વડોદરાની સાધી કન્યા પ્રાથમિક શાળામાં GCERT ગાંધીનગરના માર્ગદર્શન હેઠળ ગણિત, વિજ્ઞાન અને પર્યાવરણ પ્રદર્શનનું આયોજન કરાયું. CRC કક્ષાના આ પ્રદર્શનમાં સાધી ક્લસ્ટરની સરકારી અને ખાનગી શાળાઓના વિદ્યાર્થીઓએ ભાગ લીધો, જ્યાં તેમણે ગણિત, વિજ્ઞાન અને પર્યાવરણ સંબંધિત વિવિધ કૃતિઓ રજૂ કરી. પાંચ વિભાગોમાં યોજાયેલા આ પ્રદર્શનમાં 700થી વધુ વિદ્યાર્થીઓએ મુલાકાત લીધી અને બાળ વૈજ્ઞાનિકોની સર્જનાત્મકતા, વૈજ્ઞાનિક અભિગમ અને નવીન વિચારો નિહાળ્યા. શ્રેષ્ઠ કૃતિઓને નિર્ણાયકો દ્વારા પુરસ્કૃત કરાયા અને વિદ્યાર્થીઓને વિજ્ઞાન ક્ષેત્રે આગળ વધવા પ્રોત્સાહન અપાયું.

સુરેન્દ્રનગરમાં ગુજરાત રોડ સેફટી ઓથોરીટી, મોટર વાહન વિભાગ અને જિલ્લા માર્ગ સલામતી સમીતી દ્વારા સંયુક્ત રીતે આવાસ યુથ રોડ સેફટી શિક્ષણ અને જાગૃતતા અભિયાન યોજાયું. આ કાર્યક્રમમાં 500 વિદ્યાર્થીઓએ માર્ગ સુરક્ષા અગ્રદૂત તરીકે તાલીમ મેળવી અને સુરક્ષિત માર્ગ સંસ્કૃતિ વિકસાવવાના શપથ લીધા. સ્ટીલબર્ડ કંપની દ્વારા વિદ્યાર્થીઓને વિનામૂલ્યે હેલ્મેટ, પ્રમાણપત્ર અને માર્ગ સલામતી પોકેટ બુકનું વિતરણ કરાયું. જિલ્લા કલેકટર જી.એચ. સોલંકીએ પોતાના અંગત અનુભવ પરથી હેલ્મેટ પહેરવાના મહત્વ પર ભાર મૂક્યો.

મહારાજા કૃષ્ણકુમારસિંહજી ભાવનગર યુનિવર્સિટીમાં યુજી સેમેસ્ટર-૧ના અનેક વિદ્યાર્થીઓના ABC ID જનરેટ ન થતાં પરીક્ષા ફોર્મ ભરવામાં સમસ્યા સર્જાઈ છે. પરીક્ષા ફોર્મ ભરવા માટે માત્ર બે દિવસ બાકી હોવા છતાં, ટેકનિકલ કારણોસર ABC ID ન ધરાવતા વિદ્યાર્થીઓ ફોર્મ ભરી શકતા નથી. આ મુદ્દે યુવક કોંગ્રેસ અને NSUI દ્વારા ABC ID વગરના વિદ્યાર્થીઓને ફોર્મ ભરવાની મંજૂરી આપવા અને ID જનરેટ કરવા માટે ૧૦-૧૫ દિવસનો વધારાનો સમય આપવાની માંગણી કરવામાં આવી છે. આ સ્થિતિ હજારો વિદ્યાર્થીઓની પરીક્ષા પ્રક્રિયાને અસર કરી રહી છે.

