એમ્પ્લોઈઝ પ્રોવિડન્ટ ફંડ ઓર્ગેનાઈઝેશન (EPFO) તેના 30 કરોડથી વધુ સબ્સ્ક્રાઇબર્સ માટે યુનિફાઈડ પેમેન્ટ્સ ઈન્ટરફેસ (UPI) દ્વારા પ્રોવિડન્ટ ફંડની રકમ ઉપાડવાની સુવિધા ડિસેમ્બરના અંત સુધીમાં શરૂ કરવાની યોજના ધરાવે છે. આ નવી સુવિધા હેઠળ, સબ્સ્ક્રાઇબર્સ ચોક્કસ શરતોને આધીન તેમના EPFO બેલેન્સના 75% સુધીની રકમ UPI દ્વારા ઉપાડી શકશે. હાલમાં, UAN પોર્ટલ દ્વારા ઓનલાઈન ઉપાડ શક્ય છે, પરંતુ નવી પ્રક્રિયા ઉપાડની પ્રક્રિયાને વધુ સરળ બનાવશે. EPFO તેના કુલ ₹26 લાખ કરોડના ભંડોળમાંથી આ સુવિધા પૂરી પાડશે.

આચાર્ય ચાણક્યની 'ચાણક્ય નીતિ' જીવન, વ્યવહાર અને સંબંધો અંગે અમૂલ્ય જ્ઞાન આપે છે. પૈસાની લેવડદેવડ, ખાસ કરીને મિત્રો કે સંબંધીઓને મદદ કરતી વખતે, સંબંધોમાં તણાવ ન આવે તે માટે ચાણક્ય કેટલીક સાવચેતી રાખવાની સલાહ આપે છે. જરૂરિયાતમંદને મદદ કરો પણ વારંવાર પરત મળવાની અપેક્ષા ન રાખો. ભવિષ્યમાં વિવાદ થાય ત્યારે કરેલી મદદનો ઉલ્લેખ ટાળો. ઉધાર આપતી વખતે તારીખો સ્પષ્ટ રાખો. પૈસા અને સંબંધો વચ્ચે સંતુલન જાળવવું જરૂરી છે.

રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા (RBI)ની નાણાકીય નીતિ સમિતિ (MPC) દ્વારા રેપો રેટમાં 0.25% થી 0.50% નો વધારો થવાની સંભાવના છે. આ વૃદ્ધિ ફ્લોટિંગ વ્યાજ દરે હોમ લોન, કાર લોન અને પર્સનલ લોન જેવા ગ્રાહકોના EMI પર સીધી અસર કરશે. ₹10 લાખથી ₹50 લાખની હોમ લોન માટે, 8.5% થી 9% વ્યાજ દર પર EMI માં ₹319 થી ₹1,595 સુધીનો માસિક વધારો થઈ શકે છે. પર્સનલ લોનમાં પણ EMI માં આશરે ₹127 નો વધારો જોવા મળી શકે છે.

રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (RBI)ની મોનેટરી પોલિસી કમિટી (MPC) 7 ઓક્ટોબરે રેપો રેટમાં 25 બેસિસ પોઈન્ટ્સ (bps)નો વધારો કરી શકે છે. આ નિર્ણયની અસર સામાન્ય લોન લેનારાઓ અને ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ (FD) રોકાણકારો પર પડશે. રેપો રેટ વધવાથી હોમ લોનની EMIમાં લગભગ ₹817 પ્રતિ મહિને વધારો થઈ શકે છે. હાલની FD પર વ્યાજ દરમાં તાત્કાલિક ફેરફાર નહીં થાય, પરંતુ નવી FD ખોલનારા અથવા રિન્યુઅલ કરાવનારાઓને લાભ મળશે. FD રોકાણકારો માટે 'FD Laddering' વ્યૂહરચના ઉપયોગી થઈ શકે છે.

