આજના મુખ્ય સમાચારોમાં, જેવર ઇન્ટરનેશનલ એરપોર્ટનું નામ હવે પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીના નામ પરથી ઓળખાશે, જે અંગે CM યોગી કેબિનેટે નિર્ણય લીધો છે. હવામાન વિભાગે નવરાત્રિ દરમિયાન વરસાદ નહીં પડે તેવી આગાહી કરી છે, જે ખેલૈયાઓ માટે સારા સમાચાર છે. ભારતીય મૂળના નાવી પિલ્લઇને શાંતિ નોબેલ પુરસ્કાર મળ્યો છે. સોના-ચાંદીના ભાવમાં નવો વળાંક જોવા મળ્યો છે. ASEAN ચેમ્પિયનશિપમાં ફિક્સિંગને કારણે ફૂટબોલ જગતમાં હડકંપ મચ્યો છે. સાઉદી એરપોર્ટ પર મિસાઇલ હુમલા બાદ તણાવ વધ્યો છે, જ્યારે પ્રથમ નવરાત્રિએ અંબાજીના મોહનથાળને GI ટેગ મળશે.

ગુજરાત રાજ્યમાંથી ચોમાસાની સત્તાવાર વિદાય બાદ વાતાવરણમાં પલટો આવ્યો છે. હવામાન વિભાગની આગાહી મુજબ, આગામી સાત દિવસ દરમિયાન રાજ્યભરમાં વાતાવરણ સૂકું રહેશે. વેસ્ટર્ન ડિસ્ટર્બન્સને કારણે દક્ષિણ ગુજરાતમાં થયેલા વરસાદી ઝાપટાં બાદ હવે સૂકા પવનો ફૂંકાઈ રહ્યા છે. અમદાવાદ સહિતના શહેરોમાં ભાદરવાના આકરા તાપ અને બફારાને કારણે ગરમીનો પ્રકોપ વધ્યો છે. ઉત્તર-પશ્ચિમ દિશાના પવનોને કારણે મહત્તમ તાપમાન સામાન્ય કરતાં 2 ડિગ્રી વધીને 37 ડિગ્રી સેલ્સિયસની આસપાસ પહોંચ્યું છે, જેના કારણે લોકોને ઉનાળા જેવી ગરમીનો અનુભવ થઈ રહ્યો છે.

વડોદરા શહેરમાં પાણીની નવી ફીડર લાઇનનું જોડાણ અને ફ્લો મીટર બેસાડવાની કામગીરીને કારણે 9 ઓક્ટોબરના રોજ બપોર અને સાંજના પાણી વિતરણ તેમજ 10 ઓક્ટોબરના રોજ સવારનું પાણી વિતરણ બંધ રહેશે. આ કામગીરી પોઈચાની 900 મીમી વ્યાસની મુખ્ય ફીડર લાઇન સાથે ઉંડેરા પાણીની ટાંકી, કરોડિયા બુસ્ટર તથા ગોરવા-અંકોડિયા ટી.પી.-1 બુસ્ટરની ફીડર નળિકાના જોડાણ અને ફ્લો મીટર બેસાડવા માટે હાથ ધરાઈ છે. આ કારણે શહેરના મોટા વિસ્તારની અંદાજે 7.80 લાખની વસ્તીને પાણીની કટોકટીનો સામનો કરવો પડશે, જેમાં ગોરવા, સુભાનપુરા, વડીવાડી, અકોટા, કલાલી ટાંકી અને સુભાનપુરા બુસ્ટર વિસ્તારો મુખ્યત્વે પ્રભાવિત થશે.

