આ લેખ ભારતીય જ્ઞાન પરંપરામાં સંશોધન (અનુસંધાન)ના ઊંડા અર્થને સમજાવે છે. લેખક જણાવે છે કે સંશોધન માત્ર પ્રયોગશાળાઓ કે પુસ્તકો પૂરતું સીમિત નથી, પરંતુ તે સત્યની શોધ, જ્ઞાનનું મનન, આચરણ અને સમાજ કલ્યાણની એક સાધના છે. ભારતીય વિચારધારામાં 'ઋષિચર્યા' શબ્દ દ્વારા જ્ઞાનની શોધને જીવનનું અનુશાસન બનાવવાની વાત પર ભાર મૂકવામાં આવ્યો છે. આધુનિક સંશોધનમાં બાહ્ય લાભોને બદલે જ્ઞાનસર્જન અને માનવકલ્યાણને પ્રાધાન્ય આપવાની જરૂરિયાત પર ભાર મૂકાયો છે. ગુરુ-શિષ્ય પરંપરા અને પ્રમાણશાસ્ત્ર્ર જેવી પદ્ધતિઓ જ્ઞાનની સત્યતા અને વિશ્વસનીયતા સુનિશ્ચિત કરે છે.

વેલનેસ કોચ ડૉ. અવંતિકા સૂતા પહેલાં માત્ર 10 મિનિટ માટે એપ્સમ સોલ્ટ (Epsom Salt) પર પગ ઘસવાની સલાહ આપે છે. આ ઉપાય થાક, શરીરમાં બેચેની અને રાત્રે ઊંઘ ન આવવાની સમસ્યામાં રાહત આપે છે. એપ્સમ સોલ્ટમાં રહેલું મેગ્નેશિયમ સલ્ફેટ શરીર અને સ્નાયુઓને આરામ આપે છે, જેનાથી ઝડપથી ઊંઘ આવે છે. જોકે, પગમાં ખુલ્લો ઘા, ડાયાબિટીસ કે સ્કિન ઇન્ફેક્શન હોય તો આ ઉપાય ટાળવો જોઈએ.

સર્વપિતૃ અમાસ પર જરૂરિયાતમંદોને અન્ન, વસ્ત્રો અને રોજિંદા ઉપયોગની વસ્તુઓનું દાન કરવાનું વિશેષ મહત્ત્વ છે. આ દિવસે ચોખા, ઘઉં, દાળ, સ્વચ્છ કપડાં, સાબુ, તેલ અને વાસણો જેવી વસ્તુઓનું દાન કરવું શુભ માનવામાં આવે છે. ધાર્મિક માન્યતા અનુસાર, ભૂખ્યાને ભોજન કરાવવું પુણ્યનું કાર્ય છે. જોકે, ફાટેલાં, ગંદા કપડાં, બગડેલું ભોજન, સડેલાં ફળો કે તૂટેલી વસ્તુઓનું દાન કરવાનું ટાળવું જોઈએ. દાન કરતી વખતે સ્વચ્છતા, ઉપયોગિતા અને જરૂરિયાતમંદની જરૂરિયાતને પ્રાથમિકતા આપવી જોઈએ.

કાર ચલાવતી વખતે કેટલીક ડ્રાઇવિંગની આદતો બ્રેક પેડ્સને ઝડપથી ઘસી શકે છે અને તેની કાર્યક્ષમતા ઘટાડી શકે છે. વારંવાર જોરથી બ્રેક લગાવવી, વધુ ઝડપે વાહન ચલાવવું, બ્રેક અને એક્સિલરેટર એકસાથે દબાવવા, એન્જિન બ્રેકિંગનો યોગ્ય ઉપયોગ ન કરવો અને કારમાં બિનજરૂરી વજન રાખવું એ મુખ્ય ભૂલો છે. આ આદતોને સુધારીને, ધીમે-ધીમે અને હળવા દબાણથી બ્રેક લગાવીને, સુરક્ષિત ઝડપ જાળવીને, અને માત્ર જરૂરી વસ્તુઓ રાખીને બ્રેક પેડ્સનું આયુષ્ય વધારી શકાય છે અને મુસાફરીને વધુ સુરક્ષિત બનાવી શકાય છે.

