આજે ભાદરવા સુદ અમાસ પર 81 વર્ષમાં 13મી વખત શનિશ્ચરી અમાસ, સર્વપિતૃ અમાસ અને ગજછાયા યોગનો અનોખો સંયોગ રચાઈ રહ્યો છે. આ દિવસે પિતૃઓ માટે શ્રાદ્ધ કર્મ કરવાનું વિશેષ મહત્વ છે. જ્યોતિષ અનુસાર, શનિ અને ગુરુના શુભ યોગમાં કરવામાં આવેલું કર્મ પિતૃઓને તૃપ્તિ આપે છે. શનિ દોષ અને પિતૃદોષની મુક્તિ માટે શનિદેવની પૂજા અને દાન-ધર્મ જેવા શુભ કાર્યો કરવાથી લાભ થાય છે. આ સાથે જ પિતૃ પક્ષ પૂર્ણ થઈ આવતીકાલથી શારદીય નવરાત્રિનો પ્રારંભ થશે.

11 ઓક્ટોબર 2026, રવિવારથી શારદીય નવરાત્રિનો પ્રારંભ થઈ રહ્યો છે, જે આસો સુદ એકમથી શરૂ થશે. આ વર્ષે માતાજીનું આગમન 'હાથી' પર સવાર થઈને થશે, જે સારા વરસાદ અને સમૃદ્ધિનો સંકેત માનવામાં આવે છે. નવરાત્રિ દરમિયાન ઘટસ્થાપના, ઉપવાસ, મંત્ર જાપ, ચંડીપાઠ અને દેવીની આરાધના કરવામાં આવશે. જ્યોતિષાચાર્યોના મતે, ઘટસ્થાપન માટેના મુહૂર્ત અંગે વિવિધ ગ્રંથોમાં અલગ-અલગ મત પ્રવર્તે છે, પરંતુ પ્રથમ પ્રહર બાદ સ્થાપન કરવું શ્રેષ્ઠ ગણાય છે. આ પવિત્ર પર્વ દરમિયાન ભક્તો ધાર્મિક વિધિઓ સાથે દેવી દુર્ગાની ભક્તિ કરશે.

ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD)ના 1951-2025ના અભ્યાસ મુજબ, ગુજરાતમાં દર 10 વર્ષે 35°Cથી વધુ તાપમાનવાળા દિવસોમાં 2.3 દિવસ અને 20°Cથી વધુ તાપમાનવાળી રાતોમાં 1.5 રાતનો વધારો નોંધાયો છે. આ સંશોધન 'ઇન્ટરનેશનલ જર્નલ ઓફ ક્લાઇમેટોલોજી'માં પ્રકાશિત થયું છે. તાપમાનમાં આ ફેરફારો ખેતી, ખાસ કરીને કપાસની સિઝનમાં 'હીટ યુનિટ્સ' પર દબાણ ઊભું કરી રહ્યા છે, જે કૃષિ ક્ષેત્ર માટે ચેતવણીરૂપ છે. ઊંચું રાત્રિ તાપમાન પશુઓની પ્રજનન ક્ષમતા પર પણ નકારાત્મક અસર કરી રહ્યું છે.

પશ્ચિમ રેલવેના રાજકોટ ડિવિઝને સુરેન્દ્રનગર રેલવે સ્ટેશન પર અમૃત ભારત સ્ટેશન યોજના હેઠળ 12 મીટર પહોળા ફૂટ ઓવર બ્રિજના ગર્ડર લોન્ચિંગનું કાર્ય નિર્ધારિત સમય કરતાં વહેલું પૂર્ણ કર્યું છે. 2 થી 8 ઓક્ટોબર દરમિયાન થયેલી આ કામગીરીમાં મુસાફરોની સલામતી અને ટ્રેન સંચાલનમાં ન્યૂનતમ વિક્ષેપ જાળવવામાં આવ્યો હતો. આ નવો બ્રિજ તહેવારો અને ભીડના સમયે મુસાફરોની અવરજવરને સરળ બનાવશે. ડિવિઝનલ રેલવે મેનેજર ગિરિરાજ કુમાર મીનાએ રેલવે ટીમની કાર્યક્ષમતા અને સંકલનની પ્રશંસા કરી. આ કાર્ય માટે 350 ટનની ક્રેન, 60 મજૂરો અને અન્ય સાધનોનો ઉપયોગ કરાયો હતો.