ધર્મરત્નપ્રકરણ ગ્રન્થકાર મહર્ષિએ ધર્મપ્રાપ્તિ માટે જરૂરી એકવીશ ગુણોમાં પંદરમા ગુણ તરીકે દીર્ઘદર્શિતાનું મહત્વ સમજાવ્યું છે. તેમણે વિચારવાની બે પદ્ધતિઓ વર્ણવી છે: ટૂંકી દૃષ્ટિ, જે ફક્ત તાત્કાલિક લાભ પર ધ્યાન આપે છે, અને દીર્ઘ દ્રષ્ટિ, જે અંતિમ પરિણામ અને અંજામનો વિચાર કરે છે. આસપાસની પશુ-પંખીની સૃષ્ટિમાં તાત્કાલિક લાભ મેળવવાની ટૂંકી દૃષ્ટિ જોવા મળે છે, જ્યારે મનુષ્યએ પરિણામલક્ષી દીર્ઘ દ્રષ્ટિ કેળવવી જોઈએ.

હિન્દુ ધર્મમાં મૃત્યુ બાદ શરીરના ખુલ્લા અંગો, ખાસ કરીને નાક અને કાનમાં રૂ મૂકવાની પરંપરા છે. ગરુડ પુરાણ અનુસાર, મૃત્યુ સમયે અને ત્યારબાદ શરીરની ઊર્જા અને સૂક્ષ્મ પ્રાણ-વાયુ ખુલ્લા છિદ્રો દ્વારા બહાર નીકળી શકે છે, જેને રોકવા રૂ વપરાય છે. આ ઉપરાંત, મૃતદેહનું વિઘટન શરૂ થતાં બનતા ગેસ અને પ્રવાહીને બહાર આવતા અટકાવવા, તેમજ સ્વચ્છતા અને સંક્રમણ ફેલાતું રોકવા માટે આ વ્યવહારિક કારણ પણ છે. નકારાત્મક શક્તિઓથી રક્ષણ માટે પણ આ પ્રથા અનુસરવામાં આવે છે.

મહારાષ્ટ્ર અને આંધ્ર પ્રદેશ હાલમાં ગંભીર જળસંકટ અને દુષ્કાળનો સામનો કરી રહ્યા છે. 2026ના નબળા ચોમાસાને કારણે ખેતરો સુકાઈ ગયા છે અને જળાશયો ખાલી થઈ ગયા છે. આ દુષ્કાળ ખેતી, સ્વાસ્થ્ય, રોજગાર, ઉદ્યોગો અને સમગ્ર અર્થતંત્ર પર માઠી અસર કરી રહ્યો છે. 'અલ નીનો' (El Nino) ની અસર અને ભૌગોલિક ઘટનાઓ આ દુષ્કાળના મુખ્ય કારણો છે. આ પરિસ્થિતિ ક્લાઈમેટ ચેન્જની ગંભીર ચેતવણી આપે છે, અને પાણીના સંગ્રહ તથા વિવેકપૂર્ણ ઉપયોગ જેવા પગલાં ભરવા અત્યંત જરૂરી છે.

ગુજરાતના સ્મિત મચ્છર, તુકારામ ઓમ્બલે અને નીરજા ભનોટની વીરતા અને બલિદાનને યાદ કરવામાં આવે છે. સ્મિત મચ્છરે પોતાના જીવના જોખમે ૧૭૪ મુસાફરોને બચાવ્યા, તો તુકારામ ઓમ્બલેએ ૨૬/૧૧ના મુંબઈ હુમલા દરમિયાન અજમલ કસાબને જીવતો પકડાવવામાં મદદ કરી. ૨૨ વર્ષીય નીરજા ભનોટે ફ્લાઇટ ૭૩ના અપહરણ દરમિયાન મુસાફરોને બચાવવા પોતાનો જીવ આપ્યો. આ ત્રણેય વીર વ્યક્તિઓએ પોતાના સ્વાર્થનો ત્યાગ કરીને અનેક જીંદગીઓ બચાવી, જે યુવાનો માટે પ્રેરણારૂપ છે.

