપ્ત થતી પ્રજાતિઓના સંરક્ષણ અંગે જાગૃતિ ફેલાવવા માટે છે. 1.05 લાખથી વધુ મત પડ્યા, જેમાં બ્લેક રોબિને કાકાપો અને કારેઆરેઆ જેવા પક્ષીઓને હરાવ્યા. 1980માં માત્ર 5 બ્લેક રોબિન બચ્યા હતા, જે હવે 350 સુધી પહોંચ્યા છે. આ જીત વન્યજીવ સંરક્ષણમાં એક ચમત્કારિક વાપસી દર્શાવે છે.

નિવૃત્તિ બાદ સુરક્ષિત રોકાણ માટે બેંક ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ (FD) એક લોકપ્રિય વિકલ્પ છે, જેમાં સિનિયર સિટિઝન્સને વધારાનું વ્યાજ પણ મળે છે. સ્મોલ ફાઇનાન્સ બેંકો, જેવી કે Equitas, ESAF, અને Suryoday, 8.50% સુધીનું વ્યાજ આપી રહી છે. પ્રાઈવેટ બેંકોમાં DCB બેંક 8%, બંધન બેંક 7.95%, અને IndusInd Bank, Yes Bank 7.75% સુધીનું વ્યાજ આપે છે. સરકારી બેંકોમાં Bank of India 7.45% અને Bank of Baroda 7.25% સુધીનું વ્યાજ આપી રહી છે. FD કરતી વખતે માત્ર વ્યાજદર જ નહીં, પણ તેની અવધિ પણ ધ્યાનમાં લેવી જરૂરી છે.

ભારતની UNESCO વર્લ્ડ હેરિટેજ ટેન્ટેટિવ લિસ્ટમાં પાંચ નવી સાઇટ્સનો ઉમેરો થયો છે. આમાં મધ્ય પ્રદેશની ઉદયગિરિ ગુફાઓ, બાઘ ગુફા ચિત્રકળા, ગિન્નૌરગઢ કિલ્લો, અને ચંબલ ખીણના બટેશ્વર મંદિરોનો સમાવેશ છે. પાંચમી એન્ટ્રી મહાત્મા ગાંધીના સત્યાગ્રહના વિકાસને દર્શાવતી ભારત અને દક્ષિણ આફ્રિકાની સંયુક્ત ‘Sites of Satyagraha’ છે. આ ઉમેરા સાથે, ભારતના કુલ 78 સ્થળો હવે UNESCOની ટેન્ટેટિવ યાદીમાં છે. આ યાદી ભવિષ્યમાં વર્લ્ડ હેરિટેજ સાઇટનો દરજ્જો મેળવવા માટેનો પ્રથમ પડાવ છે.

જ્યારે બાળકો અચાનક ભાવનાત્મક રીતે અસ્થિર થઈ જાય છે, ત્યારે મોટાભાગના વાલીઓ ગુસ્સે થઈ જાય છે. જોકે, વિજ્ઞાન દર્શાવે છે કે આ બાળકના મગજમાં થતી પ્રક્રિયા છે. બાળકના મગજનો એમિગ્ડાલા (amygdala) ભાગ ભય અને ક્રોધ જેવી લાગણીઓનું નિયંત્રણ કરે છે, જ્યારે પ્રીફ્રન્ટલ કોર્ટેક્સ (prefrontal cortex) તર્કનું નિયમન કરે છે. નાના બાળકોમાં પ્રીફ્રન્ટલ કોર્ટેક્સ અપરિપક્વ હોવાથી, તેઓ લાગણીઓના ભારે દબાણ હેઠળ આવી જાય છે. આવા સમયે, શાંત હાજરી અને કો-રેગ્યુલેશન (co-regulation) દ્વારા બાળકને શાંત પાડવું મહત્વપૂર્ણ છે. બાળકની અસહાયતાને સમજીને, લાગણીઓને દબાવવાને બદલે તેને સમજવાનો પ્રયાસ કરવો જોઈએ.

કાન એ માત્ર અવાજ ગ્રહણ કરવાનું અંગ નથી, પરંતુ તે સ્ત્રી-અવયવ છે અને સંગીતની ઉપાસનામાં તેનો મહત્ત્વનો ભાગ છે. આંખ પુરુષ-અવયવ છે, જેની જોવાની ક્ષમતા આરપાર હોય છે, જ્યારે કાન અનાક્રમક હોય છે. ઘોંઘાટને 'શ્રવણસૃષ્ટિમાં થતો બળાત્કાર' ગણાવ્યો છે, જ્યારે પ્રકૃતિના મધુર અવાજો, જેમ કે પંખીઓનો કલરવ, ઝરણાનો ગાન, અને વાંસળીનો સૂર, આત્માને શાંતિ આપે છે. કાનની સાચી કેળવણી વગરની કેળવણી અધૂરી છે, કારણ કે તે સમગ્ર ચેતનાને સંગીત સાથે જોડે છે.