સુરેન્દ્રનગર જિલ્લામાં આવેલું ઘુડખર અભયારણ્ય, જે કચ્છના નાના રણનો ભાગ છે, તે પ્રવાસીઓ માટે ખુલ્લું મુકવામાં આવ્યું છે. આ વર્ષે 16 ઓક્ટોબરને બદલે 9 ઓક્ટોબરથી અભયારણ્ય પ્રવાસીઓ માટે ખોલવામાં આવ્યું છે અને તે આગામી 15 જૂન સુધી ખુલ્લું રહેશે. ચોમાસા દરમિયાન ઘુડખરોના બ્રીડીંગ સમયને કારણે દર વર્ષે 15 જૂનથી 16 ઓક્ટોબર સુધી અભયારણ્ય પ્રવાસીઓ માટે બંધ રાખવામાં આવે છે. ગત વર્ષે 1 હજાર વિદેશી સહિત 22 હજારથી વધુ પ્રવાસીઓએ મુલાકાત લીધી હતી, જેનાથી વન વિભાગને 30 લાખથી વધુની આવક થઈ હતી. 2024ની વસ્તી ગણતરી મુજબ, અહીં 7672 ઘુડખરો છે.

ડભોઇના ધારાસભ્ય શૈલેષ મહેતાએ વડોદરાના કુંઢેલા ખાતે રેલવે ફાટક પર નિર્માણ પામી રહેલા અંડરપાસની કામગીરીની સમીક્ષા કરી. લાંબા સમયથી ખોરંભે પડેલા આ પ્રોજેક્ટને ઝડપી બનાવવા તેમણે અધિકારીઓ સાથે સ્થળ મુલાકાત યોજી હતી. ધારાસભ્યએ કામગીરીમાં આવતી મુશ્કેલીઓ અંગે ચર્ચા કરી અને રેલવેના અધિકારીઓને જરૂરી સૂચનાઓ આપી. અંડરપાસ પૂર્ણ થવાથી સ્થાનિક ગ્રામજનો, ખાસ કરીને ગુજરાત સેન્ટ્રલ યુનિવર્સિટીના વિદ્યાર્થીઓ અને કર્મચારીઓને સુરક્ષિત અને સરળ મુસાફરીની સુવિધા મળશે.

રાજકોટ શહેરમાં નવરાત્રી દરમિયાન યોજાનારા કોમર્શિયલ ગરબા મહોત્સવોમાં ખેલૈયાઓની સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવા ફાયર વિભાગે કડક પગલાં લીધા છે. કુલ 48 અરજીઓમાંથી 41 આયોજકોને ફાયર NOC આપવામાં આવી છે. ચીફ ફાયર ઓફિસર અમિત દવેએ જણાવ્યું કે, ગરબા ગ્રાઉન્ડ પર પાણીના બેરલ, ફાયર એક્સટિંગ્યુશર જેવા સુરક્ષા સાધનો ફરજિયાત છે. કોઈપણ કટોકટીને પહોંચી વળવા ફાયર સ્ટેશનો પર 24 કલાક સ્ટાફ તૈનાત રહેશે. નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરનાર આયોજકો સામે કાયદેસર કાર્યવાહી કરાશે.