મુશ્કેલ સમયમાં PF ક્લેમ રિજેક્ટ થવો ચિંતાજનક છે. તબીબી ખર્ચ, લગ્ન, ઘર ખરીદવું કે નોકરી બદલવા જેવી જરૂરિયાતો માટે કર્મચારીઓ PF ઉપાડી શકે છે. પરંતુ, નાની ભૂલ પણ અરજી રિજેક્ટ કરાવી શકે છે. 'એમ્પ્લોઈઝ પ્રોવિડન્ટ ફંડ ઓર્ગેનાઈઝેશન' (EPFO) દ્વારા ઓનલાઇન ફાઇલ થતા ક્લેમ રિજેક્ટ થવાના મુખ્ય કારણોમાં UAN-આધાર વિસંગતતા, ખોટી બેંક વિગતો, બંધ ખાતું, અધૂરી KYC, નામ-જન્મ તારીખમાં તફાવત, કંપનીના રેકોર્ડની ભૂલો, 'એક્ઝિટ ડેટ' અપડેટ ન થવી, ખોટું ફોર્મ/કારણ પસંદ કરવું અને પેન્ડિંગ ક્લેમ સામેલ છે.

નોર્વેમાં રહેતા એક ભારતીય વ્યક્તિએ ત્યાં શાકભાજીના ભાવનો વીડિયો શેર કરીને ભારત અને નોર્વે વચ્ચે કરિયાણાની વસ્તુઓની કિંમતમાં રહેલો તફાવત દર્શાવ્યો છે. સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ X પર વિનોદ નામના આ વ્યક્તિએ ઓર્ગેનિક લીંબુ ₹850/kg, ટામેટા ₹680/kg અને કાકડી ₹300/નંગ જેવા ભાવ જણાવ્યા, જે ભારતના મોટા શહેરોમાં મળતા ભાવ કરતાં અનેક ગણા વધારે છે. જોકે, આ તફાવતના આધારે તેણે ભારતમાં ખેડૂતોને મળતા ભાવ અંગે ગંભીર સવાલ ઉઠાવ્યો છે.

જુલાઈ 2026 માટે કેન્દ્ર સરકારના કર્મચારીઓ અને પેન્શનરોને મળતા મોંઘવારી ભથ્થા (DA) અને મોંઘવારી રાહત (DR) અંગે મોટા સમાચાર છે. 7મા પગાર પંચ હેઠળ જુલાઈ 2026માં DAમાં 3%નો વધારો નિશ્ચિત માનવામાં આવે છે. આ વધારા બાદ, કેન્દ્રીય કર્મચારીઓ માટે DA વર્તમાન 60% થી વધીને 63% થશે. કેન્દ્રીય કેબિનેટ દ્વારા મંજૂરી મળ્યા પછી, આ વધારો 1 જુલાઈ, 2026 થી અમલમાં આવશે. આ નિર્ણયથી લગભગ 50.46 લાખ કર્મચારીઓ અને 68.27 લાખ પેન્શનધારકોને રાહત મળશે.

જામનગર જિલ્લાના ખેડૂતો ટ્રાન્સમિશન ટાવર અને વીજ લાઈનની કામગીરી સામે ભારે વિરોધ કરી રહ્યા છે. 30 સપ્ટેમ્બરે કલેક્ટર કચેરી ખાતે ઉમટી પડેલા ખેડૂતોએ યોગ્ય વળતર, જમીનના બજારભાવ અને વારંવાર અપાતી નોટિસો સામે રોષ ઠાલવ્યો. ટાવર માટે બજારભાવ આધારિત વળતર, જમીનના રેકોર્ડમાં સુધારા અને વહીવટી નોટિસો બંધ કરવાની માંગણી છે. વીજ લાઈનથી થતી જમીનની અસર અને જીવના જોખમને કારણે પણ તેઓ વિરોધ કરી રહ્યા છે. બાકી પાક વીમા, અછતગ્રસ્ત જાહેર કરવા અને પાક ધિરાણ માફ કરવાની પણ માંગણીઓ છે.