રિઝર્વ બેન્ક ઓફ ઈન્ડિયા (RBI)ના તાજેતરના અરબન કન્ઝયૂમર કોન્ફિડેન્સ સર્વે મુજબ, છેલ્લા એક વર્ષમાં 54.50% શહેરી પરિવારોની આર્થિક સ્થિતિ કથળી છે. રોજગારની સ્થિતિ પણ કથળી હોવાનું 50% લોકોએ જણાવ્યું, જ્યારે 35.50% આગામી વર્ષમાં વધુ ખરાબ થવાની ધારણાં રાખે છે. 95% લોકોએ ભાવ વધારાની ફરિયાદ કરી અને 84.30% વધુ વધારાની અપેક્ષા રાખે છે. આ ચિંતાઓ છતાં, આવક અને ખર્ચ અંગે પરિવારોનું સેન્ટિમેન્ટ પોઝિટિવ રહ્યું છે. સર્વેમાં કન્ઝયૂમર કોન્ફિડેન્સ નબળો પડ્યો હોવાનું પણ જણાવાયું છે.

મહેસાણાના મોઢેરા સ્થિત આદિત્ય હાઈસ્કૂલમાં વાલી મિટિંગનું આયોજન કરાયું હતું. આ મિટિંગમાં મનુભાઈ ચોકસીએ 'બેસ્ટ પેરેન્ટિંગ' વિષય પર વાલીઓને માર્ગદર્શન આપ્યું. તેમણે બાળકોમાં સંસ્કાર, સારા વિચારો અને આત્મવિશ્વાસના વિકાસમાં વાલીઓની ભૂમિકા સમજાવી. બાળકને પ્રેમથી સમજાવવા, તેની પસંદગી મુજબ શિક્ષણની તક આપવા અને બિનજરૂરી ખર્ચ ટાળી સમાજોપયોગી સંસ્થાઓમાં દાન આપવાની અપીલ કરી.

વલ્લભવિદ્યાનગર સ્થિત ચારૂસેટ યુનિવર્સિટી સંલગ્ન અશોક એન્ડ રીટા પટેલ ઇન્સ્ટિટયુટ ઓફ ફિઝિયોથેરાપી (ARIP) ને નવી દિલ્હીમાં યોજાયેલ વર્લ્ડ ફિઝિયોથેરાપી એશિયા વેસ્ટર્ન પેસિફિક રિજનલ કોન્ફરન્સ 2026 માં 'બેસ્ટ રિસર્ચ ઇન્સ્ટિટયુટ' એવોર્ડથી સન્માનિત કરવામાં આવી. કોન્ફરન્સ દરમિયાન ARIP એ શૈક્ષણિક, વૈજ્ઞાનિક અને વિદ્યાર્થીલક્ષી પ્રવૃત્તિઓમાં ઉત્કૃષ્ટ પ્રદર્શન કર્યું, જેમાં વિવિધ કેટેગરીમાં પુરસ્કારો મેળવ્યા. ડૉ. હેતા પટેલે ઓરલ સાયન્ટિફિક પ્રેઝન્ટેશનમાં દ્વિતીય અને ખુશી ભાનુશાળીએ સ્ટુડન્ટ પેપર પ્રેઝન્ટેશનમાં પ્રથમ પુરસ્કાર જીત્યો.

ગાંધીનગરની સરકારી ઇજનેરી કોલેજ (GEC) ના મેટલર્જી એન્જિનિયરિંગ વિભાગ દ્વારા 'દિલ્હીનો રહસ્યમય લોહસ્તંભ' વિષય પર એક વિશેષ વ્યાખ્યાનનું આયોજન કરાયું. આ સત્રના મુખ્ય વક્તા મહારાજા સયાજીરાવ યુનિવર્સિટી (MSU), વડોદરાના અધ્યાપક ડૉ. સુનિલ કહારે હતા. તેમણે દિલ્હીના કુતુબ પરિસરમાં આવેલા 1,600 વર્ષ જૂના લોહસ્તંભના કાટ-પ્રતિરોધક ગુણધર્મોનું વૈજ્ઞાનિક અને ઐતિહાસિક વિશ્લેષણ રજૂ કર્યું. ડૉ. કહારે પ્રાચીન ધાતુ નિષ્કર્ષણ તકનીકો, ઘડતર પદ્ધતિઓ અને હજારો વર્ષો સુધી હવામાનની અસર છતાં લોહસ્તંભને કાટથી બચાવતા રક્ષણાત્મક સ્તર વિશે વિસ્તૃત માહિતી આપી.