આજના મુખ્ય સમાચારોમાં, જેવર ઇન્ટરનેશનલ એરપોર્ટનું નામ હવે પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીના નામ પરથી ઓળખાશે, જે અંગે CM યોગી કેબિનેટે નિર્ણય લીધો છે. હવામાન વિભાગે નવરાત્રિ દરમિયાન વરસાદ નહીં પડે તેવી આગાહી કરી છે, જે ખેલૈયાઓ માટે સારા સમાચાર છે. ભારતીય મૂળના નાવી પિલ્લઇને શાંતિ નોબેલ પુરસ્કાર મળ્યો છે. સોના-ચાંદીના ભાવમાં નવો વળાંક જોવા મળ્યો છે. ASEAN ચેમ્પિયનશિપમાં ફિક્સિંગને કારણે ફૂટબોલ જગતમાં હડકંપ મચ્યો છે. સાઉદી એરપોર્ટ પર મિસાઇલ હુમલા બાદ તણાવ વધ્યો છે, જ્યારે પ્રથમ નવરાત્રિએ અંબાજીના મોહનથાળને GI ટેગ મળશે.

અમદાવાદ ટ્રાફિક પોલીસ દ્વારા નવરાત્રિ દરમિયાન નાગરિકોને ટ્રાફિકની સમસ્યા ન થાય તે માટે વિશેષ આયોજન કરાયું છે. સરખેજ-ગાંધીનગર (SG) હાઇવે અને સરદાર પટેલ (SP) રિંગ રોડ પરના જંકશન પર રાત્રે 3 વાગ્યા સુધી પોલીસ બંદોબસ્ત રહેશે. ટ્રાફિક પોલીસ કર્મચારીઓની શિફ્ટમાં પણ વધારો કરાયો છે. શહેરમાં રાત્રે 10 વાગ્યાને બદલે 2 વાગ્યા સુધી ભારે વાહનો (ડમ્પર, ટ્રક, બસ) પર પ્રતિબંધ રહેશે. SG હાઇવે પર YMC થી કર્ણાવતી ક્લબ તરફનો રોડ પ્રથમ નવરાત્રિએ વાહનવ્યવહાર માટે ખુલ્લો મુકાશે. મોટા ગરબા સ્થળોએ પણ ટ્રાફિક જામ ન થાય તે માટે પોલીસ તૈનાત રહેશે.

ગુજરાત સરકાર આગામી વિધાનસભા ચૂંટણીઓને ધ્યાનમાં રાખીને વિવિધ સરકારી વિભાગોમાં ખાલી પડેલી જગ્યાઓ પર બમ્પર ભરતી કરવાની યોજના ધરાવે છે. સામાન્ય વહીવટ વિભાગ (GAD) દ્વારા આ અંગે સત્તાવાર કવાયત શરૂ કરવામાં આવી છે. તમામ સરકારી વિભાગો પાસેથી 30 નવેમ્બર સુધીમાં મંજૂર થયેલી અને ખાલી જગ્યાઓની ચોક્કસ માહિતી મંગાવવામાં આવી છે. આ માહિતી એકત્રિત થયા બાદ તબક્કાવાર ભરતીની જાહેરાતો પ્રસિદ્ધ કરાશે, જેનાથી સરકારી નોકરીની રાહ જોઈ રહેલા હજારો યુવાનોમાં ઉત્સાહનો માહોલ છે.

ગુજરાત રાજ્યમાંથી ચોમાસાની સત્તાવાર વિદાય બાદ વાતાવરણમાં પલટો આવ્યો છે. હવામાન વિભાગની આગાહી મુજબ, આગામી સાત દિવસ દરમિયાન રાજ્યભરમાં વાતાવરણ સૂકું રહેશે. વેસ્ટર્ન ડિસ્ટર્બન્સને કારણે દક્ષિણ ગુજરાતમાં થયેલા વરસાદી ઝાપટાં બાદ હવે સૂકા પવનો ફૂંકાઈ રહ્યા છે. અમદાવાદ સહિતના શહેરોમાં ભાદરવાના આકરા તાપ અને બફારાને કારણે ગરમીનો પ્રકોપ વધ્યો છે. ઉત્તર-પશ્ચિમ દિશાના પવનોને કારણે મહત્તમ તાપમાન સામાન્ય કરતાં 2 ડિગ્રી વધીને 37 ડિગ્રી સેલ્સિયસની આસપાસ પહોંચ્યું છે, જેના કારણે લોકોને ઉનાળા જેવી ગરમીનો અનુભવ થઈ રહ્યો છે.