ઘરમાં લીલાછમ છોડ લગાવવાથી સુંદરતા વધે છે, પરંતુ ગીચ વનસ્પતિ સાપ માટે છુપાવવાનું સ્થળ બની શકે છે. કોઈ ચોક્કસ છોડની સુગંધથી સાપ ઘરમાં આવતો નથી, પરંતુ ખોરાક, પાણી અને ઠંડક-ભેજવાળી જગ્યા શોધે છે. ચમેલી, રજનીગંધા, રાતરાણી અને ચંદનના વૃક્ષો જ્યાં ઘટ્ટ છોડ અને કચરો જમા થાય ત્યાં સાપ માટે અનુકૂળ સ્થિતિ બને છે. ઊંચું ઘાસ, લીંબુ-સંતરાના વૃક્ષો નીચે કચરો અને ઉંદરનું નિયંત્રણ જરૂરી છે. ઘરની આસપાસ સ્વચ્છતા અને વ્યવસ્થા જાળવવી, દીવાલના ગેપ બંધ કરવા અને રાત્રે પ્રકાશ રાખવો સલાહભર્યું છે.

પગારમાંથી PF કપાય છે? હવે સરકારી UMANG એપ દ્વારા PF-સંબંધિત તમામ કાર્યો ઘરે બેઠા કરો. આ એપ દ્વારા તમે PF પાસબુક અને બેલેન્સ સરળતાથી ચકાસી શકો છો, PDF ફોર્મેટમાં ડાઉનલોડ પણ કરી શકો છો. કટોકટી સમયે PF એડવાન્સ માટે અરજી કરો અને "Track Claim" સુવિધાથી સ્ટેટસ તપાસો. PF સંબંધિત કોઈ પણ ફરિયાદ હોય તો એપ પર જ નોંધાવો, સરકારી કચેરીઓના ધક્કા ખાવાની જરૂર નથી.

દ્વારકા જિલ્લાના ખંભાળિયાના ઘી ડેમ વિસ્તારમાં 8 થી 10 પશુઓમાં લમ્પી વાયરસ જેવા શંકાસ્પદ લક્ષણો જોવા મળતાં પશુપાલકોમાં ચિંતા પ્રસરી છે. ચામડી પર ફોડકા જેવા લક્ષણો દેખાતા તંત્ર હરકતમાં આવ્યું છે. બીમાર પશુઓના બ્લડ સેમ્પલ લેબોરેટરીમાં મોકલાયા છે અને પશુચિકિત્સકોની ટીમ સારવાર અને દેખરેખ માટે પહોંચી ગઈ છે. રખડતા પશુઓમાં પણ સર્વેની માગ છે. હાલ રિપોર્ટની રાહ જોવાઈ રહી છે, જેના આધારે આગળની કાર્યવાહી કરાશે.

ગુજરાત, કેન્દ્ર સરકાર અને નેધરલેન્ડની સંસ્થાઓ વચ્ચે કલ્પસર પ્રોજેક્ટ માટે બે મહત્વના સમજૂતી કરાર (MoUs) થયા છે. આ કરાર જળ સંગ્રહ, સિંચાઈ, પીવાના પાણી અને રિન્યુએબલ ઊર્જા ક્ષેત્રે ક્રાંતિકારી પરિવર્તન લાવશે. ખંભાતના અખાતમાં 60.13 કિલોમીટર લાંબો ડેમ બનાવી 1600 ચોરસ કિલોમીટરનો મીઠા પાણીનો જળાશય બનશે. આ પ્રોજેક્ટથી પાણીમાં સવા ગણો વધારો, 8 BCM પાણીનો સંગ્રહ અને 2470 મેગાવોટ હાઈબ્રીડ રિન્યુએબલ ઊર્જા ક્ષમતા વિકસાવવામાં આવશે. આ સાથે હાઇવે-કમ-રેલ કોરિડોરની દરખાસ્ત પણ છે.