સાઉદી અરેબિયાના રિયાધ અને આભા ઇન્ટરનેશનલ એરપોર્ટ પર થયેલા મિસાઈલ હુમલાઓમાં ત્રણ લોકોના મોત અને ૩૬ લોકો ઘાયલ થયા છે. આ ઘટના બાદ સાઉદી અધિકારીઓએ સુરક્ષા કડક કરી છે. સાઉદી અરેબિયા સ્થિત ભારતીય દૂતાવાસે ત્યાં રહેતા ભારતીયોને અત્યંત સતર્ક રહેવા, બિનજરૂરી ઘરની બહાર ન નીકળવા અને સ્થાનિક સૂચનાઓનું પાલન કરવા અપીલ કરી છે. ભારતના વિદેશ મંત્રાલયે નાગરિકો અને નાગરિક માળખાને નિશાન બનાવવાની આકરી નિંદા કરી છે. આ હુમલાઓ હુતી લશ્કર દ્વારા કરવામાં આવ્યા હોવાનું સામે આવ્યું છે. સુરક્ષા સ્થિતિને કારણે એર ઇન્ડિયાએ ૧૦ ઓક્ટોબર સુધી રિયાધની ફ્લાઇટ્સ રદ કરી છે.

હિંદુ ધર્મમાં મૃત્યુ બાદ અંતિમ સંસ્કાર માટે નદી કિનારાને પવિત્ર માનવામાં આવે છે. વારાણસી, હરિદ્વાર જેવા શહેરોમાં આ પરંપરા વર્ષોથી ચાલી આવે છે. માનવ શરીર પાંચ તત્વો - પૃથ્વી, જળ, અગ્નિ, વાયુ અને આકાશથી બનેલું છે અને મૃત્યુ બાદ તે તત્વોમાં ભળી જાય છે. નદીઓને જળ તત્વનું પ્રતીક ગણી, પવિત્ર નદીના કિનારે અંતિમ સંસ્કાર કરવાથી આત્માને મુક્તિ મળે તેવી માન્યતા છે. જોકે, નદી કિનારે અંતિમ સંસ્કાર ન થાય તો પણ સંસ્કાર અધૂરા ગણાતા નથી, પરંતુ અસ્થિ વિસર્જન માટે પવિત્ર નદીનું મહત્વ છે.

‘પાટેકર’ અટક મહારાષ્ટ્ર અને ગુજરાત સહિત પશ્ચિમ ભારતમાં જોવા મળે છે, જેનો અર્થ સ્થાનિક ભાષા, વ્યવસાય કે ગામના નામ પરથી ઉતરી આવ્યો હોઈ શકે છે. ‘પાટા’ કે ‘પાટ’ જેવા શબ્દો પરથી જમીન કે વિસ્તારની ઓળખ રૂપે આ અટક વિકસી હોવાનું મનાય છે. મહારાષ્ટ્રમાં ‘કર’ પ્રત્યય ધરાવતી અટકોની જેમ, ‘પાટેકર’ પણ ભૌગોલિક ઓળખ સૂચવે છે. સમય જતાં રોજગાર અને વેપાર અર્થે પરિવારો ગુજરાત સહિત અન્ય પ્રદેશોમાં સ્થળાંતર કરતા આ અટક પ્રચલિત બની. ચોક્કસ વંશાવળી માટે પરિવારના મૂળ ગામ અને દસ્તાવેજો તપાસવા જરૂરી છે.

