ભારતમાં ડિજિટલાઇઝેશનને કારણે ઘણા કામો હવે ઘરે બેઠા સરળતાથી થઈ રહ્યા છે. રેશન કાર્ડ વિતરણ પ્રણાલી પણ અપડેટ થઈ છે, જેમાં બાયોમેટ્રિક સિસ્ટમ ઉમેરાઈ છે. રેશન કાર્ડ માત્ર મફત અનાજ માટે જ નહીં, પણ એક મહત્ત્વપૂર્ણ ID Proof તરીકે પણ ઉપયોગી છે. હવે નવું રેશન કાર્ડ બનાવવા માટે લાંબી લાઈનો કે વધારાના પૈસા આપવાની જરૂર નથી, કારણ કે આખી પ્રક્રિયા ઓનલાઈન છે. પરિવારના તમામ સભ્યોના આધાર કાર્ડ, અરજદારનું ઓળખ પત્ર, આવકનું પ્રમાણપત્ર, બેન્ક એકાઉન્ટની વિગત અને પાસપોર્ટ સાઈઝનો ફોટો જેવા દસ્તાવેજો જરૂરી છે. વેરિફિકેશન બાદ 15થી 30 દિવસમાં ઈ-રેશન કાર્ડ મળશે.

ચોમાસામાં ભેજને કારણે કપડાંમાંથી આવતી દુર્ગંધ એક સામાન્ય સમસ્યા છે. આ સમસ્યાને દૂર કરવા અને કપડાંને તાજા રાખવા માટે, લીંબુ-મીઠું, સરકો-બેકિંગ સોડા, કોફી બીન્સ, લવંડર ઓઈલ, કપૂર અને નેપ્થેલિન બોલ્સ જેવા અસરકારક ઘરગથ્થુ ઉપાયો અજમાવી શકાય છે. કપડાંને યોગ્ય વેન્ટિલેશનમાં સુકવવા અને કબાટમાં સુગંધિત વસ્તુઓ રાખવાથી પણ ગંધ દૂર રહે છે. આ સરળ ઉપાયોથી કપડાંને ફરીથી તાજગી આપી શકાય છે.

ઘરની છત પર પાણીની ટાંકી પસંદ કરતી વખતે, ઘણા લોકો જરૂરિયાત મુજબ વિચાર્યા વગર ટાંકી લગાવે છે, જેના કારણે પાણીની સમસ્યા સર્જાય છે. 4 સભ્યોના પરિવાર માટે દૈનિક 500-600 લીટર પાણીનો વપરાશ થાય છે. આથી, 3-4 સભ્યો માટે 500-750 લીટરની ટાંકી યોગ્ય છે. મોટા પરિવારો માટે 1000-1500 લીટરની ટાંકી જરૂરી છે. વીજળી કે પાણી પુરવઠાની સમસ્યા ધરાવતા વિસ્તારોમાં 20% મોટી ટાંકી પસંદ કરવી જોઈએ, જેથી કટોકટીમાં પણ પાણીની અછત ન રહે. ટાંકીની ગુણવત્તા અને મજબૂત જગ્યાએ સ્થાપન પણ મહત્વના છે.

રસોડામાં ચપ્પુનો સતત ઉપયોગ થતાં સમય જતાં તેની ધાર ઓછી થાય છે, જે શાકભાજી કાપતી વખતે મુશ્કેલી ઊભી કરી શકે છે. ધાર વગરના ચપ્પુથી ઈજા થવાનું જોખમ પણ વધી જાય છે. ખરાબ ગુણવત્તાના કટિંગ બોર્ડ, અન્ય વાસણો સાથે ડ્રોઅરમાં રાખવાથી કે ડિશવોશરમાં ધોવાથી પણ ધાર નબળી પડે છે. વ્હેટસ્ટોન, હોનિંગ રૉડ, સિરામિક કપના નીચેનો ભાગ, કે સૅન્ડપેપર જેવા ઉપાયોથી ઘરે જ ચપ્પુને શાર્પ કરી શકાય છે. યોગ્ય કાળજી અને જાળવણીથી ચપ્પુની ધાર લાંબા સમય સુધી સારી રહે છે.