ગાંધીનગરના સેક્ટર-12 સ્થિત સ્વામી વિવેકાનંદ વિદ્યાવિહારમાં સર્વ વિદ્યાલય કેળવણી મંડળ દ્વારા AAI ના CSR સહયોગ અને ઘૂમર કલા ફાઉન્ડેશનના સંયુક્ત પ્રયાસથી STEM અને રોબોટિક્સ લેબનું ઉદ્ઘાટન કરવામાં આવ્યું. આ કાર્યક્રમમાં મહેમાનોએ વિદ્યાર્થીઓ સાથે STEM અને રોબોટિક્સ પ્રવૃત્તિઓમાં રસ દાખવ્યો. ગુજરાતના મહેસાણા, ગાંધીનગર અને મહીસાગર જિલ્લામાં કુલ 20 આવી લેબ સ્થાપિત કરાઈ છે, જે વિદ્યાર્થીઓને રોબોટિક્સ, કોડિંગ, ઇલેક્ટ્રોનિક્સ અને વૈજ્ઞાનિક પ્રયોગોનું પ્રાયોગિક શિક્ષણ આપશે.

રાજ્યમાં શૈક્ષણિક વર્ષ ૨૦૨૭-૨૮ થી ૨૦૨૯-૩૦ માટે ફી નક્કી કરવાની કાર્યવાહી વચ્ચે વડોદરા ઝોન સહિતની ખાનગી શાળાઓ ફી વધારા માટેની દરખાસ્તો FRC સમક્ષ રજૂ નહીં કરે. સ્વનિર્ભર શાળા સંચાલક મંડળે સરકાર દ્વારા તેમની માગણીઓ પર ધ્યાન નહીં અપાતાં અસહકારનું આંદોલન શરૂ કર્યું છે. ઉત્પલ શાહે જણાવ્યું કે, જ્યાં સુધી સરકાર ફી વધારા, RTE હેઠળના વિદ્યાર્થીઓની ફી અને સ્કૂલોમાં બિનજરૂરી હસ્તક્ષેપ દૂર નહીં કરે, ત્યાં સુધી શાળાઓ FRCની કાર્યવાહીથી દૂર રહેશે. જોકે, FRC એફિડેવિટ મંજૂરીની સમયમર્યાદા ૧૫ ઓક્ટોબર સુધી લંબાવવાની શક્યતા છે.

મહારાજા સયાજીરાવ યુનિવર્સિટી (MSU) ની સાયન્સ ફેકલ્ટીમાં નવરાત્રી દરમિયાન પરીક્ષા યોજાવાની સામે વિદ્યાર્થીઓ અને ABVP દ્વારા વિરોધ નોંધાવવામાં આવ્યો છે. પ્રથમ વર્ષ (FY) ની ઇન્ટરનલ પરીક્ષા ૧૦ ઓક્ટોબરથી શરૂ થવાની છે, જેનો સમય સવારે ૮ વાગ્યાનો રાખવામાં આવ્યો છે. વિદ્યાર્થીઓનું કહેવું છે કે નવરાત્રીના ગરબા બાદ વહેલા ઉઠીને પરીક્ષા આપવી મુશ્કેલ છે અને પરીક્ષા નવરાત્રી પૂર્ણ થયા બાદ લેવાય. આર્ટસ ફેકલ્ટીમાં પણ આવી જ માંગણી બાદ પરીક્ષા મોકૂફ રાખવામાં આવી હતી. ફેકલ્ટી ડીને વિદ્યાર્થીઓને વિચારણા કરવાનું આશ્વાસન આપ્યું છે, પરંતુ આ મુદ્દો યુનિવર્સિટીના શૈક્ષણિક સમયપત્રકને અસર કરી શકે છે.