વૃદ્ધાવસ્થા માત્ર ઉંમરનો આંકડો નથી, પણ અનુભવ અને ડહાપણ લાવે છે. ઘણા કિસ્સાઓમાં, વૃદ્ધો અને તેમના સંતાનો વચ્ચેના સંબંધોમાં સમસ્યાઓ જોવા મળે છે, જેમાં બંને પક્ષોની ભૂમિકા હોઈ શકે છે. આ સ્થિતિને સુધારવા માટે, વૃદ્ધોએ આર્થિક, માનસિક અને ભાવનાત્મક રીતે સ્વાવલંબી બનવું જોઈએ. પોતાના કામ જાતે કરવા, અન્યને બિનજરૂરી રીતે હેરાન ન કરવા અને પોતાના સંતાનો પાસેથી અપેક્ષાઓ ઘટાડવી મહત્વપૂર્ણ છે. શાંતિ અને ખુશી માટે, સંયમ, સ્વીકૃતિ અને નિઃસ્પૃહી ભાવ કેળવવો જરૂરી છે.

તુર્કીના ઇસ્તંબુલમાં આવેલો ટોપકાપી પેલેસ માત્ર એક મહેલ નથી, પરંતુ ઓટ્ટોમન સામ્રાજ્યનો જીવંત ઇતિહાસ છે. 15મીથી 19મી સદી સુધી, આ ભવ્ય મહેલમાંથી એશિયા, યુરોપ અને આફ્રિકા પર ફેલાયેલા વિશાળ સામ્રાજ્યનું શાસન ચાલતું હતું. તેની અદભૂત સ્થાપત્યકળા, રાજકીય ષડ્યંત્રો, વૈભવી જીવનશૈલી અને અમૂલ્ય ઐતિહાસિક ખજાના માટે તે વિશ્વભરમાં પ્રખ્યાત છે. આ મહેલ ઓટ્ટોમન સામ્રાજ્યની ભવ્યતા અને વૈભવનો સાક્ષી છે.

સુપર માર્કેટ હોય કે સિનેમા હોલ, આપણી આસપાસ વહેતું બેકગ્રાઉન્ડ મ્યુઝિક આપણા વિચારો, નિર્ણયો અને લાગણીઓને અચેતનપણે દિશા આપે છે. આપણે સભાનપણે નિર્ણયો લઈએ છીએ એવું લાગે, પરંતુ આપણું સબકોન્શિયસ માઇન્ડ સંગીત દ્વારા નિયંત્રિત થઈ શકે છે. મોલમાં ધીમું સંગીત વધુ ખરીદી પ્રેરે છે, જ્યારે ફાસ્ટ-ફૂડ રેસ્ટોરન્ટમાં ઝડપી સંગીત ઝડપી જમવા પ્રોત્સાહન આપે છે. માર્કેટિંગ નિષ્ણાતો પણ વાઇન સ્ટોરમાં સંગીતના પ્રકાર દ્વારા ગ્રાહકોની પસંદગી બદલી શકે છે. ફિલ્મોમાં, સંગીત દૃશ્યોના ભાવને અસરકારક રીતે વ્યક્ત કરે છે, લાગણીઓને ઊંડાણપૂર્વક સ્પર્શે છે.

ઓસ્ટ્રેલિયા નજીક કિંગ આઇલેન્ડ પર આવેલી 'ડોલ્ફિન માઇન' વિશે એક અનોખી માન્યતા છે કે તે યુદ્ધોની આગાહી કરે છે. આ માન્યતા ટંગસ્ટન (Tungsten) ધાતુ સાથે જોડાયેલી છે, જેનો ઊંચો ગલનબિંદુ (Melting Point) અને કઠણતા તેને યુદ્ધના સાધનો માટે અત્યંત ઉપયોગી બનાવે છે. ઇતિહાસમાં, જ્યારે પણ આ ખાણ કાર્યરત થઈ, ત્યારે યુદ્ધો શરૂ થયા. આ ખરેખર તો યુદ્ધ સમયે ટંગસ્ટનની વધેલી માંગને કારણે ખાણને ફરી ખોલવામાં આવતી હોવાથી બનતી ઘટના છે, કોઈ આગાહી નહીં.