વૃદ્ધાવસ્થા માત્ર ઉંમરનો આંકડો નથી, પણ અનુભવ અને ડહાપણ લાવે છે. ઘણા કિસ્સાઓમાં, વૃદ્ધો અને તેમના સંતાનો વચ્ચેના સંબંધોમાં સમસ્યાઓ જોવા મળે છે, જેમાં બંને પક્ષોની ભૂમિકા હોઈ શકે છે. આ સ્થિતિને સુધારવા માટે, વૃદ્ધોએ આર્થિક, માનસિક અને ભાવનાત્મક રીતે સ્વાવલંબી બનવું જોઈએ. પોતાના કામ જાતે કરવા, અન્યને બિનજરૂરી રીતે હેરાન ન કરવા અને પોતાના સંતાનો પાસેથી અપેક્ષાઓ ઘટાડવી મહત્વપૂર્ણ છે. શાંતિ અને ખુશી માટે, સંયમ, સ્વીકૃતિ અને નિઃસ્પૃહી ભાવ કેળવવો જરૂરી છે.

તુર્કીના ઇસ્તંબુલમાં આવેલો ટોપકાપી પેલેસ માત્ર એક મહેલ નથી, પરંતુ ઓટ્ટોમન સામ્રાજ્યનો જીવંત ઇતિહાસ છે. 15મીથી 19મી સદી સુધી, આ ભવ્ય મહેલમાંથી એશિયા, યુરોપ અને આફ્રિકા પર ફેલાયેલા વિશાળ સામ્રાજ્યનું શાસન ચાલતું હતું. તેની અદભૂત સ્થાપત્યકળા, રાજકીય ષડ્યંત્રો, વૈભવી જીવનશૈલી અને અમૂલ્ય ઐતિહાસિક ખજાના માટે તે વિશ્વભરમાં પ્રખ્યાત છે. આ મહેલ ઓટ્ટોમન સામ્રાજ્યની ભવ્યતા અને વૈભવનો સાક્ષી છે.

સુપર માર્કેટ હોય કે સિનેમા હોલ, આપણી આસપાસ વહેતું બેકગ્રાઉન્ડ મ્યુઝિક આપણા વિચારો, નિર્ણયો અને લાગણીઓને અચેતનપણે દિશા આપે છે. આપણે સભાનપણે નિર્ણયો લઈએ છીએ એવું લાગે, પરંતુ આપણું સબકોન્શિયસ માઇન્ડ સંગીત દ્વારા નિયંત્રિત થઈ શકે છે. મોલમાં ધીમું સંગીત વધુ ખરીદી પ્રેરે છે, જ્યારે ફાસ્ટ-ફૂડ રેસ્ટોરન્ટમાં ઝડપી સંગીત ઝડપી જમવા પ્રોત્સાહન આપે છે. માર્કેટિંગ નિષ્ણાતો પણ વાઇન સ્ટોરમાં સંગીતના પ્રકાર દ્વારા ગ્રાહકોની પસંદગી બદલી શકે છે. ફિલ્મોમાં, સંગીત દૃશ્યોના ભાવને અસરકારક રીતે વ્યક્ત કરે છે, લાગણીઓને ઊંડાણપૂર્વક સ્પર્શે છે.

ઓસ્ટ્રેલિયા નજીક કિંગ આઇલેન્ડ પર આવેલી 'ડોલ્ફિન માઇન' વિશે એક અનોખી માન્યતા છે કે તે યુદ્ધોની આગાહી કરે છે. આ માન્યતા ટંગસ્ટન (Tungsten) ધાતુ સાથે જોડાયેલી છે, જેનો ઊંચો ગલનબિંદુ (Melting Point) અને કઠણતા તેને યુદ્ધના સાધનો માટે અત્યંત ઉપયોગી બનાવે છે. ઇતિહાસમાં, જ્યારે પણ આ ખાણ કાર્યરત થઈ, ત્યારે યુદ્ધો શરૂ થયા. આ ખરેખર તો યુદ્ધ સમયે ટંગસ્ટનની વધેલી માંગને કારણે ખાણને ફરી ખોલવામાં આવતી હોવાથી બનતી ઘટના છે, કોઈ આગાહી નહીં.