ગુજરાત સરકારે પ્રી-પીટીસી (D.E.C.Ed.) કોલેજોમાં પ્રવેશના નિયમોમાં મહત્ત્વના સુધારા કર્યા છે. પ્રવેશ માટેની મહત્તમ વયમર્યાદા 24 થી વધારીને 30 વર્ષ કરવામાં આવી છે, જ્યારે SC, ST, SEBC, EWS અને દિવ્યાંગ ઉમેદવારોને 5 વર્ષની વધારાની છૂટ મળશે. બેઠકોની સંખ્યામાં 25% વધારો કરીને 50 થી 62 કરવામાં આવી છે. EWS વર્ગ માટે પ્રથમ વખત 10% અનામત (6 બેઠકો) ની જોગવાઈ કરાઈ છે. ધોરણ-12માં 50% ગુણની પાત્રતા રહેશે, જેમાં અનામત વર્ગોને 5%ની છૂટ મળશે.

મહારાષ્ટ્રમાં મહાજ્યોતિ દ્વારા આયોજિત યુપીએસસી, એમપીએસસી અને પોલીસ ભરતી તાલીમ માટેની પસંદગી પરીક્ષામાં ટેકનિકલ ખામી સર્જાતા પુણે અને નાંદેડના પરીક્ષા કેન્દ્રો પર પરીક્ષા રદ કરવામાં આવી છે. પુણેમાં કોમ્પ્યુટર ચાલુ ન થવા અને નાંદેડમાં વીજ પુરવઠો ખોરવાઈ જતાં લગભગ ૩૦૦ થી વધુ વિદ્યાર્થીઓની પરીક્ષા હવે ૧૦ ઓક્ટોબરે ફરીથી લેવાશે. આ પરીક્ષા રાજ્યના ૩૨ શહેરોમાં ૬૪ કેન્દ્રો પર યોજાઈ રહી હતી, જેમાં કુલ ૯૦,૬૦૦ વિદ્યાર્થીઓએ અરજી કરી છે. ટેકનિકલ સમસ્યાઓના કારણોની તપાસ કરવામાં આવશે અને દોષિતો સામે કાર્યવાહી થશે.

ભરૂચ જિલ્લાના આમોદ તાલુકાની વલીપોર પ્રાથમિક મિશ્ર શાળા ખાતે એક બાળ વૈજ્ઞાનિક પ્રદર્શનનું આયોજન કરાયું હતું. દેણવા ગામના કુંતેશ્વર મહાદેવ મંદિરના મહંત લક્ષ્મણદાસજી બાપુ દ્વારા દીપ પ્રાગટ્ય સાથે શરૂ થયેલા આ કાર્યક્રમમાં 11 શાળાઓના 58 બાળકોએ પાંચ વિભાગમાં 29 કૃતિઓ રજૂ કરી હતી. મછાસરા, સરભાણ અને આછોદ હાઈસ્કૂલના શિક્ષકોએ નિરીક્ષક તરીકે સેવા આપી હતી. મહંત લક્ષ્મણદાસજી બાપુએ શાળાની કામગીરીથી પ્રભાવિત થઈ રૂ. 2100 નું દાન આપ્યું હતું. આ પ્રસંગે સરપંચ, કો-ઓર્ડિનેટર, આચાર્ય, શિક્ષકો, એસ.એમ.સી. સભ્યો અને ગ્રામજનો ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.

ઇન્ડિયન ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ સાયન્સ (IISc) ના ગણિતશાસ્ત્રના પ્રોફેસર મહેશ કાકડેને બીજગણિતીય સંખ્યા સિદ્ધાંત (Algebraic Number Theory) માં તેમના નોંધપાત્ર યોગદાન માટે વર્ષ 2026 નો પ્રતિષ્ઠિત રામાનુજન પ્રાઇઝ (Ramanujan Prize for Young Mathematicians from Developing Countries) પ્રાપ્ત થયો છે. આ જાહેરાત ઇન્ટરનેશનલ સેન્ટર ફોર થિયરીટિકલ ફિઝિક્સ (ICTP) અને ઇન્ટરનેશનલ મેથેમેટિકલ યુનિયન (IMU) દ્વારા કરવામાં આવી છે. પ્રોફેસર કાકડેનું સંશોધન મુખ્યત્વે નોન-કોમ્યુટેટિવ ઇવાસાવા, ગ્રોસ-સ્ટાર્ક અને બ્રુમર-સ્ટાર્ક અનુમાનો સાથે સંબંધિત છે.