તમારા પીળા પડી ગયેલા પ્લાસ્ટિક કન્ટેનરને ફરીથી નવો જેવો દેખાવ આપવા માટે રસોડામાં હાજર એવી 5 વસ્તુઓનો ઉપયોગ કરી શકાય છે. બેકિંગ સોડા, લીંબુનો રસ, સફેદ સરકો, અને હૂંફાળા પાણીમાં પલાળી રાખવાથી હઠીલા ડાઘ અને ગંધ દૂર કરવામાં મદદ મળે છે. ખાસ પરિસ્થિતિઓમાં, ઘરગથ્થુ બ્લીચનો ઉપયોગ પણ સાવચેતીપૂર્વક કરી શકાય છે. આ ઉપરાંત, આલ્કોહોલ આધારિત હેન્ડ સેનિટાઇઝર અમુક પ્રકારના ડાઘ માટે ઉપયોગી થઈ શકે છે.

જંગલી હિંસક પ્રાણીઓ દ્વારા નાના બાળકો પર થતા હુમલાની ઘટનાઓ ચિંતાનો વિષય છે. નિષ્ણાતો જણાવે છે કે શિકારી પ્રાણીઓ ઓછા પ્રયાસ અને જોખમવાળા શિકારને પસંદ કરે છે. શારીરિક રીતે નબળા અને પોતાનો બચાવ કરવામાં અસમર્થ હોવાને કારણે, બાળકો સરળ લક્ષ્ય બની શકે છે. પ્રાણીઓ પોતાની ઈજાના જોખમને ધ્યાનમાં રાખીને નાના અને નબળા શિકારને પસંદ કરે છે. નાના બાળકોનું કદ અને તેમની દોડવાની વૃત્તિ પણ શિકારી પ્રાણીઓની કુદરતી વૃત્તિને સક્રિય કરી શકે છે. બાળકોમાં જોખમની ઓછી સમજ અને માતા-પિતાથી દૂર રહેવું આ જોખમ વધારે છે.

સ્માર્ટફોનની તૂટેલી ડિસ્પ્લે પર ટેમ્પર્ડ ગ્લાસ લગાવવો એ ઘણા લોકો માટે સસ્તો અને કામચલાઉ ઉપાય હોય છે. જોકે, આ પદ્ધતિમાં નોંધપાત્ર જોખમો રહેલા છે. તૂટેલી સ્ક્રીન પર ગ્લાસ પ્રોટેક્ટર લગાવવાથી તિરાડોને ફેલાતી અટકાવી શકાતી નથી, જેનાથી ભવિષ્યમાં રિપેરિંગનો ખર્ચ વધી શકે છે. રોજિંદા ઉપયોગમાં આવતા દબાણને કારણે તિરાડો વધુ વધી શકે છે, જે ટચ કાર્યક્ષમતાને પણ અસર કરી શકે છે. વધુમાં, તૂટેલી ડિસ્પ્લે Water Resistance ક્ષમતાને નબળી પાડી શકે છે, જે આંતરિક નુકસાનનું જોખમ વધારે છે. તેથી, તૂટેલી સ્ક્રીન પર માત્ર ટેમ્પર્ડ ગ્લાસ લગાવીને ફોનનો ઉપયોગ ચાલુ રાખવો હિતાવહ નથી.