2026 નો ફિઝિક્સનો નોબેલ પુરસ્કાર પ્રોફેસર ફ્રાન્સિસ હાલ્ઝનને મળ્યો છે. તેમણે ઉચ્ચ-ઊર્જાવાળા 'ન્યુટ્રિનો' કણો શોધવા અને 'આઇસક્યુબ ન્યુટ્રિનો ઓબ્ઝર્વેટરી' પ્રોજેક્ટમાં નેતૃત્વ કર્યું. આ રહસ્યમય કણો, જેને 'ભૂતિયા સંદેશવાહકો' કહેવાય છે, તેઓ કોઈપણ પદાર્થમાંથી પસાર થઈ જાય છે. આ શોધે 'ન્યુટ્રિનો ખગોળશાસ્ત્ર' નામની નવી વૈજ્ઞાનિક શાખાનો પાયો નાખ્યો છે, જેનાથી બ્રહ્માંડના ઊંડા રહસ્યોને સમજવાની નવી દિશા મળી છે.

ARIES, નૈનિતાલના નેતૃત્વ હેઠળ 18 દેશોના 106 વૈજ્ઞાનિકોએ OJ 287 નામના અનોખા બ્લેઝારનો 10 વર્ષ (2015-2025) સુધી અભ્યાસ કરીને એક મહત્વપૂર્ણ ડેટાસેટ તૈયાર કર્યો છે. આ બ્લેઝાર પૃથ્વીથી 4 અબજ પ્રકાશવર્ષ દૂર છે અને તેમાં બે સુપરમેસિવ બ્લેક હોલ છે જે દર 12 વર્ષે પરિક્રમા પૂર્ણ કરે છે. આ ડેટાસેટ છેલ્લા 150 વર્ષમાં OJ 287 નો સૌથી મોટો ઓપ્ટિકલ ડેટાસેટ છે, જે કેન્દ્રીય બ્લેક હોલનું દ્રવ્યમાન અને મલ્ટિમેસેન્જર એસ્ટ્રોનોમીના અભ્યાસમાં મદદરૂપ થશે.

Chanakya Niti મુજબ, લગ્ન એ પ્રેમ, વિશ્વાસ અને સમજણનું બંધન છે. પતિ-પત્ની વચ્ચે પારદર્શિતા જરૂરી હોવા છતાં, કેટલીક વાતો ગુપ્ત રાખવાથી દાંપત્યજીવનમાં શાંતિ જળવાઈ રહે છે. આ વાતો છુપાવવાનો હેતુ દગો આપવાનો નથી, પરંતુ સંબંધની સુમેળ જાળવવાનો છે. ચાણક્ય નીતિ અનુસાર, દાન-પુણ્યનો દેખાડો ન કરવો, નિષ્ફળતા કે અપમાનનો બોજ તરત જ પાર્ટનર પર ન નાખવો, પોતાની સૌથી મોટી નબળાઈ ક્યારેય ન જણાવવી, અને પોતાની ગુપ્ત બચતની સંપૂર્ણ જાણકારી શેર ન કરવી, આ 4 વાતો સંબંધોમાં તિરાડ પડતી અટકાવે છે.

૨૧મી સદીમાં 'ડેટા' એક એવી વ્યૂહાત્મક સંપત્તિ તરીકે ઉભરી રહ્યો છે, જે ભૌતિક સ્વરૂપમાં નથી છતાં તેનું મૂલ્ય અખૂટ છે. માનવજાતના ઇતિહાસમાં સંપત્તિના માપદંડ બદલાતા રહ્યા છે, પણ આજનો ડિજિટલ યુગ 'ડેટા'ને નવી ઊંચાઈઓ પર લઈ ગયો છે. આપણે સતત ડેટાનું સર્જન કરીએ છીએ, જે આપણી ડિજિટલ દુનિયાનો અભિન્ન અંગ બની ગયું છે. કાચો ડેટા માહિતી બને છે, અને ઉપયોગી ડેટા નિર્ણય લેવાની શક્તિ પૂરી પાડે છે. AI, આરોગ્ય, વ્યવસાય અને સમાજમાં ડેટાનું મહત્વ વધી રહ્યું છે, પરંતુ તેની ગોપનીયતા અને જવાબદાર ઉપયોગ એક ગંભીર પ્રશ્ન છે.

