કેન્દ્રિય આરોગ્ય અને પરિવાર કલ્યાણ મંત્રાલયે ડ્રગ્સ રૂલ્સ, 1945માં સુધારો કરવા માટેનો મુસદ્દો જાહેર કર્યો છે. આ નવા નિયમો અંતર્ગત શેડ્યૂલ H, H1 અને Xમાં સામેલ દવાઓની જાહેરાત કરવા માટે કેન્દ્ર સરકારની અગાઉથી મંજૂરી લેવી ફરજિયાત બનશે. આ નિયમો દવા વેચતા રિટેલર્સ, હોલસેલર્સ અને ડિસ્ટ્રિબ્યુટર્સ સુધી લંબાવવામાં આવશે, જે હાલમાં માત્ર દવા બનાવતી કંપનીઓ પર લાગુ પડે છે. સરકારનો હેતુ દવાઓના અનધિકૃત પ્રચારને રોકવાનો અને યોગ્ય તબીબી સલાહ વિના દવાઓના ઉપયોગથી ઊભા થતા જોખમોને ઘટાડવાનો છે. આ પ્રસ્તાવ પર સરકાર સંબંધિત પક્ષો પાસેથી સૂચનો અને વાંધાઓ મંગાવી રહી છે.

ફૂડ એન્ડ સ્ટાન્ડર્ડ્સ ઓથોરિટી ઓફ ઈન્ડિયા (FSSAI) એ પ્રોટીન સંબંધિત ગેરમાર્ગે દોરનારા દાવા કરતી કંપનીઓ સામે કડક કાર્યવાહી કરી છે. FSSAI એ Dr. Reddy's, Nestle Health Sciences, Tirupati Wellness, Amazon, Flipkart અને Netmeds જેવી કંપનીઓને નોટિસ ફટકારીને તેમના ઉત્પાદનો પર કરવામાં આવેલા પ્રોટીન અને સ્નાયુ વૃદ્ધિના દાવાઓનો આધાર અને ખાદ્ય સુરક્ષા નિયમોના પાલન અંગે ખુલાસો માંગ્યો છે. આ કાર્યવાહીનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ગ્રાહકોને ખોટી માહિતીથી બચાવવાનો અને કંપનીઓ દ્વારા સ્વાસ્થ્ય લાભના અયોગ્ય દાવાઓને રોકવાનો છે.

આરોગ્ય મંત્રી પ્રફુલ પાનશેરીયાએ ગઈકાલે મોડી રાત્રે ગાંધીનગર સિવિલ હોસ્પિટલની અચાનક મુલાકાત લીધી હતી. તેમણે સ્ટેચ્યુ ઓફ યુનિટી ખાતે પરેડમાં ભાગ લેવા આવેલા વિવિધ રાજ્યોના BSF, CRPF અને ITBPના 87 જવાનો, જેઓ ડેન્ગ્યુ અને તાવથી પીડાઈ રહ્યા હતા, તેમની સારવારની સમીક્ષા કરી. મંત્રીએ જવાનોના ખબર-અંતર પૂછી તેમનું મનોબળ વધાર્યું અને તબીબો સાથે બેઠક કરી. હાલ 37 જવાનો સારવાર હેઠળ છે, જેમાંથી કોઈની સ્થિતિ ગંભીર નથી અને 50 જવાનો સ્વસ્થ થઈને ઘરે પરત ફર્યા છે. મંત્રીએ પ્લેટલેટ્સના સ્ટોક અને સારવારની ગુણવત્તા અંગે પણ સૂચનાઓ આપી.