દહીં સ્વાસ્થ્ય માટે ખૂબ ફાયદાકારક છે, જેમાં પ્રોટીન, કેલ્શિયમ અને પ્રીબાયોટિક્સ ભરપૂર માત્રામાં હોય છે. ઘણા લોકો બજારમાંથી વધુ દહીં ખરીદી ફ્રિજમાં સ્ટોર કરે છે, પરંતુ તેની યોગ્ય જાણકારી ન હોવાને કારણે દહીં બગડી શકે છે. ઘરે બનાવેલું દહીં વધુમાં વધુ 6-7 દિવસ સુધી સ્ટોર કરવું જોઈએ. જ્યારે બજારમાંથી ખરીદેલું સીલબંધ દહીં પેકેટ પર દર્શાવેલ એક્સપાયરી ડેટ સુધી જ વાપરી શકાય છે, જે સામાન્ય રીતે 5-7 દિવસ હોય છે. ખરાબ દહીંમાં ખાટી વાસ, પીળો રંગ અથવા કાળી ફૂગ દેખાઈ શકે છે. તેને એરટાઇટ કન્ટેનરમાં સ્વચ્છ ચમચાથી જ ઉપયોગ કરવો જોઈએ.

આધાર કાર્ડમાં નામ સુધારવા અથવા બદલવા માટે UIDAI દ્વારા નવી SOP બહાર પાડવામાં આવી છે. નામમાં નાના ફેરફાર, લગ્ન/છૂટાછેડા બાદ નામ બદલવા, ડેટા-એન્ટ્રીની ભૂલ, અને મોટા નામ ફેરફાર જેવી ચાર શ્રેણીઓમાં સુધારાની પ્રક્રિયા વહેંચવામાં આવી છે. નાના સુધારા માટે ઓળખનો પુરાવો, જ્યારે અન્ય માટે 'એનેક્સર D', 'એનેક્સર B/C' સોગંદનામા અથવા સરકારી ગેઝેટ નોટિફિકેશન જેવા ચોક્કસ દસ્તાવેજો જરૂરી બનશે. આ ફેરફારો પ્રક્રિયાને વધુ સરળ અને પારદર્શક બનાવશે.

૨૧મી સદીમાં 'ડેટા' એક એવી વ્યૂહાત્મક સંપત્તિ તરીકે ઉભરી રહ્યો છે, જે ભૌતિક સ્વરૂપમાં નથી છતાં તેનું મૂલ્ય અખૂટ છે. માનવજાતના ઇતિહાસમાં સંપત્તિના માપદંડ બદલાતા રહ્યા છે, પણ આજનો ડિજિટલ યુગ 'ડેટા'ને નવી ઊંચાઈઓ પર લઈ ગયો છે. આપણે સતત ડેટાનું સર્જન કરીએ છીએ, જે આપણી ડિજિટલ દુનિયાનો અભિન્ન અંગ બની ગયું છે. કાચો ડેટા માહિતી બને છે, અને ઉપયોગી ડેટા નિર્ણય લેવાની શક્તિ પૂરી પાડે છે. AI, આરોગ્ય, વ્યવસાય અને સમાજમાં ડેટાનું મહત્વ વધી રહ્યું છે, પરંતુ તેની ગોપનીયતા અને જવાબદાર ઉપયોગ એક ગંભીર પ્રશ્ન છે.

પહેલી વાર વિદેશ જતી વખતે વિઝા મેળવવાની પ્રક્રિયા ખૂબ મહત્વની હોય છે. અરજીમાં ખોટી કે અધૂરી માહિતી આપવી, નાણાકીય સ્થિતિના અપૂરતા પુરાવા, મુસાફરીનો હેતુ અસ્પષ્ટ રાખવો, બનાવટી દસ્તાવેજો રજૂ કરવા, અને તમામ જરૂરી પ્રક્રિયાઓ પૂર્ણ ન કરવી જેવી સામાન્ય ભૂલો વિઝા રિજેક્શનનું કારણ બની શકે છે. ઇન્ડિયન એસોસિએશન ઓફ ટૂર ઓપરેટર્સ (IATO)ના પ્રમુખ રવિ ગોસાઈના મતે, અરજી કરતાં પહેલાં પાસપોર્ટ અને અન્ય દસ્તાવેજોની ચકાસણી કરવી, સત્તાવાર વેબસાઇટ પરથી નિયમો જાણવા અને ચોકસાઈ રાખવી અનિવાર્ય છે.