લાલા હરદયાલના અખબારોમાં સાવરકરનું ‘1857નો સ્વાતંત્ર્ય સમર’ 1908માં છપાયું. મેડમ કામાએ મૂળ પ્રત સુરક્ષિત રાખી, જે પ્રથમ વિશ્વયુદ્ધ દરમિયાન ડૉ. કુટીનોને સોંપાઈ. 1947માં ડૉ. મુંજેને વિગતો પહોંચાડી. ગાંધી હત્યા કેસમાં નિર્દોષ છૂટ્યા બાદ સાવરકરને આ મૂળ પ્રત અર્પણ કરાઈ. 1965માં ભારતમાં પ્રકાશન થયું, જેમાં બાળ સાવરકરે ભૂમિકા ભજવી. 1929માં સરદાર ભગતસિંહે પહેલીવાર લેખક તરીકે 'વિનાયક દામોદર સાવરકર' નામ છાપ્યું, પણ સરકારે પુસ્તકો જપ્ત કર્યાં. નેતાજી સુભાષચંદ્ર બોઝે ‘આઝાદ હિન્દ ફોજ’ માટે આ પુસ્તક મગાવ્યું. આવાં 1000થી વધુ ઐતિહાસિક પુસ્તકોએ ભારતનો સાચો ઇતિહાસ લખ્યો છે.

માણસ જેમ જેમ વૃદ્ધ થાય છે તેમ તેમ તેને વધુ ઉપપત્નીઓ, વધુ ધન, અને વધુ જ્ઞાનની ઈચ્છા થાય છે. અંતે, તે ફક્ત સોફા પર બેસીને ટીવી જોવાનું પસંદ કરે છે. આજકાલ, ઘણા લોકો "પલંગાશ્રમ"માં પ્રવેશ કરી રહ્યા છે. ફેસબુક પર રીલ્સ, વજન ઘટાડવાના નુસ્ખા, અને બ્રહ્માંડ વિશે બિનજરૂરી માહિતી જોવા મળે છે. આપણે ક્યારેય સૂર્યમાળાની બહાર જઈ શકવાના નથી, છતાં રસપ્રદ ખગોળીય તથ્યો જાણવા જેવા છે. કોઈપણ વસ્તુ સંપૂર્ણ ગોળાકાર હોતી નથી. વૈજ્ઞાનિકોએ સૂર્ય કરતાં પણ વધુ ગોળ તારો, Kepler 11145123, શોધ્યો છે. મંગળ પર સૂર્યાસ્ત વાદળી રંગનો હોય છે.

દર વર્ષે સપ્ટેમ્બરના બીજા શનિવારે ઉજવાતો ‘વર્લ્ડ ફર્સ્ટ એઈડ ડે’ લોકોને પ્રાથમિક સારવાર અંગે જાગૃત કરે છે. ઈમરજન્સીમાં તબીબી સેવા પહોંચે તે પહેલાંની "ગોલ્ડન અવર" અત્યંત મહત્વની છે. આધુનિક ફર્સ્ટ એઈડનો ઇતિહાસ 1859ના સોલ્ફેરિનોના યુદ્ધ અને હેનરી ડ્યુનાન્ટના પ્રયાસોમાંથી પ્રેરિત છે, જેનાથી રેડક્રોસ અને જીનિવા કન્વેન્શનનો જન્મ થયો. આજના ડિજિટલ યુગમાં CPR અને AED જેવી ટેકનિક્સ જીવન બચાવવામાં મદદ કરે છે, જે માનવતા અને સમયસૂચકતાનો સમન્વય દર્શાવે છે.