તહેવારોની સિઝન પહેલાં રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા (RBI) એ રેપો રેટમાં 0.25% નો વધારો કર્યો છે, જે 4 વર્ષ બાદ પ્રથમ વખત છે. આ વૃદ્ધિ બાદ રેપો રેટ 5.25% થી વધીને 5.50% થયો છે. આ નિર્ણયને કારણે હોમ લોન, કાર લોન અને પર્સનલ લોન સહિત તમામ પ્રકારના ધિરાણ મોંઘા થશે, જેના પરિણામે લોનધારકોની માસિક EMIમાં વધારો થશે. ₹20 લાખની લોન પર EMI ₹307, ₹30 લાખ પર ₹460, અને ₹50 લાખની લોન પર ₹767 નો માસિક વધારો થશે.

નસવાડી શિક્ષણ વિભાગ દ્વારા વિદ્યાર્થીઓમાં સર્જનાત્મકતા, અભિવ્યક્તિ અને રાષ્ટ્રનિર્માણની ભાવના વિકસે તે હેતુથી વિકસિત ભારત 2047 અંતર્ગત જિલ્લા કક્ષાની વક્તૃત્વ સ્પર્ધા યોજાઇ હતી. જેમાં કોસીન્દ્રા ગામની વતની અને બરોડા પબ્લિક સ્કૂલ, પીપલસટની ધો.7 ની વિદ્યાર્થિની પટેલ મિશ્રી રીન્કુકુમારે જિલ્લાકક્ષાએ પ્રથમ ક્રમાંક મેળવ્યો હતો. છોટાઉદેપુરની એસ.એફ્. હાઈસ્કૂલ ખાતે જિ. પં. પ્રમુખ ઉપેન્દ્ર રાઠવાના અધ્યક્ષસ્થાને સાંસદ જશુભાઇ રાઠવાની ઉપસ્થિતિમાં વિજેતા વિદ્યાર્થીઓને પુરસ્કાર અને પ્રમાણપત્ર આપી સન્માનિત કરાયા હતા.

ભરૂચ ખાતે ડો.ગંગુબેન હડકર હાઈસ્કુલ સંચાલિત ચંદાબેન ભાઈદાસ પ્રાથમિક મિશ્રશાળા દ્વારા સંયુક્ત રીતે એક ઉત્સાહપૂર્ણ ક્વિઝ સ્પર્ધાનું આયોજન કરવામાં આવ્યું. આ સ્પર્ધામાં પ્રાથમિક અને માધ્યમિક વિભાગના વિદ્યાર્થીઓએ, તેમજ English Medium ના ધો.5 ના વિદ્યાર્થીઓએ પણ ભાગ લીધો. માધ્યમિક વિભાગની ધો.10 ની વિદ્યાર્થીનીઓએ પ્રથમ, English Medium ના વિદ્યાર્થીઓએ દ્વિતીય અને શ્રીમતી ચંદાબેન ભાઈદાસ પ્રાથમિક મિશ્રશાળાના ધો.5 ના વિદ્યાર્થીઓએ તૃતીય સ્થાન મેળવ્યું. શાળાના આચાર્યોએ વિજેતા ટીમોને શુભકામનાઓ પાઠવી.

આજકાલ Gen Z પેઢીમાં 'Subscription Detox' નામનો નવો ટ્રેન્ડ ખૂબ જ લોકપ્રિય થઈ રહ્યો છે. લોકો મનોરંજન, OTT, મ્યુઝિક અને અન્ય એપ્સ માટે લેવાતા બિનજરૂરી સબસ્ક્રિપ્શન બંધ કરી રહ્યા છે. આ પ્રકારે પોતાની મેમ્બરશિપની સમીક્ષા કરીને જેનો ઉપયોગ ન થતો હોય તેને બંધ કરવાથી માસિક બજેટ પરનો મોટો બોજ ઘટે છે. આ ટ્રેન્ડ માત્ર પૈસા જ નથી બચાવતો, પરંતુ ડિજિટલ ઓવરલોડથી પણ રાહત અપાવે છે, જેનાથી ડિજિટલ લાઇફ સરળ બને છે.