CNG કારમાં ઇંધણ ભરતી વખતે નાની બેદરકારી પણ અકસ્માતનું કારણ બની શકે છે. ભારતમાં CNG સ્ટેશનો પર ચોક્કસ સલામતી નિયમોનું પાલન કરવું ખૂબ જરૂરી છે, ખાસ કરીને વડોદરામાં બનેલી તાજેતરની ઘટના બાદ. ઇંધણ ભરતી વખતે કારનું એન્જિન અને ઇગ્નીશન સ્વીચ બંધ રાખો, મુસાફરો કારમાંથી બહાર નીકળી જાય, અને મોબાઇલ ફોનનો ઉપયોગ ટાળો. ધૂમ્રપાન અને આગ પર સખત પ્રતિબંધ છે. CNG સિલિન્ડરની માન્યતા તપાસો અને કિટ્સમાં જાતે ફેરફાર ન કરો. રિફ્યુઅલિંગ પછી હંમેશા લીક માટે તપાસ કરો.

વડોદરા પાસે કરજણમાં NH-48 પર એક પેટ્રોલ પંપ પર CNG કારમાં ઇંધણ ભરાવતી વખતે ભયાનક વિસ્ફોટ થયો. આ ઘટનામાં કારના ફુરચેફુરચા ઉડી ગયા અને આસપાસની બે કારને પણ નુકસાન થયું. એક વ્યક્તિને ગંભીર ઇજા થઈ, પરંતુ સદનસીબે કોઈ જાનહાનિ નથી. આ વિસ્ફોટના CCTV ફૂટેજ અત્યંત ચિંતાજનક છે. તે CNG વાહનોના સંચાલન અને રિફ્યુલિંગ દરમિયાન લેવાતી સાવચેતી અને સલામતીના નિયમોના પાલન પર ગંભીર પ્રશ્નો ઉભા કરે છે.

આ સૃષ્ટિમાં જેટલા મનુષ્ય એટલા વિચાર, તેથી વૈચારિક મતભેદ સ્વાભાવિક છે. અસહમતિ એટલે માત્ર જુદા વિચારો, જ્યારે વિરોધ તેનો દુશ્મનાવટ સુધી લઈ જાય છે. ઓસ્કાર વાઈલ્ડ અનુસાર, મતભેદ એ બે અલગ મગજ સક્રિય હોવાનો પુરાવો છે, દુશ્મનીનો નહીં. આપણા સંબંધોમાં અહમને સ્થાન આપ્યા વિના, સામેના વ્યક્તિના વિચારોનો આદર કરવો જોઈએ. મુદ્દા કરતાં વ્યક્તિને મહત્વ આપતાં, મતભેદ છતાં સંબંધો ટકાવી રાખવા એ જ સાચી પરિપક્વતા છે.

ઓરિસ્સાના ભુવનેશ્વર નજીક આવેલું નંદનકાનન નેશનલ પાર્ક, તેના વિશિષ્ટ વાતાવરણ અને દુર્લભ પ્રાણીઓના સંરક્ષણ માટે જાણીતું છે. 1960ના દાયકામાં સ્થપાયેલ આ ઉદ્યાન, 1979માં નેશનલ પાર્ક બન્યું. નંદનકાનન તેના સફેદ વાઘના સફળ પ્રજનન અને સંવર્ધન માટે વિશ્વમાં મોખરે છે. અહીં 157 થી વધુ પ્રજાતિઓના 1500 થી વધુ પ્રાણીઓ, પક્ષીઓ, બોટનિકલ ગાર્ડન અને કાંજિયા તળાવ આવેલા છે. આ પાર્ક પર્યાવરણ જાગૃતિ અને લુપ્ત થતી પ્રજાતિઓના સંરક્ષણનું મહત્વપૂર્ણ આંતરરાષ્ટ્રીય કેન્દ્ર છે.