ભૂતકાળમાં શ્રાવણ મહિના સિવાય શાંત રહેતા શિવાલયો, સાદગીભર્યા અર્ઘ્ય અને પ્રસાદી હવે બદલાઈ ગયા છે. આધુનિક ભારતમાં ધર્મનું સ્વરૂપ બદલાઈ ગયું છે. ભીડમાં ભક્તિ શોધાય છે, જ્યાં પ્રસાદીમાં પણ મનોરંજન ભળી ગયું છે. વિદેશોમાં જ્યાં ધર્મસ્થળો હેરિટેજ પ્રોપર્ટી ગણાય છે, ત્યાં ભારતમાં મંદિરો થીમ પાર્ક જેવી બની રહી છે. ભજન ક્લબિંગ અને ભક્તિ ઈવેન્ટ્સનું ચલણ વધ્યું છે. આ પરિવર્તન મૌલિક નથી, પણ સાંસ્કૃતિક અને આર્થિક કારણોસર થયું છે.

આલ્બર્ટ આઈન્સ્ટાઈન, માત્ર વીસમી સદીના જ નહીં, પણ આવનારી સદીઓના મહાન વૈજ્ઞાનિક તરીકે ઓળખાય છે. તેમની વૈજ્ઞાનિક સિદ્ધિઓ ઉપરાંત, તેમની સામાજિક-રાજકીય નિસબત પણ નોંધપાત્ર હતી, જે તેમની વૈજ્ઞાનિક સિદ્ધિઓ પાછળ છુપાયેલી રહી. આઈન્સ્ટાઈને વિજ્ઞાન ઉપરાંત સમાજવાદ અને માનવતા પર પણ ૧૫૦થી વધુ લેખો લખ્યા. જર્મનીના યહૂદી પરિવારમાં જન્મેલા, તેમણે નાઝીવાદનો વિરોધ કર્યો અને યહૂદીઓ માટે કાર્યરત સંગઠનોને સમર્થન આપ્યું. અમેરિકામાં તેમણે રંગભેદ અને ભેદભાવ સામે અવાજ ઉઠાવ્યો અને સમાજવાદી વિચારધારાને સમર્થન આપ્યું.

સંબંધોમાં પ્રતિબદ્ધતા અને વિશ્વાસ મહત્વના છે, પરંતુ આધુનિક સમયમાં તેમની વ્યાખ્યા બદલાઈ રહી છે. મનોવૈજ્ઞાનિકોએ 'મંકી બ્રાન્ચિંગ' નામ આપ્યું છે, જેનો અર્થ છે કે એક સંબંધમાં હોવા છતાં, વ્યક્તિ સલામતી માટે અન્ય સંભવિત સાથી સાથે સંબંધો બાંધે છે. આ વર્તન વૃક્ષની ડાળીઓ પર કૂદતા વાંદરા જેવું છે, જે એક ડાળીની પકડ ત્યારે જ છોડે જ્યારે બીજી ડાળી પર મજબૂત પકડ બને. એકલતાના ડર અને અસંતોષને કારણે આ વર્તન વિકસે છે, જે પાર્ટનર સાથે છેતરપિંડી સમાન છે.

દેશ-દુનિયામાં અનેક કિલ્લાઓ છે, પરંતુ ઇઝરાયેલમાં હજારો ફૂટની ઊંચાઈએ આવેલો મસાડા કિલ્લો શૌર્યગાથાનું અમર પ્રતીક છે. આ માત્ર પથ્થરનું સ્થાપત્ય નથી, પરંતુ માનવ ઇતિહાસની સૌથી રોમાંચક, આશ્ચર્યજનક અને આત્મસન્માન માટે ખેલાયેલ બલિદાનની મહાગાથા છે. રોમન સામ્રાજ્ય સામે 960 યહૂદીઓએ 15,000 સૈનિકો સામે આત્મસન્માન માટે મૃત્યુની પસંદગી કરી, જે આજે પણ પ્રેરણારૂપ છે.