ઈ-કોમર્સ જાયન્ટ એમેઝોને તેના રિટેલ બિઝનેસ વિભાગોમાં આશરે 1,000 વ્હાઇટ-કોલર કર્મચારીઓની છટણી કરી છે. આ નિર્ણયની અસર અમેરિકા, ભારત અને બ્રિટનમાં કામ કરતા કર્મચારીઓ પર પડી છે. કંપનીએ તેના રિટેલ બિઝનેસમાં ફેરફારો અને પુનર્ગઠનના ભાગરૂપે આ પગલું ભર્યું છે, જેનો હેતુ કાર્યક્ષમતા વધારવાનો છે. આ છટણી ગ્રાહક સેવા અને સેલિંગ પાર્ટનર સર્વિસિસ જેવા વિભાગોને અસર કરે છે. આ અગાઉ પણ એમેઝોને મોટા પાયે છટણી કરી ચૂકી છે, જેમાં ગયા વર્ષે લગભગ 30,000 નોકરીઓ ઘટાડવામાં આવી હતી.

સુરેન્દ્રનગરમાં 33 દિવસથી વધુ સમયથી વરસાદ ન થતાં ખેડૂતોની ચિંતા વધી છે. અત્યાર સુધી 97.81% વરસાદ નોંધાયો છે, જે ગત વર્ષ કરતાં ઓછો છે. કપાસ સહિતના પાકોમાં સુકારો આવવાની ભીતિ છે. ખેડૂતોએ 5,56,449 હેક્ટર જમીનમાં વિવિધ પાકોનું વાવેતર કર્યું છે. અલ નીનોની અસર ડિસેમ્બર સુધી રહેવાની આગાહી વચ્ચે ચોમાસુ પાક સુકાવાનો અને શિયાળુ પાક પર પણ અસર થવાનો ભય છે. નિવૃત્ત ખેતીવાડી અધિકારી જનકભાઇ કલોત્રાએ ઓછા પાણીવાળા પાક પસંદ કરવા અને મલ્ચિંગ દ્વારા ભેજ જાળવવાની સલાહ આપી છે.

મહેસાણા શહેરમાં મોઢેરા રોડ પર ચાલી રહેલા વરસાદી લાઇન અને ગટરના કામોને કારણે ખોદકામ બાદ માટીના ઢગલા રસ્તાની બાજુમાં દિવસો સુધી પડ્યા રહે છે. વાહનોની અવરજવરથી આ માટીના રજકણો હવામાં ભળી રહ્યા છે, જેના કારણે PM-10નું પ્રમાણ 100ની મર્યાદા વટાવી 113થી વધુ પહોંચી ગયું છે. આ પ્રદૂષણ શ્વાસની તકલીફ, ઉધરસ અને અસ્થમા જેવી સમસ્યાઓ વધારી શકે છે. રાધનપુર રોડ અને સર્વિસ રોડ પર પણ આવી જ સ્થિતિ જોવા મળી રહી છે.

પોરબંદર જિલ્લામાં ચાલુ વર્ષે ચોમાસામાં વરસાદની ભારે ઘટ જોવા મળી રહી છે. પોરબંદર તાલુકામાં ગત વર્ષની સરખામણીએ 83% થી વધુ ઘટાડો નોંધાયો છે, જ્યાં માત્ર 154 મી.મી. વરસાદ થયો છે, જ્યારે ગત વર્ષે 931 મી.મી. વરસાદ હતો. રાણાવાવમાં 76% ઘટાડો થયો છે, માત્ર 242 મી.મી. વરસાદ નોંધાયો છે. કુતિયાણામાં 50% ઘટાડો સાથે 389 મી.મી. વરસાદ પડ્યો છે. આ પરિસ્થિતિ ચિંતાજનક છે, જેના કારણે જળસંગ્રહ, ખેતી અને ભૂગર્ભ જળસ્તર પર તેની ગંભીર અસર પડી શકે છે.