BAPS સ્વામિનારાયણ સંસ્થાના પાંચમા આધ્યાત્મિક ગુરુ બ્રહ્મસ્વરૂપ પ્રમુખસ્વામી મહારાજના જીવન પર આધારિત 13 ગ્રંથોના બૃહદ્ જીવનચરિત્રને ગિનીસ વર્લ્ડ રેકોર્ડ્સ દ્વારા ‘એક જ લેખક દ્વારા રચિત વિશ્વના સૌથી વિસ્તૃત જીવનચરિત્ર’ તરીકે માન્યતા મળી છે. આ ઐતિહાસિક સિદ્ધિનું પ્રમાણપત્ર વર્તમાન ગુરુહરિ મહંત સ્વામી મહારાજને તેમની 93મી જન્મજયંતી નિમિત્તે લંડનમાં અર્પણ કરાયું. 8,848 પાનાં અને 21.46 લાખથી વધુ શબ્દો ધરાવતા આ ગ્રંથમાં પ્રમુખસ્વામી મહારાજની 94 વર્ષની જીવનયાત્રાનું દસ્તાવેજીકરણ છે.

પ્રશાંત મહાસાગરમાં ચક્રવાત નોલો હવે કેટેગરી ૩નું પ્રચંડ તોફાન બની ગયું છે. તેનો પવન ૧૮૫ કિમી/કલાકની ઝડપે ફૂંકાઈ રહ્યો છે. આ તોફાન હવાઈ દ્વીપ સમુદ્ર અને વસ્તીવાળા વિસ્તારોથી દૂર પશ્ચિમ તરફ આગળ વધી રહ્યું છે. અમેરિકાનાં પાપાહનાઉમો કુશ્ના national monument વિસ્તારમાં ચેતવણી જાહેર કરાઈ છે. આ ઉપરાંત, એક અન્ય તોફાન રાકેલ પણ વિકસી રહ્યું છે. નાગરિકોને સમુદ્ર તટથી દૂર રહેવાની સૂચના આપવામાં આવી છે.

વડોદરા શહેરની સવારની હવાની ગુણવત્તામાં નોંધપાત્ર ઘટાડો જોવા મળ્યો છે, જ્યાં AQI 163 સુધી પહોંચ્યો છે. શિયાળો શરૂ થાય તે પહેલાં જ આ સ્થિતિ ચિંતાજનક છે. વાહનોની ધૂળ, ઔદ્યોગિક એકમોમાંથી નીકળતા ઝેરી ગેસ, ખુલ્લામાં કચરો સળગાવવો, બાંધકામ અને ખોદકામની રજકણો, તેમજ ક્વૉરી ડસ્ટ જેવા અનેક પરિબળો આ પ્રદૂષણ માટે જવાબદાર છે. તંત્ર દ્વારા આ બાબતે યોગ્ય પગલાં લેવાની જરૂર છે જેથી નાગરિકોના સ્વાસ્થ્યને નુકસાન ન પહોંચે.

હિન્દુ ધર્મમાં ભોજન ગ્રહણ કરતા પહેલા થાળીની ફરતે પાણી છાંટવાની પ્રથા છે, જેને 'આચમન' કહેવાય છે. આ માત્ર પરંપરા નથી, પરંતુ તેની પાછળ અનેક આધ્યાત્મિક અને વૈજ્ઞાનિક કારણો જોડાયેલા છે. આ પ્રથા અન્ન શુદ્ધિકરણ, જીવ-જંતુઓથી રક્ષણ અને ઊર્જા સંતુલન માટે કરવામાં આવે છે. પ્રાચીન સમયમાં કાચા ઘરોમાં જમીન પર બેસીને જમતી વખતે ધૂળ અને જીવાતોથી રક્ષણ મેળવવા માટે પાણીની રક્ષણાત્મક દીવાલ બનતી હતી. આચમનથી ભોજન પ્રસાદ સમાન બની શરીરને પોષણ આપે છે.