આધુનિક યુદ્ધમાં ટેન્કને 'રાજા' માનવામાં આવે છે, પરંતુ એન્ટિ ટેન્ક ગાઇડેડ મિસાઇલ (ATGM) ટેન્કને ધૂળ ચાટતા કરી શકે છે. ATGM એક અત્યંત સચોટ અને પ્રાણઘાતક શસ્ત્ર છે જે ખાસ કરીને ભારે સશસ્ત્ર ટેન્ક અને આર્મર્ડ વાહનોને નષ્ટ કરવા માટે ડિઝાઇન કરાયું છે. તેની ગાઇડન્સ સિસ્ટમ (વાયર/લેઝર, ઇન્ફ્રારેડ, થર્મલ સીકર, ફાયર એન્ડ ફોર્ગેટ) અને એટેક મોડ્સ (ડાયરેક્ટ એટેક, ટોપ એટેક) તેને અત્યંત અસરકારક બનાવે છે. ભારતની `નાગ` અને `હેલિના` જેવી ATGM એ સાબિત કર્યું છે કે નાની મિસાઈલ પણ ટેન્કને સેકન્ડોમાં ભસ્મીભૂત કરી શકે છે.

જેન-ઝી પછી આવનારી જેન-આલ્ફા (જન્મ 2010-2024) ડિજિટલ યુગમાં ઉછરી રહી છે. તેઓ અત્યંત સ્વતંત્ર, હાઇપર-કનેક્ટેડ અને ટેક્નોલોજી-આધારિત છે. તેમને તરત પરિણામ જોઈએ છે અને ધીરજનો અભાવ હોઈ શકે છે. તેઓ પર્યાવરણ પ્રત્યે સજાગ છે અને ભેદભાવમાં માનતા નથી. જોકે, તેઓ નજીકના લોકોથી દૂર થઈ રહ્યા છે અને પારંપરિક મૂલ્યોથી વિમુખ થઈ રહ્યા છે. તેમનું વર્તન, હેલ્થ કોન્શિયસનેસ, અને ભવિષ્ય પ્રત્યેનો અભિગમ તેમને જેન-ઝી અને મિલેનિયલ્સથી અલગ પાડે છે.

ભારત ઊર્જા જરૂરિયાતો માટે અન્ય દેશો પર નિર્ભર છે, પરંતુ 'થોરિયમ' ના ઉપયોગથી આ પરિસ્થિતિ બદલાઈ શકે છે. અગ્રણી પરમાણુ વૈજ્ઞાનિક ડૉ. અનિલ કાકોડકરે સૂચવ્યું છે કે લાંબા ગાળાની ઊર્જા સ્વતંત્રતા માટે થોરિયમનો ઉપયોગ શરૂ કરવો જોઈએ. થોરિયમ એ કુદરતી રીતે મળતું કિરણોત્સર્ગી તત્વ છે જે સ્વચ્છ ઊર્જાનો મોટો સ્ત્રોત બની શકે છે. તેના ઉપયોગથી ભારત ઊર્જા ક્ષેત્રે આત્મનિર્ભર બની શકે છે, કારણ કે વિશ્વનો 25% થોરિયમ ભંડાર ભારત પાસે છે. આ ઉપરાંત, થોરિયમ બળતણ કાર્યક્ષમ, પર્યાવરણને અનુકૂળ અને સલામત છે.

The Lancetના અભ્યાસ મુજબ, સેકન્ડ-હેન્ડ સ્મોકથી દર વર્ષે લાખો લોકો મૃત્યુ પામે છે. સિગારેટ પીનાર કરતાં બાજુમાં ઉભેલા વ્યક્તિને વધુ નુકસાન થાય છે કારણ કે સીધો હવામાં ભળતો ધુમાડો અનફિલ્ટર્ડ હોય છે, જેમાં કેન્સરજનક તત્વો વધુ હોય છે. બાળકો, મહિલાઓ અને હૃદયના દર્દીઓ પર સૌથી વધુ જોખમ છે. ઈસ્કેમિક હાર્ટ ડિસીઝ, સ્ટ્રોક, ફેફસાંની બીમારી અને કેન્સર જેવી ગંભીર બીમારીઓનો ખતરો વધી જાય છે. સ્વચ્છ હવામાં શ્વાસ લેવો એ આપણો અધિકાર છે.