ગાંધીનગર આરોગ્ય વિભાગ અને કડી સર્વ વિશ્વ વિદ્યાલયના NSS યુનિટ દ્વારા ટીબી મુક્ત ભારત અભિયાન અંતર્ગત નીક્ષય મિત્ર અભિયાન પર એક વર્કશોપનું આયોજન કરાયું. આ કાર્યક્રમનો મુખ્ય ઉદ્દેશ NSS સ્વયંસેવકોને નીક્ષય મિત્ર તરીકે સક્ષમ બનાવી સમાજમાં TB અંગેના ભ્રમો દૂર કરી જાગૃતિ ફેલાવવાનો હતો. ગાંધીનગર શહેર TB ઉન્મૂલન અધિકારી ડૉ. પાર્થ ગોસ્વામીએ માર્ગદર્શન આપ્યું, જેમાં કુલ 92 સ્વયંસેવકોએ તાલીમ મેળવી અને નિક્ષે મિત્ર માટે રજીસ્ટ્રેશન કરાવ્યું.

અમદાવાદની અસારવા સિવિલ હોસ્પિટલમાં World Sight Day 2026 નિમિત્તે બાળકોમાં વધતા સ્ક્રીન ટાઈમ અને તેની આંખો પર થતી માઠી અસરો અંગે જાગૃતિ કાર્યક્રમ યોજાયો. આઈ હોસ્પિટલના એડિશનલ ડિરેક્ટર ડૉ. નીલમ પટેલે જણાવ્યું કે સરકારી હોસ્પિટલોમાં રોજેરોજ બાળકોની આંખની સમસ્યાઓની 10 થી વધુ OPD નોંધાય છે. બાળકોમાં સતત મોબાઈલ કે ડિજિટલ સ્ક્રીન સામે રહેવાથી આંખોમાં થાક, બળતરા, સૂકી આંખો, માથાનો દુખાવો અને માયોપિયાનું જોખમ વધી રહ્યું છે. તેમણે બાળકોનો સ્ક્રીન સમય મર્યાદિત કરવા, આઉટડોર ગેમ્સ વધારવા અને પૌષ્ટિક આહાર લેવાની સલાહ આપી.

સુપ્રીમ કોર્ટે ફાર્માસ્યુટિકલ કંપનીઓ દ્વારા ડોકટરોને મોંઘી ભેટો, વિદેશ પ્રવાસો અને અન્ય લાભો આપીને દર્દીઓને મોંઘી દવાઓ લખાવવા માટે પ્રભાવિત કરવાની અનૈતિક પ્રથાઓને રોકવા માટે કેન્દ્ર સરકારને ત્રણ સભ્યોની નિષ્ણાત સમિતિ રચવાનો આદેશ આપ્યો છે. આ સમિતિ ફાર્મા કંપનીઓની માર્કેટિંગ પ્રથાઓને નિયંત્રિત કરવા માટે ભલામણો કરશે અને કાયદેસર રીતે બંધનકર્તા નિયમનકારી માળખાની જરૂરિયાત તપાસશે. સુપ્રીમ કોર્ટ આ મામલે 29 જાન્યુઆરીએ વધુ સુનાવણી કરશે.

દિવાળી, દશેરા, મોહરમ, ક્રિસમસ, ઉત્તરાયણ જેવા અનેક આનંદના પ્રસંગોને આપણે ઘોંઘાટિયા બનાવી દીધા છે. જેટલો વધુ ઘોંઘાટ, તેટલો અવસર ભવ્ય ગણાય છે. આ ઘોંઘાટ ધ્વનિ પ્રદૂષણનું સ્વરૂપ લે છે, જે માનવ શરીર પર, ખાસ કરીને બીમાર, વૃદ્ધો અને બાળકો પર નકારાત્મક અસર કરે છે. તે ચીડિયાપણું, ચિંતા, અનિદ્રા અને શ્રવણશક્તિમાં ઘટાડો જેવી સમસ્યાઓ ઊભી કરે છે. કાયદાકીય જોગવાઈઓ હોવા છતાં, તેના અમલીકરણમાં ખામી જોવા મળે છે.