છોટાઉદેપુરની જીવાદોરી સમાન ઓરસંગ નદીમાં ઓક્ટોબર મહિનાથી જ પાણીના સ્તરમાં ઘટાડો થયો છે. ઉપરવાસ મધ્યપ્રદેશમાં અપૂરતા વરસાદને કારણે નદીમાં પાણીની આવક ઓછી રહી છે. આ પરિસ્થિતિને કારણે છોટાઉદેપુર નગરની આશરે 35 હજારની વસ્તી માટે પાણીની સમસ્યા સર્જાવાની ભીતિ છે. હાલ નદીમાં પાણીનો પ્રવાહ ખૂબ ઓછો થઈ ગયો છે, અને જો વરસાદ નહીં પડે તો માર્ચ મહિનાને બદલે ડિસેમ્બરથી જ હાફેશ્વર યોજના હેઠળ નર્મદાનું વેચાતું પાણી મંગાવવું પડશે.

મુંબઈમાં ચોમાસાની વિદાય બાદ વાયુ પ્રદૂષણમાં વધારો જોવા મળી રહ્યો છે, જેમાં એર ક્વોલિટી ઈન્ડેક્સ (AQI) 100ને પાર કરી ગયો છે. કેન્દ્રીય પ્રદૂષણ નિયંત્રણ બોર્ડ (CPCB) ના ડેટા મુજબ, તાજેતરમાં AQI 127 ની આસપાસ રહ્યો હતો. આ સ્થિતિમાં ઓક્ટોબર હીટના કારણે મહત્તમ તાપમાન 33-36 ડિગ્રી સેલ્સિયસ સુધી પહોંચ્યું છે, જેનાથી નાગરિકો ઉકળાટ અનુભવી રહ્યા છે. નિષ્ણાતો અનુસાર, પવનની દિશામાં ફેરફાર અને સૂકી પરિસ્થિતિઓ પણ પ્રદૂષણ વધારવામાં યોગદાન આપી રહી છે. મુંબઈ મહાપાલિકાએ પ્રદૂષણ નિયંત્રણ માટે નવી સ્ટાન્ડર્ડ ઓપરેટિંગ પ્રક્રિયાઓ (SOPs) જારી કરી છે.

શ્રી ઉમિયા માતાજી સંસ્થાન, ઊંઝાના નવા પ્રમુખ તરીકે પૂર્વ IAS અધિકારી મહેન્દ્રભાઈ એસ. પટેલની નિમણૂક થઈ છે. વહીવટી અનુભવ ધરાવતા પટેલ હવે સંસ્થાનને માત્ર ધાર્મિક પ્રવૃત્તિઓ સુધી સીમિત નહીં રાખતા, નવી પેઢીને શિક્ષણ, કારકિર્દી અને વૈશ્વિક સ્પર્ધા માટે તૈયાર કરવાનું વિઝન ધરાવે છે. તેઓ ગુણવત્તાયુક્ત શિક્ષણ, ક્ષમતા વિકાસ અને યોગ્ય માર્ગદર્શન દ્વારા યુવાનોને સફળ બનાવવા પર ભાર મૂકશે. આ ઉપરાંત, એજ્યુકેશનલ અને બિઝનેસ સેમિનાર, ઔદ્યોગિક પ્રદર્શન જેવા કાર્યક્રમો યોજીને સંસ્થાનની પ્રવૃત્તિઓનો વિસ્તાર કરવાનો તેમનો પ્રયાસ રહેશે.