ઘણા લોકો ફોન ફૂલ ચાર્જ થતાં જ ઉતાવળમાં એક હાથથી ચાર્જિંગ કેબલ ખેંચીને કાઢે છે. આ આદતથી ફોનનો ચાર્જિંગ પોર્ટ ઢીલો થઈ શકે છે. ચાર્જરના પ્લાસ્ટિકવાળા Connector Head ને બદલે દૂરથી વાયર પકડીને ખેંચવાથી અંદરની વાયર તૂટી શકે છે. ચાર્જિંગ પૂર્ણ થયા પછી, ફોનને મજબૂતીથી પકડીને Connector Head થી કેબલને સીધી દિશામાં કાઢવો જોઈએ. ચાર્જરને સોકેટમાંથી કાઢતા પહેલા સ્વિચ બંધ કરવી જોઈએ. આ સરળ સાવચેતીથી ફોન અને ચાર્જર લાંબા સમય સુધી સારી સ્થિતિમાં રહેશે.

જૂના લેપટોપની ધીમી ગતિથી કંટાળ્યા છો? JioPC એ ક્લાઉડ-કમ્પ્યુટિંગ આધારિત સેવા રજૂ કરી છે જે તમારા જૂના લેપટોપને પણ નવી ઝડપ આપી શકે છે. ફક્ત ₹1,000 થી શરૂ થતા પ્લાનમાં 8GB RAM અને 500GB સ્ટોરેજ સાથે, તમે જૂના હાર્ડવેર પર પણ વધુ સારી કામગીરીનો અનુભવ કરી શકો છો. JioPC નો ઉપયોગ કરવા માટે વેબ બ્રાઉઝર અને ઇન્ટરનેટ કનેક્શન પૂરતું છે. Jio સેટ-ટોપ બોક્સનો ઉપયોગ કરીને પણ તમે PC જેવો અનુભવ મેળવી શકો છો.

ગુજરાતના ધંધુકા નજીક આવેલું 5000 વર્ષ જૂનું ભીમનાથ મહાદેવ શિવાલય પાંડવકાલીન માનવામાં આવે છે. વનવાસ દરમિયાન અર્જુનની પ્રતિજ્ઞા જાળવવા ભીમે એક યુક્તિથી ઉપજાવી કાઢેલ શિવલિંગની પૂજા કરાવી હતી. જ્યારે સત્ય બહાર આવ્યું ત્યારે અર્જુન ચિંતિત થયા. ભીમે શિલા પર ગદા મારી શિવલિંગ સ્થાપ્યું, જેમાંથી સહસ્ત્રદૂધની ધારાઓ વહેવા લાગી અને ભગવાન શિવ પ્રગટ થયા. આ મંદિરનો રોચક પૌરાણિક ઇતિહાસ છે.

બે-ત્રણ વર્ષના બાળકો જ્યારે જમતી વખતે ખોરાક વેરે, ત્યારે ઘણા માતા-પિતા અકળાઈ જાય છે. જોકે, આ તેમની અસ્વચ્છતા કે બગાડ નથી, પરંતુ ખોરાક સાથેનો તેમનો પ્રથમ પરિચય અને સંવેદનાત્મક પ્રયોગ છે. સંશોધનો દર્શાવે છે કે જે બાળકો ખોરાક સાથે રમે છે, તેઓ ઝડપથી ભાષા અને બૌદ્ધિક વિકાસ શીખી જાય છે. ખોરાક માત્ર પેટ ભરવાનું સાધન નથી, પણ પાંચેય ઇન્દ્રિયોને સક્રિય કરવાનું માધ્યમ છે. આવા બાળકો મોટા થઈને 'પીકી ઈટર' બનતા નથી. બાળકને જાતે ખાવા દો, ભલે તે થોડું વેરતું હોય. તેને સ્પર્શવા દો, અનુભવવા દો અને આનંદથી ખાવા દો!