વૃદ્ધાવસ્થા માત્ર ઉંમરનો આંકડો નથી, પણ અનુભવ અને ડહાપણ લાવે છે. ઘણા કિસ્સાઓમાં, વૃદ્ધો અને તેમના સંતાનો વચ્ચેના સંબંધોમાં સમસ્યાઓ જોવા મળે છે, જેમાં બંને પક્ષોની ભૂમિકા હોઈ શકે છે. આ સ્થિતિને સુધારવા માટે, વૃદ્ધોએ આર્થિક, માનસિક અને ભાવનાત્મક રીતે સ્વાવલંબી બનવું જોઈએ. પોતાના કામ જાતે કરવા, અન્યને બિનજરૂરી રીતે હેરાન ન કરવા અને પોતાના સંતાનો પાસેથી અપેક્ષાઓ ઘટાડવી મહત્વપૂર્ણ છે. શાંતિ અને ખુશી માટે, સંયમ, સ્વીકૃતિ અને નિઃસ્પૃહી ભાવ કેળવવો જરૂરી છે.

કેળાં, જે ભારતમાં સર્વત્ર ઉપલબ્ધ છે, તે માત્ર પૌષ્ટિક જ નથી, પરંતુ આયુર્વેદમાં તેના અનેક ઔષધીય પ્રયોગો વર્ણવેલા છે. તેમાં કાર્બોહાઈડ્રેટ્સ, સોડિયમ, પોટેશિયમ, લોહ, તામ્ર, કેલ્શિયમ, મેગ્નેશિયમ, મેંગેનીઝ અને ફોસ્ફરસ જેવા આવશ્યક ક્ષારીય અને ખનિજ તત્ત્વો હોય છે. જોકે, કફ પ્રકૃતિવાળા લોકોએ તેનું સેવન ટાળવું જોઈએ. આ લેખમાં સંગ્રહણી, ઝાડા, શ્વેતસ્રાવ અને માટી ખાવાની ટેવ જેવી સમસ્યાઓ માટે કેળાંના અસરકારક ઘરેલું ઉપચારો સમજાવવામાં આવ્યા છે.

અમેરિકામાં એક દર્દીમાં ડુક્કરની જિનેટિકલી મોડિફાઇડ કિડની સફળતાપૂર્વક નવ મહિના સુધી કાર્યરત રહી, જે તબીબી ક્ષેત્રે 'ઝેનોટ્રાન્સપ્લાન્ટેશન' તરીકે ઓળખાય છે. આ ઐતિહાસિક સિદ્ધિ ડાયાબિટીસ અને કિડની ફેલ્યોરના દર્દીઓ માટે આશાનું કિરણ છે, જ્યાં કિડની દાતાઓની ભારે અછત છે. માનવ શરીર સામાન્ય રીતે પ્રાણીઓના અંગોને રિજેક્ટ કરે છે, પરંતુ આ લાંબો સમયગાળો વૈજ્ઞાનિક પ્રગતિ દર્શાવે છે અને ભવિષ્યમાં હજારો દર્દીઓને નવજીવન આપી શકે છે.

સુશાંતસિંહ રાજપૂતના દુઃખદ અવસાન બાદ આત્મહત્યાનો મુદ્દો ચર્ચામાં છે, પરંતુ દેશની અસંખ્ય ગૃહલક્ષ્મીઓ જે અસહ્ય ત્રાસ અને દબાણને કારણે આત્મહત્યાનો માર્ગ અપનાવે છે, તેની નોંધ ભાગ્યે જ લેવાય છે. National Crime Bureau ના અહેવાલ મુજબ, ભારતમાં પરિણીત મહિલાઓની આત્મહત્યાના કેસમાં ચિંતાજનક વધારો થયો છે. 2018માં, 54.1% મૃત્યુ પામેલી મહિલાઓ ગૃહિણીઓ હતી. ઘરેલું હિંસા, અપમાન, બાળલગ્ન, ઓછી ઉંમરે માતૃત્વનો બોજ, અને ઘરકામની અવગણના જેવા અનેક પરિબળો આ મહિલાઓને આત્મહત્યા તરફ ધકેલે છે. આ ગંભીર સમસ્યા પ્રત્યે સમાજ અને દેશની સંવેદનશીલતા અત્યંત આવશ્યક છે.