કેન્દ્ર સરકારના કર્મચારીઓ માટે HRA (House Rent Allowance) મેળવવાના નિયમોમાં મહત્વપૂર્ણ ફેરફાર થયા છે. હવે HRA ક્લેમ કરવા માટે Annexure-II પ્રમાણપત્ર ફરજિયાત છે, જે પ્રથમ વખત દાવો કરતી વખતે જમા કરાવવાનું રહેશે. જો કર્મચારી રહેઠાણની સ્થિતિમાં ફેરફાર થાય તો તેણે તરત જ ઓફિસને જાણ કરવી પડશે. નવા નિયમો મુજબ, કર્મચારીએ પોતાની અને પરિવારની રહેઠાણની સ્થિતિ, તેમજ અન્ય કોઈ સભ્ય HRA મેળવી રહ્યો છે કે નહીં, તેની 4 મુખ્ય બાબતોની ઘોષણા કરવાની રહેશે. આ નવા Annexure-II ફોર્મેટનો જ ઉપયોગ કરવાનો રહેશે, જે જૂના ફોર્મને બદલશે.

વડોદરા નગર પ્રાથમિક શિક્ષણ સમિતિની 12 બેઠકો માટે ભાજપ દ્વારા ઉમેદવારોના નામ નક્કી કરી મેન્ડેટ અપાયા છે. ઉમેદવારી પત્ર ભરવાની છેલ્લી તારીખે 12 ઉમેદવારો ઉમેદવારી કરશે. 13 ઓક્ટોબરે ચકાસણી બાદ તમામ 12 ઉમેદવારો બિનહરીફ જાહેર થાય તેવી શક્યતા છે. આ વખતે ગ્રેજ્યુએટ ઉમેદવારોને પ્રાધાન્ય અપાયું છે, અને નવા કાર્યકરો તેમજ વકીલને પણ તક મળી છે. 21 ઓક્ટોબરે ચૂંટણી યોજાવાની છે, જોકે બિનહરીફ થવાની સંભાવના વધુ છે. ચૂંટણી બાદ સરકાર ત્રણ સભ્યોની નિમણૂક કરશે, આમ કુલ 15 સભ્યોનું બોર્ડ રચાશે.

LIC Jeevan Lakshya યોજના, જે યુવાનો અને પરિવારો માટે એક ઉત્તમ બચત અને વીમાનો વિકલ્પ છે. આ પોલિસીમાં લાઈફ કવર સાથે ઉત્તમ બચતનો લાભ મળે છે. દર મહિને માત્ર ₹5,000ની આસપાસની બચત કરીને, 25 વર્ષની પોલિસી મુદત પછી ₹28.5 લાખથી વધુનું ફંડ મેળવી શકાય છે. 50 વર્ષ સુધીની મહત્તમ પ્રવેશ વય અને 65 વર્ષ સુધીની પાકતી ઉંમર સાથે, આ યોજના પરિવારની સુરક્ષા માટે પણ આદર્શ છે.

મહારાષ્ટ્રમાં શૈક્ષણિક રેકોર્ડ ડિજિટલ કરવા અપાર આઈડીની પ્રક્રિયામાં ૮૭.૪૧% કામગીરી પૂર્ણ થઈ છે. કુલ ૨.૧૩ કરોડ વિદ્યાર્થીઓમાંથી ૧.૮૬ કરોડના અપાર આઈડી તૈયાર છે, છતાં ૨૫.૪૦ લાખ વિદ્યાર્થીઓએ હજુ અરજી કરી નથી. રાષ્ટ્રીય શિક્ષણ નીતિ (NEP) ૨૦૨૦ હેઠળ આ પ્રક્રિયા ચાલી રહી છે. સિંધુદુર્ગ ૯૬.૮૫% સાથે પ્રથમ ક્રમે છે. મુંબઈ ઉપનગર ૮૦.૮૦% સાથે સૌથી પાછળ છે. શિક્ષણ વિભાગ નિષ્ફળ અરજીઓ અને બાકી વિદ્યાર્થીઓ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરશે.