વડોદરા શહેરની સવારની હવાની ગુણવત્તામાં નોંધપાત્ર ઘટાડો જોવા મળ્યો છે, જ્યાં AQI 163 સુધી પહોંચ્યો છે. શિયાળો શરૂ થાય તે પહેલાં જ આ સ્થિતિ ચિંતાજનક છે. વાહનોની ધૂળ, ઔદ્યોગિક એકમોમાંથી નીકળતા ઝેરી ગેસ, ખુલ્લામાં કચરો સળગાવવો, બાંધકામ અને ખોદકામની રજકણો, તેમજ ક્વૉરી ડસ્ટ જેવા અનેક પરિબળો આ પ્રદૂષણ માટે જવાબદાર છે. તંત્ર દ્વારા આ બાબતે યોગ્ય પગલાં લેવાની જરૂર છે જેથી નાગરિકોના સ્વાસ્થ્યને નુકસાન ન પહોંચે.

પંચમહાલ જિલ્લામાં 2024-25 દરમિયાન 90% સામાન્ય વરસાદ નોંધાયો છે, જે પાક માટે અનુકૂળ છે. જોકે, સવારે ઠંડી અને બપોરે તાપના 'ડબલ ઋતુ'ના માહોલે ખેડૂતોની ચિંતા વધારી છે. ડેમોમાં 50% થી 98% પાણીનો જથ્થો હોવાથી રવિ સીઝન અને પીવાના પાણીની તંગી સર્જાશે નહીં તેવું હાલ લાગી રહ્યું છે. પાછલા પાંચ વર્ષમાં 2024 અને 2025 માં 130% થી વધુ વરસાદ નોંધાયો હતો, જેની સરખામણીમાં આ વર્ષે ઘટાડો છે. પરંતુ આ સ્થિતિ પાક માટે સારી માનવામાં આવે છે.

ચોમાસાની વિદાય ટાંકણે દેવભૂમિ દ્વારકા જિલ્લામાં 83.55% અને જામનગર જિલ્લામાં 56.74% વરસાદની ઘટ નોંધાઈ છે. ચાલુ વર્ષે હાલારના 26 ડેમોમાં નહીવત જળ છે, જેમાં આઠ જળાશયો સુકા મેદાન બન્યા છે. દેવભૂમિના કલ્યાણપુર પંથકની જીવાદોરી સમાન સાની ડેમ પણ ખાલીખમ છે. જામનગર જિલ્લાના 3.44 લાખ હેકટર અને દેવભૂમિ દ્વારકા જિલ્લાના 2.14 લાખ હેકટરમાં મગફળી સહિતના પાકોનું વાવેતર થયું છે, પરંતુ વરસાદના અભાવે પાકનું ચિત્ર ચિંતાજનક બન્યું છે.

ગુજરાતમાં ચોમાસાની વિદાયની સાથે વરસાદની ઘટ ચિંતાજનક બની રહી છે. હાથિયો નક્ષત્રમાં પણ વરસાદ ન થતાં ખેડૂતોની આશા મુરઝાઈ ગઈ છે. રાજ્યના 206 ડેમમાંથી માત્ર 33 ડેમ ભરાયા છે, જે પીવાના અને સિંચાઈના પાણીની ગંભીર અછત તરફ ઈશારો કરે છે. IMD મુજબ, 14 જિલ્લાઓમાં વરસાદની 20% થી 59% સુધીની ઘટ જોવા મળી છે, જેમાં સૌરાષ્ટ્રના દ્વારકા અને પોરબંદર સૌથી પ્રભાવિત છે. આ સ્થિતિ આવનારા ઉનાળામાં પાણીની તંગીને વધુ ઘેરી બનાવશે.