રાત્રે સૂતી વખતે આપણું મગજ REM સ્લીપ દરમિયાન ખૂબ સક્રિય રહે છે, જ્યારે શરીર આરામ કરતું હોય છે. આ તબક્કામાં આંખો ઝડપથી ફરે છે અને મગજ જાગૃત અવસ્થા જેટલું કાર્ય કરે છે. આ દરમિયાન, મગજ દિવસ દરમિયાન થયેલી યાદો અને અનુભવોનું વર્ગીકરણ કરે છે, જેને મેમરી કન્સોલિડેશન કહેવાય છે. આ પ્રોસેસિંગ દરમિયાન જુદા જુદા વિચારો અને લાગણીઓ જોડાઈને સપનાં સ્વરૂપે દેખાય છે. ભાવનાત્મક સંતુલન જાળવવા અને સમસ્યાઓના ઉકેલ શોધવામાં પણ સપનાં મહત્વનો ભાગ ભજવે છે.

પાટણ જિલ્લા આરોગ્ય વિભાગ દ્વારા સાંતલપુર તાલુકાના સાંતલપુર ગામે 'ટીબી મુક્ત ભારત અભિયાન 2.0' અંતર્ગત 'તમારા ગામમાં, તમારા દ્વાર સુધી' ઝુંબેશ હાથ ધરાઈ. આ 'હાઈ રિસ્ક વિલેજ' અભિયાન હેઠળ યોજાયેલા વિશેષ આરોગ્ય કેમ્પમાં પોર્ટેબલ એક્સ-રે મશીન દ્વારા 101 હાઈ રિસ્ક લાભાર્થીઓનું ટીબી માટે સ્ક્રીનિંગ કરાયું. મુખ્ય જિલ્લા આરોગ્ય અધિકારી ડૉ. વી.એ. પટેલ, જિલ્લા ક્ષય અધિકારી ડૉ. ડી.એન. પરમાર અને તાલુકા આરોગ્ય અધિકારી ડૉ. કિનરીબેનના માર્ગદર્શન હેઠળ યોજાયેલા આ કાર્યક્રમને સફળ બનાવવા આરોગ્ય કર્મીઓએ નોંધપાત્ર યોગદાન આપ્યું.

તાલાલા તાલુકાના ઉમરેઠી ગીર ગામની ગ્રામ પંચાયતે બાળકો અને યુવાનોના સ્વાસ્થ્યને ધ્યાનમાં રાખીને ગામમાં હાનિકારક પડીકાં (packaged food) ના વેચાણ પર પ્રતિબંધ મૂકવાનો પ્રેરણાદાયી નિર્ણય લીધો છે. આ નિર્ણયને ગ્રામજનોએ આવકાર્યો છે. ગામના રામજી મંદિરે યોજાયેલી બેઠકમાં સરપંચ જયદીપભાઈ જોટવા, આગેવાનો અને દુકાનદારોએ સર્વાનુમત્તે આ નિર્ણય લીધો છે, જેના પગલે ૨૦ જેટલી દુકાનોમાં આવા ઉત્પાદનોનું વેચાણ બંધ થયું છે. સરપંચના જણાવ્યા મુજબ, આવા બિનઆરોગ્યપ્રદ ખાદ્યપદાર્થોના સેવનથી બાળકોમાં સ્થૂળતા, બ્લડ પ્રેશર, કોલેસ્ટ્રોલ જેવી સમસ્યાઓ વધી શકે છે.

મલેરિયા જેવા રોગો જો ક્રોનિક (જૂના) બની જાય તો તેનો ઉપચાર મુશ્કેલ બને છે. ક્રોનિક તાવમાં મંદ તાવ, પ્લીહાવૃદ્ધિ (enlargement of spleen), યકૃતવૃદ્ધિ (enlargement of liver), મંદાગ્નિ, રક્તાલ્પતા અને વજન ઘટવું જેવા લક્ષણો જોવા મળે છે. લાંબા સમયની ઉપેક્ષા બરોળ અને યકૃતના કાર્યમાં વિક્ષેપ પાડે છે, જેનાથી ત્વચા પાંડુ વર્ણની બને છે. કડુ, કરિયાતું, ગળો, લીમડાની અંતર છાલ અને સૂંઠના મિશ્રણનો ઉકાળો દિવસમાં બે વખત તાજો બનાવી પીવાથી આ જૂના તાવમાંથી રાહત મળે છે.