આગામી તહેવારો અને લગ્નગાળા પહેલાં સોનાની છૂટક માંગ ઘટી છે. ગયા વર્ષની સરખામણીમાં સપ્ટેમ્બરમાં સોનાના વેચાણમાં 8-10% ઘટાડો નોંધાયો છે. વૈશ્વિક યુદ્ધની સ્થિતિ અને અનિશ્ચિતતાને કારણે ગ્રાહકો ખરીદીથી દૂર રહ્યા છે. IBJA અનુસાર, ગયા વર્ષે ₹98,000 પ્રતિ 10 ગ્રામ હતું, જે વધીને ₹1.57 લાખ થયું છે, એટલે કે 60% નો વધારો. ભાવમાં ઘટાડો આવે તો ખરીદી વધી શકે છે, પરંતુ વોલ્યુમ ઓછું અને વેલ્યૂ વધુ રહેશે. ગ્રાહકો ઓછું વજન, ઓછા કેરેટ અને ડિજિટલ ગોલ્ડ તરફ વળી રહ્યા છે.

સુરત અને દક્ષિણ ગુજરાતની સુમુલ ડેરીમાં લાંબા સમયથી ચાલી રહેલા વિવાદો અને રાજકીય ગરમાવા બાદ આખરે નવી નેતાગીરી જાહેર કરવામાં આવી છે. કાંતિભાઈ ગામિતને પ્રમુખ અને ભરતસિંહ ડાભાને ઉપપ્રમુખ તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા છે. બંને આગામી અઢી વર્ષ માટે સુમુલ ડેરીનું સુકાન સંભાળશે. હાઈકોર્ટના હુકમ બાદ ચૂંટણી પ્રક્રિયા મોડી થઈ હતી અને ત્યાર બાદ પણ પ્રમુખ-ઉપપ્રમુખની વરણીમાં બે મહિનાનો વિલંબ થયો હતો. આ નિમણૂકો રાજકીય ગણિત અને આગામી વિધાનસભા ચૂંટણીને ધ્યાનમાં રાખીને કરવામાં આવી હોવાનું મનાય છે.

વર્ષ 2026ના અંત સુધીમાં સોના અને ચાંદીના ભાવમાં જોરદાર ઉછાળો આવવાની શક્યતા છે. માર્કેટ એક્સપર્ટ્સના મતે, સોનું ₹1.80 લાખ પ્રતિ 10 ગ્રામ અને ચાંદી ₹3.20 લાખ પ્રતિ કિલોગ્રામ સુધી પહોંચી શકે છે. રોકાણકારો માટે હાલમાં ઉતાવળમાં ખરીદી કરવાને બદલે બજારમાં મોટા ઘટાડાની રાહ જોવી હિતાવહ છે. ફિઝિકલ સોના-ચાંદીના ખરીદ-વેચાણમાં થતા ભાવ તફાવતને કારણે નુકસાન થઈ શકે છે, તેથી રોકાણ કરતા પહેલા નાણાકીય સલાહકારની સલાહ લેવી જરૂરી છે.

લગ્ન, તહેવાર કે રોકાણ માટે સોના-ચાંદી ખરીદનારાઓ માટે બે મોટા ફેરફાર થયા છે. પહેલો, સોનાની હોલમાર્કિંગ ફી 45 થી વધીને 75 રૂપિયા પ્રતિ આર્ટિકલ થઈ છે, જે 14 સપ્ટેમ્બર 2026 થી લાગુ છે. આનાથી ઘરેણાંની પડતર કિંમત થોડી વધી શકે છે, પરંતુ ચાંદીની ફી યથાવત છે. બીજો, 2,000 રૂપિયાથી વધુના P2M UPI ટ્રાન્ઝેક્શન પર 0.4% MDR લાગશે, જે વેપારી ચૂકવશે, ગ્રાહક પર નહીં. આનાથી ગ્રાહકને સીધો બોજ નહીં પડે, પરંતુ જ્વેલર્સ દ્વારા ભાવમાં સમાયોજન થઈ શકે છે.