ફ્રાન્સમાં શાળાઓની સ્થિતિ સામે વિદ્યાર્થીઓનો અસંતોષ અને પ્રદર્શનો, જેમાં ખરાબ ઇમારતો, શિક્ષકોની અછત, મોટા વર્ગખંડો અને અભ્યાસના ભાર જેવા મુદ્દાઓ સામે આવ્યા છે, તે એક ગંભીર ચિત્ર રજૂ કરે છે. આ માત્ર ફ્રાન્સ પૂરતું સીમિત નથી, પરંતુ જે દેશો બાળકોની ફરિયાદોને અવગણે છે તે બધા માટે ચેતવણીરૂપ છે. ભારતમાં પણ મોટી સંખ્યામાં શાળાઓ અને વિદ્યાર્થીઓ હોવા છતાં, પાયાની સુવિધાઓ અને ગુણવત્તાયુક્ત શિક્ષણનો અભાવ એક મોટો પ્રશ્ન છે. શું આપણી શાળાઓ બાળકોને સારું ભવિષ્ય આપી રહી છે?

દેશમાં મંદીનો કહેર વ્યાપી રહ્યો છે. દિવાળીના તહેવારો બાદ પણ લોકો જીવન જરૂરિયાતની વસ્તુઓ પર જ ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહ્યા છે, શોખની ખરીદી પર લગામ કસી છે. આ પરિસ્થિતિ પારિવારિક અર્થતંત્રના અસમતોલપણા અને સરકારના છેલ્લા છ વર્ષના કેટલાક નિર્ણયોનું પરિણામ છે. નાણા મંત્રાલય દ્વારા લેવાયેલા પગલાં અને અગાઉની નીતિઓ પર પ્રશ્નાર્થ સર્જાયો છે. નાના ઉદ્યોગો અને રોજગારી સર્જન પર વધુ ધ્યાન આપવાની જરૂર છે, જેથી આર્થિક ગતિવિધિઓને પુનર્જીવિત કરી શકાય.

ભરૂચ જિલ્લાના નવા ટોઢીદરા પ્રાથમિક શાળાના બે વિદ્યાર્થીઓ, માછી ભાવિક રમેશભાઈ અને પટેલ જેનિલકુમાર અશોકભાઈ, તેમના શિક્ષક પટેલ ઉર્વેશકુમાર દિનેશભાઈ સાથે, દિલ્હી સ્થિત ભારતીય સંસદ ભવનની મુલાકાતે ગયા. આ મુલાકાત 2025-2026 માં ભોપાલ ખાતે યોજાનાર 52મા રાષ્ટ્રીય વિજ્ઞાન મેળામાં શ્રેષ્ઠ પ્રોજેક્ટ રજૂ કરવા બદલ આપવામાં આવેલ આમંત્રણના ભાગરૂપે હતી. આ ગૌરવપૂર્ણ પ્રસંગે દેશના વડાપ્રધાન નરેન્દ્રભાઈ મોદી, લોકસભાના અધ્યક્ષ ઓમ પ્રકાશ બિરલા, અને રક્ષામંત્રી રાજનાથ સિંહ જેવા અનેક મહાનુભાવો ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.

વિશ્વ શિક્ષક દિવસ નિમિત્તે, ભારતમાં શિક્ષકોની અછત એક ગંભીર સમસ્યા તરીકે ઉભરી રહી છે. દેશમાં 11.16 લાખથી વધુ શિક્ષકોની જગ્યાઓ ખાલી છે, જેમાંથી 69% ગ્રામ્ય વિસ્તારોમાં છે. આ સ્થિતિ શિક્ષણની ગુણવત્તાને અસર કરે છે. જોકે, શિક્ષકોની કુલ સંખ્યા વધી રહી છે અને સિંગલ-ટીચર સ્કૂલોની સંખ્યા ઘટી રહી છે, તેમ છતાં હજુ પણ લાખો વિદ્યાર્થીઓને પૂરતા શિક્ષકો મળી રહ્યા નથી. ઉચ્ચ શિક્ષણમાં પણ 34% જગ્યાઓ ખાલી છે.