સ્વિમિંગ માત્ર એક રમત નથી, પણ જીવનરક્ષક કૌશલ્ય પણ છે. પ્રાચીન ઇજિપ્ત અને ભારતમાં તેના પુરાવા મળે છે. 19મી સદીમાં ગ્રેટ બ્રિટનમાં સંસ્થાકીય રમત બની. 1896ની એથેન્સ ઓલિમ્પિક્સમાં પુરુષો માટે અને 1912ની સ્ટોકહોમ ઓલિમ્પિક્સમાં મહિલાઓ માટે તેનો સમાવેશ થયો. 1908માં FINA (હાલ વર્લ્ડ એક્વાટિક્સ) ની સ્થાપના થઈ. 50 મીટર પુલમાં સ્પર્ધાઓ ચાર શૈલીઓમાં યોજાય છે, જેમાં નિયમોનું ચુસ્તપણે પાલન જરૂરી છે.

ન્યૂઝીલેન્ડમાં જોવા મળતો `કાકાપો' પોપટની પ્રજાતિનો હોવા છતાં, તેનું શરીર ભારે હોવાથી તે ઉડી શકતો નથી. તે જમીન પર ચાલે છે અથવા ઝાડ પર ચડે છે. તેની ખાસિયત એ છે કે તેના શરીરમાંથી મધ જેવી સુગંધ આવે છે, જે તેને અન્ય પક્ષીઓથી અલગ પાડે છે. આ શાકાહારી પક્ષી 60 થી 90 વર્ષ સુધી જીવી શકે છે. `કાકાપો રિકવરી પ્રોગ્રામ' દ્વારા તેને શિકારી પ્રાણીઓથી બચાવવાના પ્રયાસો થઈ રહ્યા છે.

ઘોડા માનવ ઇતિહાસના વફાદાર સાથી રહ્યા છે, અને તેમના વિશે અનેક વૈજ્ઞાનિક તથ્યો છુપાયેલા છે. તેઓ ઊભા-ઊભા પણ ખાસ `સ્ટે એપરેટ્સ' મિકેનિઝમ દ્વારા ગાઢ ઊંઘ લઈ શકે છે. તેમની આંખો ચહેરાની બાજુઓમાં હોવાથી તેઓ લગભગ 360 ડિગ્રી જોઈ શકે છે, ફક્ત સામે અને પાછળ નાના `બ્લાઈન્ડ સ્પોટ' હોય છે. ઘોડા માત્ર નસકોરાંથી શ્વાસ લે છે, ક્યારેય ઊલટી કરી શકતા નથી, અને તેમના દાંત જોઈને ઉંમર જાણી શકાય છે.

ગુજરાતી અને સંસ્કૃત વ્યાકરણમાં 'પ્રાચીન' શબ્દ અત્યંત સમૃદ્ધ અર્થ ધરાવે છે, જે માત્ર સમયની લંબાઇ નહીં, પરંતુ મૂલ્ય, અનુભવ અને પવિત્રતાનો ભાવ પણ સૂચવે છે. સામાન્ય રીતે 'અર્વાચીન' કે 'આધુનિક'ના વિરોધી તરીકે વપરાતો આ શબ્દ, પરંપરા અને સ્થાપત્યમાં ઊંડો અર્થ ધરાવે છે. પ્રાચીન મંદિરો, શિલ્પો અને કિલ્લાઓ આપણી સમૃદ્ધ વિરાસતના પ્રતીક છે. પુરાતત્ત્વશાસ્ત્ર, અભિલેખશાસ્ત્ર, સિક્કાશાસ્ત્ર જેવા વિષયો પ્રાચીન વસ્તુઓનું સંશોધન અને વિશ્લેષણ કરીને આપણને આપણા મૂળ સાથે જોડે છે.