WHO અને UNICEFના નવા રિપોર્ટ મુજબ, ભારતમાં શાળાઓમાં સ્વચ્છતા સેવાઓનો અભાવ ચિંતાજનક છે. 2025માં વિશ્વભરમાં 24.4 કરોડ બાળકો શાળામાં સ્વચ્છતા સુવિધાઓથી વંચિત હતા, જેમાંથી 5 કરોડ ભારતમાં હતા. આ આંકડો વિશ્વમાં સૌથી વધુ છે. રિપોર્ટમાં જણાવાયું છે કે ભારતમાં સ્વચ્છતા સેવાઓ વિનાની શાળાઓમાં 14% ઘટાડો થયો છે, પરંતુ હજુ પણ મોટી સંખ્યામાં બાળકોને સુવિધાઓ મળતી નથી. ટકાઉ વિકાસ લક્ષ્યો હેઠળ, 2030 સુધીમાં દરેક બાળક માટે ગુણવત્તાયુક્ત શિક્ષણ અને સ્વચ્છ પાણી-સ્વચ્છતા સુનિશ્ચિત કરવાનો હેતુ છે.

ભરૂચ મહિલા પોલીસ મથકનાં PSI વૈશાલીબેન આહીરે પોતાના જન્મદિને અંકલેશ્વર નજીક સાગબારા ફાટક ખાતે માધવ દવાખાનામાં ગ્રામીણ જરૂરિયાતમંદ લોકો માટે વિનામૂલ્યે હેલ્થ કેમ્પનું આયોજન કર્યું. ડો. મિતુલ આહીર સહિતના તબીબોએ બ્લડ પ્રેશર, ડાયાબિટીસ અને પ્રાથમિક આરોગ્ય તપાસ કરી માર્ગદર્શન આપ્યું. આયોજનમાં સામાજિક આગેવાનો પણ જોડાયા હતા. મોટી સંખ્યામાં લોકોએ આ મફત આરોગ્ય તપાસનો લાભ લીધો. વૈશાલીબેન સામાજિક કાર્યોમાં સક્રિય રહે છે.

પાલેજ માર્ગ પર સ્થિત વલણ હોસ્પિટલમાં નિ:શુલ્ક સર્વરોગ નિદાન અને રક્તદાન શિબિરનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. આ કાર્યક્રમમાં મોટી સંખ્યામાં દર્દીઓએ લાભ લીધો હતો અને રક્તદાતાઓએ 100 થી વધુ બ્લડ યુનિટ એકત્રિત કરીને માનવસેવા કરી હતી. ડો. કૃણાલ ભટ્ટ સહિત નિષ્ણાંત તબીબો અને તબીબી ટીમે 400 થી વધુ દર્દીઓને આરોગ્ય સેવાઓ પ્રદાન કરી હતી.

પાટણમાં નોર્થ ગુજરાત એજ્યુકેશન સોસાયટી સંચાલિત ગીતાબેન વિનોદભાઈ ઝવેરી કોલેજ ઓફ્ ફાર્મસી ખાતે વિશ્વ ફાર્માસિસ્ટ દિવસની ઉજવણી ક્ષ્સ્વસ્થ ભારત એન્ટિમાઇક્રોબિયલ રેઝિસ્ટન્સ (AMR) થીમને કેન્દ્રમાં રાખીને કરવામાં આવી. આ પ્રસંગે વિદ્યાર્થીઓમાં ફાર્માસિસ્ટની જવાબદારી અને સમાજમાં એન્ટિબાયોટિક્સના યોગ્ય ઉપયોગ અંગે જાગૃતિ લાવવા વિવિધ પ્રવૃત્તિઓ યોજાઈ. કેમ્પસ સંચાલક ડો.જય ધ્રુવના માર્ગદર્શન હેઠળ, વિદ્યાર્થીઓએ AMR, એન્ટિબાયોટિક્સના ઉપયોગ અને તેના જોખમો પર પોસ્ટરો રજૂ કરી, જાહેર આરોગ્ય અને દર્દી સલામતી પ્રત્યે સંવેદનશીલ ફાર્માસિસ્ટ તૈયાર કરવાનો ઉદ્દેશ્ય હતો.