વલસાડ જિલ્લામાં 'પીએમ સેતુ' યોજના હેઠળ આગામી પાંચ વર્ષમાં ₹240 કરોડના રોકાણથી ઔદ્યોગિક તાલીમ સંસ્થાઓ (ITI)નું આધુનિકીકરણ કરાશે. નાણાંપ્રધાન કનુભાઈ દેસાઈએ જણાવ્યું કે આ રોકાણ ભારત સરકાર, ગુજરાત સરકાર અને ઉદ્યોગોના સહયોગથી થશે. યોજનાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ ITIને ઉદ્યોગની જરૂરિયાતો સાથે જોડીને આધુનિક તાલીમ અને રોજગારલક્ષી કૌશલ્યો વિકસાવવાનો છે. પારડી ITIને 'હબ' અને અન્ય ITIને 'સ્પોક' તરીકે વિકસાવવામાં આવશે. મેરિલ લાઇફ્ સાયન્સ, શ્રીમદ્ રાજચંદ્ર એજ્યુકેશન ટ્રસ્ટ અને હુબર ગ્રુપ જેવી સંસ્થાઓ તેમાં ફાળો આપશે, જેથી સ્થાનિક યુવાનોને નજીકમાં જ રોજગારીની તકો મળી રહે.

ઘણી વખત સંસ્થાઓમાં યોગ્ય ઉમેદવાર શોધવા માટે ઇન્ટરવ્યુના અનેક રાઉન્ડ અને વિસ્તૃત પ્રક્રિયાઓમાંથી પસાર થવા છતાં, નિમણૂક કરાયેલ કર્મચારી પાસેથી અપેક્ષિત પ્રદર્શન મળતું નથી. આ પરિસ્થિતિમાં, ભરતી પ્રક્રિયાની સમીક્ષા કરવી આવશ્યક છે. નોકરીની જરૂરિયાતો સ્પષ્ટ કરવી, ઉમેદવારના અનુભવને બદલે તેમની વાસ્તવિક ક્ષમતાઓનું મૂલ્યાંકન કરવું, અને પરંપરાગત ઇન્ટરવ્યુને બદલે પ્રેક્ટિકલ મૂલ્યાંકન પર ભાર મૂકવો જોઈએ. કર્મચારી જોડાયા પછી પણ સ્પષ્ટ અપેક્ષાઓ, તાલીમ અને નિયમિત સમીક્ષા મહત્વપૂર્ણ છે.

કચ્છમાં પ્રવાસન ક્ષેત્રે રોજગારીની તકો વધારવા ગુજરાત પ્રવાસન નિગમ ધો.12 પાસ યુવાનો માટે 14 દિવસીય ફ્રેશર ટુરિસ્ટ ગાઈડ તાલીમનું આયોજન કરી રહ્યું છે. આ તાલીમ કચ્છ યુનિવર્સિટી ખાતે યોજાશે, જે બાદ 3 વર્ષ માટે માન્ય લાયસન્સ મળશે. એક તાલુકામાંથી 50થી વધુ રજીસ્ટ્રેશન થતાં ત્યાં પણ તાલીમની વ્યવસ્થા કરાશે. રસ ધરાવતા ઉમેદવારોએ gujarattourism.com પર 7 દિવસમાં ઓનલાઈન રજીસ્ટ્રેશન કરવું. તાલીમમાં AI, જિયોલોજિકલ ટુરિઝમ સહિતની વિસ્તૃત માહિતી અપાશે, જેથી યુવાનો રોજગારી મેળવી શકે.

વડોદરા રોટરી ક્લબ ઓફ જવાહરનગર દ્વારા ક્વાંટમાં સ્કિલ ડેવલપમેન્ટ સેન્ટર શરૂ કરાયું છે. અત્યાર સુધી 466 યુવક-યુવતીઓને સોફ્ટ સ્કીલ અને 3 ભાષાઓ (ગુજરાતી, હિન્દી, અંગ્રેજી) તેમજ કમ્પ્યૂટરની તાલીમ અપાઈ છે. આ તાલીમ બાદ 265 લોકોને વડોદરા અને વાઘોડિયા જીઆઈડીસી સ્થિત કંપનીઓમાં નોકરી મળી છે. 2 મહિનાની તાલીમ બાદ, 30 યુવક-યુવતીઓની બેચને મૂનિ સેવાશ્રમમાં 4 મહિના માટે ડ્રોન, ઈવી વાહનો, CNC મશીન, વાયરમેન અને બ્યુટિશિયનની ટેકનિકલ તાલીમ અપાય છે. હાલમાં 70% યુવતીઓ વેલ્ડીંગ અને રેફ્રિજરેટર વાયરિંગ જેવી ટેકનિકલ સ્કીલ શીખી રહી છે.