જામનગર શહેરમાં ૨૪ કલાક દરમિયાન તીવ્ર તાપ સાથે બફારાની સ્થિતિ સર્જાતા લોકો ગરમીથી અકળાયા હતા. બાજરા સંશોધન કેન્દ્ર, જામનગર મુજબ મહત્તમ તાપમાન 36.5 ડિગ્રી સેલ્સિયસ અને લઘુતમ તાપમાન 23.7 ડિગ્રી સેલ્સિયસ નોંધાયું. હવામાં 81 ટકા ભેજને કારણે ગરમી સાથે ઉકળાટ પણ અનુભવાયો. 3.1 કિલોમીટર પ્રતિ કલાકની પવન ગતિ હોવા છતાં, ઊંચા ભેજને કારણે દિવસ દરમિયાન વાતાવરણ અસહ્ય બન્યું. આગામી દિવસોમાં પણ ગરમી યથાવત રહેવાની શક્યતા છે, જેથી લોકોએ સાવચેતી રાખવી જરૂરી છે.

કેન્દ્રીય મોસમ વિભાગે સત્તાવાર રીતે જાહેર કર્યું છે કે સમગ્ર ગુજરાત અને મધ્યપ્રદેશમાંથી ચોમાસાએ વિદાય લીધી છે. આ સાથે રાજસ્થાન, પંજાબ, હરિયાણા, દિલ્હી, બિહાર, છત્તીસગઢ, મહારાષ્ટ્ર જેવા રાજ્યોમાંથી પણ ચોમાસુ પરત ખેંચાતા અર્ધા ભારતમાં વરસાદની ઋતુ પૂર્ણ થઈ ગઈ છે. આશ્ચર્યજનક રીતે, ચોમાસુ આજે ૧૧૦૦ કિલોમીટરનો કૂદકો મારીને ગુજરાતમાંથી વિદાય લીધી છે. આ વર્ષે અલ નીનો સ્થિતિને કારણે ગુજરાતમાં ૧૦ ટકા અને સમગ્ર દેશમાં ૧૩ ટકા વરસાદની ખાધ રહી છે. ઓક્ટોબરમાં સામાન્યથી અધિક તાપમાન અને માવઠાં ઓછા રહેવાની આગાહી છે.

પૃથ્વી પર જીવનના અસ્તિત્વનો મુખ્ય આધાર ઓક્સિજન છે. ધાતુઓનું કાટ લાગવું, દહન પ્રક્રિયા અને ઊર્જા ઉત્પાદનમાં તેની ભૂમિકા સહિત અનેક અસરો ઓક્સિજન સાથે જોડાયેલી છે. આ તમામ મહત્વપૂર્ણ શોધો મહાન વૈજ્ઞાનિક Antoine Lavoisier દ્વારા કરવામાં આવી હતી. તેમણે રસાયણશાસ્ત્રના પાયામાં નોંધપાત્ર ફાળો આપ્યો. 26 ઓગસ્ટ, 1743 ના રોજ પેરિસમાં જન્મેલા Lavoisier, રસાયણશાસ્ત્ર, વનસ્પતિશાસ્ત્ર અને ગણિતના અભ્યાસુ હતા. ફ્રેન્ચ એકેડેમી ઓફ સાયન્સના સભ્ય તરીકે, તેમણે ઓક્સિજન પરના તેમના કાર્યોથી વિશ્વભરમાં ખ્યાતિ મેળવી. 1794 માં ફ્રેન્ચ ક્રાંતિ દરમિયાન, તેમને દેશદ્રોહી જાહેર કરી ફાંસી આપવામાં આવી.