પેટ્રોલ પંપ પર UPIથી ચુકવણી કરતા વાહનચાલકો માટે મહત્વના સમાચાર છે. 15 ઓક્ટોબરથી નવા MDR નિયમો લાગુ થઈ રહ્યા છે, જેના પગલે ₹2,000થી વધુની ચુકવણી પર ચાર્જ લાગશે કે નહીં તે અંગે ગેરસમજ છે. નેશનલ પેમેન્ટ્સ કોર્પોરેશન ઓફ ઈન્ડિયા (NPCI) મુજબ, પેટ્રોલ પંપ પર ₹2,000થી વધુની UPI ચુકવણી પર ₹5નો ફ્લેટ MDR લાગશે. આ ચાર્જ વેપારી પક્ષ એટલે કે ફ્યુઅલ સ્ટેશનનો છે, ગ્રાહક પાસેથી સીધો વસૂલવાનો નથી. ₹2,000 સુધીની ચુકવણી પર MDR શૂન્ય રહેશે. P2P (વ્યક્તિથી વ્યક્તિ) UPI ટ્રાન્ઝેક્શન મફત રહેશે.

સહારા ગ્રુપની ચાર સહકારી મંડળીઓમાં ફસાયેલા નાણાંના રિફંડ માટે રાહ જોઈ રહેલા લાખો રોકાણકારો માટે કેન્દ્ર સરકારે CRCS-સહારા રિફંડ પોર્ટલ ફરી સક્રિય કર્યું છે. આનાથી લગભગ 20 લાખ પેન્ડિંગ દાવાઓની ચકાસણી અને પ્રક્રિયા ફરી શરૂ થઈ છે. પાત્ર દાવાઓ માટે ₹10 લાખ સુધીનું રિફંડ આપવામાં આવી રહ્યું છે, જે અગાઉ ₹50,000 હતું. અત્યાર સુધીમાં 41.56 લાખથી વધુ થાપણદારોને ₹9,267 કરોડથી વધુની રકમ પરત કરવામાં આવી છે. IT ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર સંબંધિત સમસ્યાઓ દૂર થયા બાદ પોર્ટલ ફરી કાર્યરત થયું છે. દાવો ફાઈનલ થયા પછી 45 દિવસમાં ચુકવણીની જોગવાઈ છે, પરંતુ ચકાસણી પ્રક્રિયા પર આધાર રાખે છે.

દર મહિને SIP માંથી રકમ કપાઈ રહી હોવા છતાં, રોકાણકારોને યોગ્ય ભંડોળ ભેગું થયું હોય તેવું દેખાતું નથી. આનું કારણ SIP ની નબળાઈ નહીં, પરંતુ રોકાણકારની ભૂલો છે. નાણાકીય લક્ષ્ય નક્કી કર્યા વગર SIP શરૂ કરવી, ખોટા મ્યુચ્યુઅલ ફંડની પસંદગી કરવી, બજાર ઘટતા ગભરાઈ જવું, ભૂતકાળના પ્રદર્શનના આધારે ફંડ પસંદ કરવો અને બજારના ઉતાર-ચઢાવ પર SIP રોકી દેવી, આ મુખ્ય ભૂલો છે. યોગ્ય વ્યૂહરચના અપનાવીને અને ધીરજ રાખીને SIP દ્વારા મોટું ભંડોળ બનાવી શકાય છે.

એમ્પ્લોઈઝ પ્રોવિડન્ટ ફંડ ઓર્ગેનાઈઝેશન (EPFO) તેના સભ્યો માટે PF એડવાન્સ ઉપાડના નિયમો સરળ બનાવી રહ્યું છે. નવા નિયમો મુજબ, EPF સભ્યોને જરૂરિયાતના સમયે ભંડોળ મેળવવું વધુ સરળ બનશે. EPFO એ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ઉપાડ ક્યારે, કેવી રીતે અને કેટલી વાર કરી શકાય છે. બીમારી, શિક્ષણ, લગ્ન, અને આવાસ સંબંધિત જરૂરિયાતો માટે ઉપાડના નિયમો અને મર્યાદાઓ નક્કી કરવામાં આવી છે. સભ્યપદના 12 મહિના પૂર્ણ કર્યા પછી, કુલ EPF બેલેન્સના 75% સુધીની રકમ ઉપાડી શકાય છે.