AI ટેકનોલોજી માનવજાત માટે ઘાતક બની શકે છે તેવા ઓપનAI ના સેમ ઓલ્ટમેન, એન્થ્રોપિકના ડારિયો એમોડેઈ અને એક્સ-AI ના ઇલોન મસ્ક જેવા દિગ્ગજોના દાવા ચિંતાનો વિષય બન્યા છે. AI મોડલ્સ ભવિષ્યમાં માનવ નિયંત્રણ ગુમાવી શકે છે અથવા જૈવિક હથિયારો બનાવી શકે છે. આ ગંભીર સમસ્યાઓના નિવારણ માટે, ગ્રીન ડેટા સેન્ટર નીતિ, ડિજિટલ વોટરમાર્કિંગ અને શિક્ષણમાં ક્રિટિકલ થિંકિંગને પ્રોત્સાહન જેવા નીતિગત પગલાં તાત્કાલિક લાગુ કરવા અનિવાર્ય છે.

હરદ્વાર ગોસ્વામી ગુજરાતી સાહિત્યમાં ચંદ્રકાન્ત બક્ષી અને ચંદ્રકાન્ત શેઠ બે ઉત્તમ સર્જક છે. બંનેનો મિજાજ જુદો રહ્યો છે. બંનેની દોસ્તીની વ્યાખ્યામાં પુસ્તકોનું મહત્વ કોમન આવે છે. ચંદ્રકાન્ત શેઠ વિશે મીડિયાને ઓછી જાણકારી છે, છતાં તેમણે અઢળક સર્જન, સંપાદન અને સંશોધન કર્યું. બાળપણથી જ પુસ્તકોના શોખીન એવા ચંદ્રકાન્ત શેઠે વૈજ્ઞાનિક, ગૃહત્યાગી અને વાચનવીર બનવાની પ્રેરણા પુસ્તકોમાંથી મેળવી. કાલિદાસના 'મેઘદૂત'થી પ્રભાવિત થઈ તેમણે મહાકાવ્ય લખ્યું અને નાની ઉંમરેથી જ કવિતા અને લેખન ક્ષેત્રે સક્રિય બન્યા.

રોહિંગ્યા અલગતાવાદ એક મોટી ભૂલ હતી, જેના કારણે તેમને તેમના વતન મ્યાનમારથી ઉખેડી નાખવામાં આવ્યા. આધુનિક સમયમાં, બ્રિટિશરોએ રોહિંગ્યાઓને "રોહિંગ્યા" નામ હેઠળ એકત્રિત કર્યા, જેણે તેમને બૌદ્ધ બહુમતીથી અલગ કર્યા. પ્રથમ વિશ્વ યુદ્ધ અને બીજા વિશ્વ યુદ્ધ દરમિયાન, રોહિંગ્યાઓએ બ્રિટિશરોને વફાદાર રહીને બૌદ્ધો સાથે દુશ્મનાવટ વધારી. બીજા વિશ્વ યુદ્ધ પછી, બર્મા સ્વતંત્ર થયું, અને રોહિંગ્યાઓએ પાકિસ્તાન સાથે જોડાવાનો પ્રયાસ કર્યો, જેના કારણે બૌદ્ધો તેમના પ્રત્યે શંકાશીલ બન્યા. 1982ના નાગરિકતા કાયદાએ તેમને અધિકારોથી વંચિત રાખ્યા, અને સમય જતાં, તેઓ તેમના વતનમાંથી વિસ્થાપિત થવા મજબૂર બન્યા.

ગુજરાતી પ્રણવ ગુપ્તાએ અમેરિકામાં 6,000 કિલોમીટરની સાઇકલ યાત્રા કરી, જેનું વર્ણન ‘ઑપરેશન પીટર’ પુસ્તકમાં છે. ઇથાકાથી સિએટલ સુધીના આ પ્રવાસ દરમિયાન તેમણે અમેરિકાના 16 રાજ્યોની મુલાકાત લીધી. આ યાત્રાનો ઉદ્દેશ્ય અમેરિકાની સફળતાના કારણો અને નાગરિકોને મળતી તકોને સમજવાનો હતો. પુસ્તકમાં અમેરિકાના ઇતિહાસ, સંસ્કૃતિ અને વિવિધ રાજ્યોની લાક્ષણિકતાઓનું રસપ્રદ વર્ણન છે. પ્રણવની ભાષાશૈલી અને સ્થળ-વ્યક્તિનામોને આપેલા ગુજરાતી રંગને કારણે પુસ્તક પ્રેરણાદાયી બન્યું છે.

આપણા ઉપનિષદના ઋષિ કહે છે કે મન અને વાણી એકબીજામાં સમર્પિત હોવા જોઈએ. દેહના પાંચ મુખ્ય દોષો છે: કામ, ક્રોધ, નિઃશ્વાસ (નિરાશા), ભય અને નિદ્રા. આ દોષોના નિવારણ માટે સંકલ્પપૂર્વકની ક્ષમા એ સૌથી મોટો ઉપાય છે. ભગવદ્દગીતા અને અન્ય ગ્રંથોમાં પણ આ દોષોના સ્વરૂપ અને નિયંત્રણ વિશે વિસ્તૃત ચર્ચા કરવામાં આવી છે. કામ પ્રકૃતિ છે, પણ તેનો અતિરેક દોષ બને છે. ક્રોધ, ભય અને અતિશય નિદ્રા પણ દોષારૂપ છે. નિરાશા ન લાવવી અને સંકલ્પબળથી આગળ વધવું જરૂરી છે.