આ સૃષ્ટિમાં જેટલા મનુષ્ય એટલા વિચાર, તેથી વૈચારિક મતભેદ સ્વાભાવિક છે. અસહમતિ એટલે માત્ર જુદા વિચારો, જ્યારે વિરોધ તેનો દુશ્મનાવટ સુધી લઈ જાય છે. ઓસ્કાર વાઈલ્ડ અનુસાર, મતભેદ એ બે અલગ મગજ સક્રિય હોવાનો પુરાવો છે, દુશ્મનીનો નહીં. આપણા સંબંધોમાં અહમને સ્થાન આપ્યા વિના, સામેના વ્યક્તિના વિચારોનો આદર કરવો જોઈએ. મુદ્દા કરતાં વ્યક્તિને મહત્વ આપતાં, મતભેદ છતાં સંબંધો ટકાવી રાખવા એ જ સાચી પરિપક્વતા છે.

ઓરિસ્સાના ભુવનેશ્વર નજીક આવેલું નંદનકાનન નેશનલ પાર્ક, તેના વિશિષ્ટ વાતાવરણ અને દુર્લભ પ્રાણીઓના સંરક્ષણ માટે જાણીતું છે. 1960ના દાયકામાં સ્થપાયેલ આ ઉદ્યાન, 1979માં નેશનલ પાર્ક બન્યું. નંદનકાનન તેના સફેદ વાઘના સફળ પ્રજનન અને સંવર્ધન માટે વિશ્વમાં મોખરે છે. અહીં 157 થી વધુ પ્રજાતિઓના 1500 થી વધુ પ્રાણીઓ, પક્ષીઓ, બોટનિકલ ગાર્ડન અને કાંજિયા તળાવ આવેલા છે. આ પાર્ક પર્યાવરણ જાગૃતિ અને લુપ્ત થતી પ્રજાતિઓના સંરક્ષણનું મહત્વપૂર્ણ આંતરરાષ્ટ્રીય કેન્દ્ર છે.

સ્વિમિંગ માત્ર એક રમત નથી, પણ જીવનરક્ષક કૌશલ્ય પણ છે. પ્રાચીન ઇજિપ્ત અને ભારતમાં તેના પુરાવા મળે છે. 19મી સદીમાં ગ્રેટ બ્રિટનમાં સંસ્થાકીય રમત બની. 1896ની એથેન્સ ઓલિમ્પિક્સમાં પુરુષો માટે અને 1912ની સ્ટોકહોમ ઓલિમ્પિક્સમાં મહિલાઓ માટે તેનો સમાવેશ થયો. 1908માં FINA (હાલ વર્લ્ડ એક્વાટિક્સ) ની સ્થાપના થઈ. 50 મીટર પુલમાં સ્પર્ધાઓ ચાર શૈલીઓમાં યોજાય છે, જેમાં નિયમોનું ચુસ્તપણે પાલન જરૂરી છે.

ન્યૂઝીલેન્ડમાં જોવા મળતો `કાકાપો' પોપટની પ્રજાતિનો હોવા છતાં, તેનું શરીર ભારે હોવાથી તે ઉડી શકતો નથી. તે જમીન પર ચાલે છે અથવા ઝાડ પર ચડે છે. તેની ખાસિયત એ છે કે તેના શરીરમાંથી મધ જેવી સુગંધ આવે છે, જે તેને અન્ય પક્ષીઓથી અલગ પાડે છે. આ શાકાહારી પક્ષી 60 થી 90 વર્ષ સુધી જીવી શકે છે. `કાકાપો રિકવરી પ્રોગ્રામ' દ્વારા તેને શિકારી પ્રાણીઓથી બચાવવાના પ્રયાસો થઈ રહ્યા છે.