મહેસાણામાં, 18મી પુણ્યતિથિ નિમિત્તે એક સ્મૃતિ કાર્યક્રમ યોજાયો જેમાં મેડિકલ કેમ્પ અને વૃક્ષારોપણનું આયોજન કરવામાં આવ્યું. આ કાર્યક્રમનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય સદ્ગત પિતાના જીવનના સેવા, સંસ્કાર, શિક્ષણ અને માનવતાના મૂલ્યોને સમાજમાં ફેલાવવાનો હતો. મેડિકલ કેમ્પ દ્વારા ગ્રામજનોને આરોગ્ય સેવાઓ પૂરી પાડવામાં આવી, અને પર્યાવરણ સંરક્ષણ તથા વૃક્ષોના મહત્વ અંગે સંદેશ આપી વૃક્ષારોપણ કરવામાં આવ્યું. વિજાપુરના ધારાસભ્ય સી.જે. ચાવડા સહિત અનેક મહાનુભાવો અને ગ્રામજનો ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.

મહેસાણા જિલ્લા આરોગ્ય વિભાગ દ્વારા બાળકોમાં કુપોષણ નિવારણ અને પોષણ સુધારણા માટે અમલ કરાયેલ 'મારું બાળક મારું જતન'(JATAN) પ્રોજેક્ટને GRIP પ્રાદેશિક સમિટમાં વિજેતા ટ્રોફી મળી છે. ડૉ. ખુશ્બૂ સોલંકી દ્વારા કરાયેલા પ્રેઝન્ટેશન બાદ, આરોગ્ય અને ICDS વિભાગના સંકલનથી કુપોષિત બાળકોને સુધારવામાં સફળતા મળી છે. એડિશનલ ડાયરેક્ટર, પબ્લિક હેલ્થ, ડૉ.નીલમ પટેલ દ્વારા એવોર્ડ અર્પણ કરાયો. આ સિદ્ધિ આરોગ્ય અને ICDS વિભાગ વચ્ચેના સંકલનને મજબૂત બનાવે છે.

પૂર્ણા દિવસ નિમિત્તે મહેસાણા જિલ્લામાં કિશોરીઓ માટે પોષણ અને આરોગ્ય જાગૃતિ કાર્યક્રમનું આયોજન કરાયું. આ કાર્યક્રમમાં કિશોરીઓએ પોષણ શપથ લીધા, આરોગ્ય પ્રવૃત્તિઓમાં ભાગ લીધો અને પોષણ અંગે માર્ગદર્શન મેળવ્યું. HB ક્વિન સ્પર્ધા, ચિત્ર સ્પર્ધા અને રંગોળી સ્પર્ધા જેવી પ્રવૃત્તિઓ યોજાઈ, જેમાં કિશોરીઓએ સ્થાનિક ખાદ્ય પદાર્થોનો ઉપયોગ કરીને પોતાની કલા પ્રદર્શિત કરી. THR પેકેટમાંથી પોષ્ટિક વાનગી બનાવવાની સ્પર્ધા પણ યોજાઈ. BMI ચકાસણી અને પોષણ ભી, પઢાઈ ભી મુદ્દા પર ચર્ચા કરાઈ.