ટ્રેનમાં લોઅર બર્થ (નીચેની સીટ) મેળવવાની દરેક મુસાફરની ઈચ્છા હોય છે, કારણ કે તે વધુ સુવિધાજનક છે. રેલવેના નિયમો મુજબ, વરિષ્ઠ નાગરિકો, 45 વર્ષ કે તેથી વધુ ઉંમરની મહિલાઓ અને ગર્ભવતી સ્ત્રીઓને લોઅર બર્થમાં પ્રાથમિકતા આપવામાં આવે છે. વિકલાંગ મુસાફરો અને તેમના સાથીઓ માટે પણ નિયુક્ત બર્થની જોગવાઈ છે. સ્લીપર ક્લાસ, 3AC અને 2AC માં લોઅર બર્થનો નિશ્ચિત ક્વોટા અનામત રાખવામાં આવે છે. જો ટ્રેન ઉપડ્યા પછી લોઅર બર્થ ખાલી રહે અને કોઈ ચોક્કસ શ્રેણીના મુસાફરને ઉપલી બર્થ મળી હોય, તો TTE તેમને ઉપલબ્ધ લોઅર બર્થ ફાળવી શકે છે.

ચાણક્ય નીતિ મુજબ, જ્યારે નસીબ સાથ ન આપતું હોય, ત્યારે વ્યક્તિએ ખરાબ સમયમાં કેટલીક વાતોનું ધ્યાન રાખવું જોઈએ. આચાર્ય ચાણક્યએ પોતાની નીતિઓમાં એવી બાબતો જણાવી છે જે જીવનમાં સફળતા મેળવવામાં અને ખરાબ સમયમાંથી બહાર આવવામાં મદદ કરે છે. આ નિયમો અપનાવવાથી નસીબ પણ સાથ આપશે. મુશ્કેલ સમય એ પરીક્ષા છે, તેથી ચિંતા કરવાને બદલે ધીરજ, સંયમ, ગુસ્સા પર કાબુ, સખત મહેનત અને પરિવારનો સાથ જાળવી રાખો.

ભારતમાં તહેવારોની મોસમમાં સોના-ચાંદીની ખરીદી વધે છે. સોનાની જેમ હવે ચાંદીમાં પણ હોલમાર્કિંગ ફરજિયાત થવાનું છે. જૂન 2021થી સોના માટે હોલમાર્કિંગ ફરજિયાત છે, જ્યારે ચાંદી માટે 2005થી સ્વૈચ્છિક હતું. સરકાર આગામી મહિનાથી ચાંદીના દાગીના પર પણ હોલમાર્કિંગ ફરજિયાત બનાવવાનું વિચારી રહી છે. આનાથી ગ્રાહકોને શુદ્ધતાની ખાતરી મળશે અને છેતરપિંડીથી બચી શકાશે. HUID (Hallmark Unique Identification) નંબર દ્વારા દાગીનાની સંપૂર્ણ વિગતો 'BIS CARE' એપ પર ચકાસી શકાય છે.

હાલમાં વિશ્વમાં અંદાજે 1.76 ટ્રિલિયન બેરલ ક્રૂડ ઓઇલનો પ્રમાણિત ભંડાર ઉપલબ્ધ છે. વર્તમાન વપરાશ મુજબ, આ ભંડાર લગભગ 47 થી 57 વર્ષ સુધી ચાલી શકે છે. જોકે, નવા ભંડારોની શોધ, ટેક્નોલોજીકલ સુધારા, વૈશ્વિક માંગમાં ફેરફાર અને નવીનીકરણીય ઊર્જાના વધતા ઉપયોગ જેવા પરિબળો આ સમયગાળોને પ્રભાવિત કરી શકે છે. AI અને ફ્રેકિંગ જેવી નવી ટેકનોલોજીઓ તેલ શોધવામાં મદદ કરી રહી છે. ભવિષ્યમાં, ઇલેક્ટ્રિક વાહનો અને સૌર-પવન ઊર્જા જેવા વિકલ્પો પર નિર્ભરતા વધવાથી ક્રૂડ ઓઇલની માંગ ઘટી શકે છે, જે ભંડારને વધુ લાંબા સમય સુધી ટકાવી રાખવામાં મદદ કરશે.