LICની સ્માર્ટ પેન્શન પ્લાન (Smart Pension Plan) એક ઉત્તમ યોજના છે, જેમાં માત્ર એક જ વાર રોકાણ કરીને જીવનભર નિયમિત આવક મેળવી શકાય છે. આ યોજનામાં 18 વર્ષથી 100 વર્ષ સુધીના લોકો રોકાણ કરી શકે છે. ઉદાહરણ તરીકે, 32 લાખ રૂપિયાનું રોકાણ કરવા પર દર મહિને ₹25,000 થી વધુનું પેન્શન મળે છે. આ યોજના શેરબજાર સાથે જોડાયેલી નથી, તેથી બજારના ઉતાર-ચઢાવની અસર થતી નથી. સાથે જ, પોલિસીધારકને લોનની સુવિધા પણ મળે છે.

8મું પગાર પંચ સરકારી કર્મચારીઓના પગાર અને પેન્શન અંગે મહત્વપૂર્ણ ચર્ચાઓમાં વ્યસ્ત છે. નિવૃત્ત કર્મચારીઓ જૂની પેન્શન યોજના (OPS) ને પુનઃસ્થાપિત કરવાની અને રાષ્ટ્રીય પેન્શન સિસ્ટમ (NPS) થી નારાજગી વ્યક્ત કરી રહ્યા છે. વિવિધ કર્મચારી સંગઠનો ₹45,000 લઘુત્તમ પેન્શન, છેલ્લા પગારના 50% પેન્શન, અને કુટુંબ પેન્શન વધારવાની માંગ કરી રહ્યા છે. આયોગ 2027 સુધીમાં તેનો અંતિમ અહેવાલ રજૂ કરશે, જે લાખો કર્મચારીઓની નિવૃત્તિ સુરક્ષા નક્કી કરશે.

1 ઓક્ટોબર 2026 થી બેંક FD સંબંધિત નવા નિયમો લાગુ થશે, જે ખાસ કરીને મોટી રકમ (3 કરોડ રૂપિયાથી વધુ) જમા કરાવનારા ગ્રાહકો અને બેંકોને અસર કરશે. RBI ના નવા નિયમ મુજબ, બેંકોએ પોતાની વેબસાઈટ પર બલ્ક ડિપોઝિટ (Bulk Deposit) પરના વ્યાજ દરો દર્શાવવા પડશે. આ દરો દરરોજ સવારે 10 વાગ્યા સુધી અપડેટ કરવાના રહેશે. જોકે, સામાન્ય FD કરાવનારા ગ્રાહકોના વ્યાજ દરો પર આ ફેરફારની સીધી અસર થવાની શક્યતા ઓછી છે.

આજે, 25 સપ્ટેમ્બરે અનંત ચતુર્દશીના દિવસે ગણપતિની મૂર્તિઓનું વિસર્જન થશે. શાસ્ત્રો અનુસાર સૂર્યાસ્ત પહેલાં મૂર્તિનું વિસર્જન કરવું જોઈએ. માટીની નાની મૂર્તિનું વિસર્જન ઘરમાં જ સ્વચ્છ પાણી ભરેલા વાસણમાં કરી શકાય છે. પૂજા બાદ મૂર્તિને પાણીમાં મૂકી માટી ઓગાળી દો, જે બાગકામમાં ઉપયોગી થશે. ગણેશ પુરાણ મુજબ, માટીની પ્રતિમા પૂજીને જળમાં વિસર્જિત કરવામાં આવે છે. જો મૂર્તિમાં POP કે કેમિકલ રંગો ન હોય, તો માટી અને પાણીનો ફરી ઉપયોગ કરી શકાય છે.

Gen-Z માં સાઇન લેંગ્વેજ શીખવાનો ટ્રેન્ડ નવી પેઢીને 'ત્રીજી ભાષા' તરીકે આકર્ષી રહ્યો છે. CODA (Children of Deaf Adults) બાળકો પોતાના બધિર માતા-પિતાના અવાજ બની રહ્યા છે. Gen-Z ભાષાને માત્ર કારકિર્દીનું સાધન નથી, પરંતુ સમાજમાં સમાન તક અને સહાનુભૂતિ વ્યક્ત કરવાનો માર્ગ માને છે. આ યુવાનો સાઇન લેંગ્વેજમાં રીલ્સ બનાવીને 'સાયલન્ટ ઇન્ફ્લુએન્સર્સ' બની રહ્યા છે, જે બધિર સમુદાયને નવી ઓળખ આપી રહ્યું છે અને સમાજમાં હકારાત્મક પરિવર્તન લાવી રહ્યું છે.