તારાપુર તાલુકાના પાદરા ગામે મેડિકલ ડિગ્રી વગર પ્રેક્ટિસ કરતા એક શખ્સને તારાપુર પોલીસે આરોગ્ય વિભાગની મદદથી ઝડપી પાડ્યો છે. પોલીસને મળેલી બાતમીના આધારે તપાસ કરતા આ શખ્સ પાસે કોઈ માન્ય ડિગ્રી ન હોવાનું જણાયું હતું. આણંદ જિલ્લા પોલીસ અધિક્ષક જી.જી. જસાણીની સૂચના હેઠળ આ કાર્યવાહી કરવામાં આવી રહી હતી. તા. 24 સપ્ટેમ્બરના રોજ પેટ્રોલિંગ દરમિયાન પાદરા ગામે દવાખાનું ચલાવતા તારક ચંદ્રેય માહબ ચંદ્રેયની ડિગ્રી વગર મેડિકલ પ્રેક્ટિસ કરતા ઝડતી કરી કાયદેસરની કાર્યવાહી હાથ ધરાઈ.

કલોલ તાલુકાના નારદીપુર ખાતે આવેલ ભટ્ટ એચ.વી.સી. ભગિની વિદ્યાલયમાં 11મા રાષ્ટ્રીય આયુર્વેદ દિવસની ભવ્ય ઉજવણી કરવામાં આવી. આ પ્રસંગે યોગ શિબિર, પરિસંવાદ, ધન્વંતરિ યજ્ઞ, વૃક્ષારોપણ, આયુષ પ્રદર્શન અને આરોગ્ય તપાસ કેમ્પ સહિત અનેક કાર્યક્રમો યોજાયા. દીપ પ્રાગટ્ય સાથે શુભારંભ થયેલા કાર્યક્રમમાં મહાનુભાવો ઉપસ્થિત રહ્યા હતા. જિલ્લાવાસીઓની સુખાકારી માટે ધન્વંતરિ યજ્ઞમાં આહુતિ અપાઈ. શિક્ષણ અને મહિલા-બાળ વિકાસ વિભાગના સહયોગથી 1250 વિદ્યાર્થીઓએ આયુષ પ્રદર્શન અને પરિસંવાદમાં ભાગ લીધો. 304 બાળકોએ નિદાન-સારવાર કેમ્પનો લાભ લીધો, જ્યારે 250 બાળકીઓએ યોગ શિબિરમાં ઉત્સાહ દર્શાવ્યો.

ભારતીય ભોજનમાં પ્રોટીન નો મુખ્ય સ્ત્રોત દાળ છે. કળથીની દાળ (Horse Gram) પ્રતિ 100 ગ્રામમાં 30 ગ્રામ Protein સાથે યાદીમાં ટોચ પર છે. મસૂર અને અડદની દાળમાં લગભગ 25 ગ્રામ પ્રોટીન મળે છે, જે લોહી વધારવા અને સ્ટેમિના માટે ઉત્તમ છે. મગ દાળ (24 ગ્રામ પ્રોટીન) પચવામાં હલકી છે, જ્યારે તુવેર દાળ (22 ગ્રામ પ્રોટીન) અને ચણા દાળ (21 ગ્રામ પ્રોટીન) રોજીંદા આહાર માટે સંતુલિત વિકલ્પો છે.

વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના 76મા જન્મદિન નિમિત્તે મહેસાણામાં પી.એલ.પી. જનસેવા ફાઉન્ડેશન અને ખોડિયાર ગ્રુપ દ્વારા 76 થી વધુ ગરીબ અને જરૂરિયાતમંદ દર્દીઓના વિનામૂલ્યે મોતિયાના ઓપરેશન કરી તેમને નવી દૃષ્ટિ અપાઈ. આ સેવાકાર્યમાં રામ સેવા સમિતિના આર.એસ. શેખાવત, ફાઉન્ડેશનના પ્રમુખ કાંતિભાઈ એલ. પટેલ, ટી એસોસિયેશનના પ્રમુખ રમણભાઈ પટેલ, વેદમાતા બાલ પરિવાર હોસ્પિટલના પ્રમુખ નરેન્દ્રભાઈ દવે સહિત અનેક અગ્રણીઓએ સહયોગ આપ્યો. ફાઉન્ડેશન દ્વારા છેલ્લા છ વર્ષથી આ પ્રકારના નિઃશુલ્ક ઓપરેશન કેમ્પ યોજી 500 થી વધુ દર્દીઓની સેવા કરાઈ છે.