સરકાર સંચાલિત પોસ્ટ ઓફિસ બચત યોજનાઓ સારા વળતર અને સુરક્ષા માટે લોકપ્રિય છે. તેમાં રોકાણમાં કોઈ જોખમ નથી કારણ કે સરકાર તેની ખાતરી આપે છે. પોસ્ટ ઓફિસ તમામ વય જૂથો માટે યોગ્ય યોજનાઓ પ્રદાન કરે છે. નેશનલ સેવિંગ્સ સર્ટિફિકેટ (NSC) યોજના એક ફાયદાકારક વિકલ્પ છે, જેમાં 5 વર્ષના રોકાણ પર ₹10 લાખ પર ₹4,49,034 સુધીનું વ્યાજ મળી શકે છે. રોકાણ ₹1,000 થી શરૂ કરી શકાય છે અને 7.7% વ્યાજ દર મળે છે. આ યોજના આવકવેરા અધિનિયમની કલમ 80C હેઠળ ₹1.5 લાખ સુધીના કર લાભો પણ પ્રદાન કરે છે.

JEE Advanced 2026 ના રિપોર્ટ મુજબ, દેશના ટોપ 1000 વિદ્યાર્થીઓમાંથી એક પણ વિદ્યાર્થીએ IIT ગાંધીનગરમાં પ્રવેશ લીધો નથી. છેલ્લા પાંચ વર્ષથી આ સ્થિતિ યથાવત છે. ગુજરાતના ટોપર્સ પણ IIT ગાંધીનગરને બદલે IIT Bombay પસંદ કરી રહ્યા છે. IIT Bombay દેશભરના ટોપ વિદ્યાર્થીઓ માટે સર્વોત્તમ પસંદગી બની રહી છે, ખાસ કરીને કોમ્પ્યુટર સાયન્સ બ્રાંચ માટે. IIT ગાંધીનગરમાં કુલ 361 પ્રવેશ થયા છે, જેમાં 20% યુવતીઓ છે.

તલાવચોરા સ્થિત આઈ.સી.દેસાઈ હાઈસ્કૂલ અને આર.ડી.પટેલ હાયર સેકન્ડરી સ્કૂલમાં યોજાયેલા બાળ વૈજ્ઞાનિક પ્રદર્શનમાં ધોરણ 9 થી 12ના વિદ્યાર્થીઓએ 52 જેટલી કૃતિઓ રજૂ કરી હતી. મુખ્ય થીમ 'ટકાઉ અને વિકસિત ભારત માટે વિજ્ઞાન, ટેકનોલોજી અને ઈનોવેશન' હતી. વિદ્યાર્થીઓએ AI આધારિત પ્રોજેક્ટ્સ સહિત વિજ્ઞાન, ટેકનોલોજી, પર્યાવરણ, આપત્તિ વ્યવસ્થાપન, સ્માર્ટ સિટી અને કૃષિ જેવા વિષયો પર આધારિત મોડેલ અને પ્રયોગો પ્રદર્શિત કર્યા હતા. આ મેળામાં અનેક શાળાઓના વિદ્યાર્થીઓએ મુલાકાત લીધી હતી.

એમ.એસ.યુનિવર્સિટી (MSU) માં PhD કરવા ઈચ્છુક ઉમેદવારો માટે 621 જગ્યાઓ પર પ્રવેશ પ્રક્રિયા ચાલી રહી છે, જેમાં 394 ઉમેદવારોએ Registration કરાવ્યું છે. PhD Entrance Test પાસ કરનારા અને NET, JRF જેવા પરીક્ષાઓ પાસ કરનારાઓને સીધા પ્રવેશની તક મળી છે. જોકે, Registration Notification સમયસર ન મળતા ઘણા ઉમેદવારો વંચિત રહ્યા હોવાની ફરિયાદ છે. આ મામલે યુનિવર્સિટીના સૂત્રો અને અધ્યાપક આલમ વચ્ચે વિવાદ ચાલી રહ્યો છે.