રાત્રે સૂતી વખતે આપણું મગજ REM સ્લીપ દરમિયાન ખૂબ સક્રિય રહે છે, જ્યારે શરીર આરામ કરતું હોય છે. આ તબક્કામાં આંખો ઝડપથી ફરે છે અને મગજ જાગૃત અવસ્થા જેટલું કાર્ય કરે છે. આ દરમિયાન, મગજ દિવસ દરમિયાન થયેલી યાદો અને અનુભવોનું વર્ગીકરણ કરે છે, જેને મેમરી કન્સોલિડેશન કહેવાય છે. આ પ્રોસેસિંગ દરમિયાન જુદા જુદા વિચારો અને લાગણીઓ જોડાઈને સપનાં સ્વરૂપે દેખાય છે. ભાવનાત્મક સંતુલન જાળવવા અને સમસ્યાઓના ઉકેલ શોધવામાં પણ સપનાં મહત્વનો ભાગ ભજવે છે.

ભારતમાં EV અને CNG વાહનોની લોકપ્રિયતા વધી રહી છે. EV શૂન્ય ઉત્સર્જન કરે છે, પરંતુ તેને ચાર્જ કરવા માટે વપરાતી વીજળીના ઉત્પાદનનો પર્યાવરણીય પ્રભાવ TERIના 'Well-to-Wheel' અભ્યાસમાં તપાસવામાં આવ્યો છે. ભારતના વર્તમાન પાવર મિક્સને કારણે EVનું કુલ ઉત્સર્જન ધારણા કરતાં વધુ હોઈ શકે છે. જ્યારે, CNG વાહનો, તેમના ઉત્પાદનથી વપરાશ સુધી, હાલના તબક્કે EV કરતાં પર્યાવરણ પર ઓછો પ્રભાવ પાડે છે. EV બેટરી નિર્માણ અને નિકાલ પણ પર્યાવરણીય પડકારો ઊભા કરે છે.

તાજેતરમાં 'Flydubai' ફ્લાઇટમાં પાયલટ વચ્ચે થયેલી ઘટનાએ ઉડ્ડયન સુરક્ષાના નિયમો પર ફરી ચર્ચા જગાવી છે. વ્યાવસાયિક ફ્લાઇટ્સમાં કોકપિટમાં ઓછામાં ઓછા બે ક્રૂ મેમ્બર્સની હાજરી ફરજિયાત છે. 'ટુ-પર્સન કોકપિટ રૂલ' હેઠળ, કોઈ પણ પાયલટ ક્યારેય કોકપિટમાં એકલા રહી શકતા નથી. જો કોઈ બહાર જાય તો કેબિન ક્રૂ સભ્ય જગ્યા લે છે. આ નિયમ પાયલટના બીમાર પડવા, આત્મઘાતી પગલાં, અને 9/11 જેવા હુમલાઓ પછી સુરક્ષા માટે લાગુ કરાયો છે.

ગાંધીજીના 'નઈ તાલીમ' અથવા બુનિયાદી શિક્ષણના વિચારો આજના સમયમાં પણ પ્રસ્તુત છે. વર્તમાન શિક્ષણ પદ્ધતિમાં વધતી બેરોજગારી, માનસિક તણાવ અને નૈતિક મૂલ્યોના પતનને ધ્યાનમાં રાખીને, ગાંધીજીનો શારીરિક, માનસિક અને આત્મિક વિકાસ પર ભાર મૂકતો અભિગમ નવી રાષ્ટ્રીય શિક્ષણ નીતિ (NEP2020) માં પ્રતિબિંબિત થાય છે. આ નીતિ વ્યવસાયિક શિક્ષણ, માતૃભાષાના મહત્વ અને સર્વાંગી વિકાસ પર ભાર મૂકે છે, જે ગાંધીજીના સ્વપ્ન - 'નઈ તાલીમ' - ને સાકાર કરવામાં મદદરૂપ થઈ શકે છે.