ઓગસ્ટ 2026માં નેપાળમાં થયેલી વિનાશક ઘટના, જે ગ્લેશિયર તૂટવાને કારણે ફ્લૈશ ફ્લડ સ્વરૂપે આવી, તેમાં 1400 લોકોના મોત થયા અને હજારો લાપતા બન્યા. આ દુર્ઘટના માટે માત્ર કુદરત નહીં, પરંતુ માનવીય ભૂલો, જેમ કે જળવાયુ પરિવર્તન, અનિયંત્રિત બાંધકામો અને નદીઓના કુદરતી પ્રવાહોમાં અવરોધ ઊભા કરવા જેવા પરિબળો જવાબદાર છે. નેપાળ હવે ક્લાઈમેટ ચેન્જ માટે જવાબદાર દેશો પાસેથી વળતર માંગી રહ્યું છે, જે તેની ગંભીર સ્થિતિ અને જવાબદારીની ભાવનાને દર્શાવે છે.

વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના 25 વર્ષના જનસેવા યાત્રા સેવા સંકલ્પ અભિયાન અંતર્ગત ભરૂચ ખાતે કલસ્ટર કક્ષાનો ઔદ્યોગિક રોજગાર ભરતી મેળો યોજાયો હતો. આ મેળામાં 60 થી વધુ કંપનીઓએ ભાગ લીધો હતો અને વિવિધ શૈક્ષણિક લાયકાત ધરાવતા 2400 થી વધુ ઉમેદવારોને રોજગારી મળી હતી. ધો. 10 થી લઈને ગ્રેજ્યુએટ, બી.ઈ. (મિકેનિકલ, ઈલેક્ટ્રિકલ), એમ.કોમ. અને એમ.બી.એ. (માર્કેટિંગ) સુધીના ઉમેદવારો માટે સીધી ભરતી માટે ઈન્ટરવ્યુ લેવાયા હતા.

પોરબંદરમાં વરસાદની અછતને કારણે ખંભાળા અને ફોદાળા ડેમમાં પાણીનો જથ્થો ચિંતાજનક રીતે ઘટી રહ્યો છે. માત્ર એક મહિનામાં બંને ડેમમાંથી કુલ 73.94 MCFT પાણી ઘટ્યું છે, અને હવે પાણીનો સંગ્રહ ડેડ સ્ટોરેજ નજીક પહોંચી રહ્યો છે. વરસાદની અપર્યાપ્ત આવક અને શહેરી વપરાશ સાથે બાષ્પીભવન (Evaporation) વધવાને કારણે આ સ્થિતિ સર્જાઈ છે. ડેમનું પાણી ઘટે તો ટ્રીટમેન્ટ અને ગુણવત્તા પર અસરની ભીતિ સેવાઈ રહી છે, જે પોરબંદર માટે મોટા સંકટની ચેતવણી છે.

મહેસાણા જિલ્લામાં નબળા ચોમાસાને કારણે તળાવોમાં પાણીનો સ્ટોક ચિંતાજનક રીતે ઓછો છે. નિંદરડી જેવા મુખ્ય તળાવો માત્ર 30% જ ભરાયા છે, જ્યારે કડી તાલુકા સિવાયના અન્ય વિસ્તારોમાં સ્થિતિ સામાન્ય છે. જિલ્લા પંચાયતના 200 થી વધુ તળાવોમાં પૂરતું પાણી નથી. ખેતી અને પશુપાલન પર નિર્ભર આ જિલ્લામાં 6.50 લાખથી વધુ દુધાળા પશુઓ તળાવના પાણી પર આધાર રાખે છે. શિયાળામાં જ તળાવો ખાલી થવાની ભીતિ છે, જે ઉનાળામાં પશુઓ અને પશુપાલકો માટે ગંભીર સમસ્યા ઊભી કરશે.