સ્માર્ટફોનની એક્સપાયરી ડેટ પેકેજ્ડ ફૂડની જેમ નક્કી થતી નથી, પરંતુ તેના Software Support અને Security Updates પરથી નક્કી કરી શકાય છે. જ્યારે ફોનને Operating System (OS) અને Security Updates મળવાનું બંધ થાય છે, ત્યારે તે જૂનો ગણાય છે. Android માં Settings Security and Privacy Security Update માં જઈને છેલ્લી અપડેટની તારીખ તપાસી શકાય છે. સ્માર્ટફોન કંપનીના પોર્ટલ પરથી પણ મોડેલ માટે OS અને Security Update ની અવધિ જાણી શકાય છે.

શિક્ષક દિન માત્ર ઉજવણી ન રહેતાં, શિક્ષકના સ્વમૂલ્યાંકનનો અવસર બનવો જોઈએ. ડૉ. સર્વપલ્લી રાધાકૃષ્ણન, ડૉ. એ. પી. જે. અબ્દુલ કલામ અને એ. એસ. નીલ જેવા મહાન વિચારકોના મતે, સાચો શિક્ષક માત્ર માહિતીનો ખેપિયો નહીં, પરંતુ જીવંત ચેતનાનો જ્યોતિર્ધર છે. શ્રેષ્ઠ શિક્ષક પ્રેરણા આપે છે, જે બાળકના ચારિત્ર્ય, ક્ષમતા અને ભવિષ્યને ઘડે છે. આજના ડિજિટલ યુગમાં, ટેક્નૉલૉજી સામે ટકી રહેવા માટે, શિક્ષકે માત્ર જ્ઞાન જ નહીં, પરંતુ સંવેદના, વિવેકબુદ્ધિ અને સત્ય-અસત્ય પારખવાની દૃષ્ટિ આપવી અનિવાર્ય છે.

રામચરિતમાનસ’માં શ્રી હનુમાનજી એક ઉત્તમ શિક્ષક તરીકે પ્રસ્તુત થયા છે. તેમની ભાવ, ભાષા અને ભૂમિકામાં ભદ્રતા અને દક્ષતા જોવા મળે છે. હનુમાનજીની જેમ શિક્ષકે પ્રતિષ્ઠિત હોવું જોઈએ, પોતાની પ્રતિષ્ઠા જાળવવી જોઈએ. જેમ વાનર એક ડાળ પર ન બેસે, તેમ શિક્ષકે વિવિધ શાખાઓનું જ્ઞાન મેળવવું જોઈએ. બાળપણથી પ્રકાશ શોધતા હનુમાનજીની જેમ શિક્ષકે જ્ઞાન અને તેજસ્વિતા માટે પ્રયત્નશીલ રહેવું જોઈએ. સમાજને આગળ રાખી પોતે પાછળ રહેવું એ શિક્ષકનું લક્ષણ છે. શિક્ષકે સ્વનિષ્ઠા, પારિવારિક, સામાજિક, રાષ્ટ્ર, વૈશ્વિક અને આધ્યાત્મિક એમ છ પ્રકારની નિષ્ઠા કેળવવી જોઈએ.