ભારતીય સેના દ્વારા કાશ્મીર ખીણમાં "ઓપરેશન દૃષ્ટિ" નામની એક મહત્વપૂર્ણ મેડિકલ પહેલ શરૂ કરવામાં આવી છે. આ 7 દિવસીય મેડિકલ કેમ્પ તંગધાર અને શ્રીનગરમાં યોજાશે, જેમાં કુલ 400 સ્થાનિક નાગરિકો અને પૂર્વ સૈનિકોની આંખોની સારવાર કરવામાં આવશે. આ કાર્યક્રમમાં મોતિયાના ઓપરેશન પર વિશેષ ધ્યાન આપવામાં આવશે. નવી દિલ્હીની એક ખાસ સર્જરી ટીમ આ ઓપરેશન્સ હાથ ધરશે, જેનાથી દૂરના વિસ્તારોમાં રહેતા લોકોને ગુણવત્તાયુક્ત તબીબી સુવિધા મળી રહેશે.

વૈજ્ઞાનિકોએ માનવજાતમાં એક તદ્દન નવા રક્ત જૂથ 'JAMA' ની ઓળખ કરી છે, જે સામાન્ય A, B, AB અને O જૂથોથી અલગ છે. ઇન્ટરનેશનલ સોસાયટી ઓફ બ્લડ ટ્રાન્સફ્યુઝન (ISBT) દ્વારા તેને 49મા રક્ત જૂથ પ્રણાલી તરીકે માન્યતા મળી છે. બ્રિટન અને ઇઝરાયેલની ટીમે આ શોધ કરી, જ્યારે એક મહિલા દર્દીના શરીરમાં અસામાન્ય એન્ટિબોડી જોવા મળી. આ JAMA સિસ્ટમ F11R જનીનમાં પરિવર્તનને કારણે JAM-A પ્રોટીનના ઉત્પાદન સાથે જોડાયેલી છે, જે Blood Transfusion માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે.

શરીરની આંતરિક અને માનસિક શુદ્ધિ ચામડીના રોગોના ઉપચારમાં અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે. કબજિયાત જેવી સમસ્યાઓ અનેક ત્વચા રોગોને જન્મ આપે છે, જેમ કે ખીલ, ખોડો, અને કુષ્ઠ. આ રોગોના મૂળમાં શારીરિક અને માનસિક દોષો હોઈ શકે છે. તેથી, નિયમિત પાણી પીવું, વ્યાયામ કરવો, સંતુલિત આહાર લેવો, અને મેંદા તથા તળેલી વસ્તુઓ ટાળવી જરૂરી છે. માનસિક શાંતિ માટે પ્રાર્થના, પ્રાણાયામ, અને ધ્યાન અપનાવી ક્રોધ, ઈર્ષ્યા જેવી નકારાત્મક લાગણીઓથી દૂર રહેવું જોઈએ.

જન્મ પછી શરીરમાં કયા કોષો વધતા નથી? સ્ત્રીના અંડકોષ (Ova) અને પુરુષના ન્યૂરોન્સ (Neurons) જેવા કોષોની સંખ્યા જન્મ પછી વધતી નથી. ભ્રૂણ અવસ્થામાં અંડકોષોની સંખ્યા લાખોમાં હોય છે, જે જન્મ પછી ઘટી જાય છે. તેવી જ રીતે, ન્યૂરોન્સની સંખ્યા પણ ભ્રૂણ અવસ્થામાં વધુ હોય છે અને પુખ્તવયે ઘટી જાય છે. હૃદયના સ્નાયુ કોષો (Cardiomyocytes) મુખ્યત્વે કદમાં મોટા થાય છે, સંખ્યામાં નહીં. સ્ત્રીઓના હૃદયમાં કોષ નવનિર્માણ (Cell Regeneration) પુરુષો કરતાં વધુ સારી રીતે થાય છે, જેના કારણે હૃદયરોગનું પ્રમાણ ઓછું જોવા મળે છે.