ઘોડા માનવ ઇતિહાસના વફાદાર સાથી રહ્યા છે, અને તેમના વિશે અનેક વૈજ્ઞાનિક તથ્યો છુપાયેલા છે. તેઓ ઊભા-ઊભા પણ ખાસ `સ્ટે એપરેટ્સ' મિકેનિઝમ દ્વારા ગાઢ ઊંઘ લઈ શકે છે. તેમની આંખો ચહેરાની બાજુઓમાં હોવાથી તેઓ લગભગ 360 ડિગ્રી જોઈ શકે છે, ફક્ત સામે અને પાછળ નાના `બ્લાઈન્ડ સ્પોટ' હોય છે. ઘોડા માત્ર નસકોરાંથી શ્વાસ લે છે, ક્યારેય ઊલટી કરી શકતા નથી, અને તેમના દાંત જોઈને ઉંમર જાણી શકાય છે.

ગુજરાતી અને સંસ્કૃત વ્યાકરણમાં 'પ્રાચીન' શબ્દ અત્યંત સમૃદ્ધ અર્થ ધરાવે છે, જે માત્ર સમયની લંબાઇ નહીં, પરંતુ મૂલ્ય, અનુભવ અને પવિત્રતાનો ભાવ પણ સૂચવે છે. સામાન્ય રીતે 'અર્વાચીન' કે 'આધુનિક'ના વિરોધી તરીકે વપરાતો આ શબ્દ, પરંપરા અને સ્થાપત્યમાં ઊંડો અર્થ ધરાવે છે. પ્રાચીન મંદિરો, શિલ્પો અને કિલ્લાઓ આપણી સમૃદ્ધ વિરાસતના પ્રતીક છે. પુરાતત્ત્વશાસ્ત્ર, અભિલેખશાસ્ત્ર, સિક્કાશાસ્ત્ર જેવા વિષયો પ્રાચીન વસ્તુઓનું સંશોધન અને વિશ્લેષણ કરીને આપણને આપણા મૂળ સાથે જોડે છે.

રાત્રે સૂતી વખતે આપણું મગજ REM સ્લીપ દરમિયાન ખૂબ સક્રિય રહે છે, જ્યારે શરીર આરામ કરતું હોય છે. આ તબક્કામાં આંખો ઝડપથી ફરે છે અને મગજ જાગૃત અવસ્થા જેટલું કાર્ય કરે છે. આ દરમિયાન, મગજ દિવસ દરમિયાન થયેલી યાદો અને અનુભવોનું વર્ગીકરણ કરે છે, જેને મેમરી કન્સોલિડેશન કહેવાય છે. આ પ્રોસેસિંગ દરમિયાન જુદા જુદા વિચારો અને લાગણીઓ જોડાઈને સપનાં સ્વરૂપે દેખાય છે. ભાવનાત્મક સંતુલન જાળવવા અને સમસ્યાઓના ઉકેલ શોધવામાં પણ સપનાં મહત્વનો ભાગ ભજવે છે.

વાવ થરાદના ખાનપુર પંથકમાં છેલ્લા કેટલાક સમયથી વરસાદી પાણી ખેતરોમાં ભરાયેલા રહેવાથી ખેતીની સિઝન નિષ્ફળ રહી છે. મોટાપાયે પાણી ભરાવાને કારણે રવિ વાવણી પર પણ સંકટના વાદળો છવાયા છે. ખેડૂતો મહિનાઓથી પાણી ઓસરવાની રાહ જોઈ રહ્યા છે, જે ખેતી માટે અત્યંત જરૂરી છે. ખાનપુર પંથકના 7 ગામોના ખેતરોમાં પાણી ભરાયેલું રહેવાથી જમીનની ફળદ્રુપતા અને ક્ષારતા અંગે પણ ચિંતા વધી છે. ડ્રેનેજ વ્યવસ્થાના અભાવે પાણીનો નિકાલ ધીમો રહે છે, જેના કારણે ખેડૂતો લાચારી અનુભવી રહ્યા છે.