આજનું માનવજીવન સુવિધાઓથી ભરપૂર હોવા છતાં, અંદરથી એક અસ્પષ્ટ બેચેની અને અધૂરાપણાની લાગણી અનુભવે છે. આ અધૂરપનું કારણ જીવનનું અનેક ભાગોમાં વિભાજિત થઈ જવું છે - વ્યવસાય, પરિવાર, મહત્ત્વાકાંક્ષાઓ, ડર અને અધૂરા સપના. લોકો જાતથી દૂર થઈને, બીજાની નજરે શ્રેષ્ઠ બનવાના પ્રયત્નોમાં પોતાની ઓળખ ગુમાવી બેસે છે. આ સ્થિતિ તેમને ‘ટુકડા ટુકડામાં અધૂરું જીવી જવું’ તરફ દોરી જાય છે, જ્યાં પૂર્ણતાની શોધ ક્યારેય પૂરી થતી નથી.

ટેક્નોલોજીનો વધતો ઉપયોગ કાર્યક્ષમતા અને પારદર્શિતા લાવે છે, જેમ કે 'વિદ્યા સમીક્ષા કેન્દ્ર' અને આંગણવાડીમાં દેખરેખ. આનાથી ભ્રષ્ટાચાર ઘટાડવામાં અને યોજનાઓનો લાભ સાચા લાભાર્થી સુધી પહોંચાડવામાં મદદ મળે છે. જોકે, ટેક્નોલોજી માણસને પ્રેરિત કરી શકતી નથી, માત્ર દેખરેખ રાખી શકે છે. માણસનો આત્મા જાગે તો તે શ્રેષ્ઠ પ્રદાન કરે છે. ટેક્નોલોજી સારા-ખરાબ બંનેને એકસરખી રીતે જુએ છે, તેથી કાર્યકર્તાઓને પ્રોત્સાહન આપવું અને તેમનું મનોબળ વધારવું વધુ મહત્વનું છે. સંસ્થાના વડાઓએ ટેક્નોલોજીને બદલે માણસો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવું જોઈએ, જેથી લોકો ગર્વથી કાર્ય કરી શકે.

ટાઇમ મશીન વિના પણ સમયયાત્રા શક્ય છે, જ્યાં સમય જાતે જ એક વિચિત્ર ખેલ રચે છે. યુનિવર્સના 4D બ્લોકમાં ઊર્જા સ્તરમાં ફેરફાર થતાં ભૂતકાળ કે ભવિષ્યની ઝલક દેખાય છે. શાસ્ત્રોમાં નારદ મુનિને ટાઇમ મશીન વગર સહજતાથી સમયયાત્રા કરતા દર્શાવાયા છે. 1901માં ઓક્સફોર્ડની બે પ્રાધ્યાપિકાઓએ વર્સાય પેલેસમાં 18મી સદીનો અનુભવ કર્યો. ઇંગ્લેન્ડના લિવરપૂલની બોલ્ડ સ્ટ્રીટમાં 1990થી સતત ટાઇમ સ્લિપની ઘટનાઓ બની રહી છે, જેમાં એક પોલીસ ઑફિસરે 50 વર્ષ પહેલાંની દુકાન અને વાહન જોયા, જે ઐતિહાસિક પુરાવાઓથી સાબિત થયું.

8 જૂન, 2012ના રોજ મ્યાનમારના મોંગડો ગામમાં થયેલી હિંસાએ રોહિંગ્યા સમસ્યાને જન્મ આપ્યો. આ સમસ્યાના મૂળ ઊંડા છે, જે રાજકીય, ધાર્મિક અને ઐતિહાસિક કારણોસર જટિલ બની છે. નોંધનીય છે કે, આ વિવાદના મૂળમાં ૧૬મી સદીમાં મલિક મુહમ્મદ જાયસી અને ૧૭મી સદીમાં અલાઓલ દ્વારા લખાયેલ 'પદ્માવત' પુસ્તક સાથે જોડાયેલો એક ઉલ્લેખ છે. અલાઓલના 'પદ્માવત'માં 'રોશંગ' તરીકે વર્ણવાયેલ વિસ્તાર, જ્યાં બંગાળી ભાષા બોલાતી હતી અને મુસ્લિમોની નોંધપાત્ર વસ્તી હતી, તે આજની રોહિંગ્યા સમસ્યા સાથે જોડાયેલો હોવાનું મનાય છે.