વર્ષ 2026નો ફિઝિયોલોજી અથવા મેડિસિનનો નોબેલ પુરસ્કાર જીતનાર સ્ટેનફોર્ડ યુનિવર્સિટીના વૈજ્ઞાનિક ડૉ. કાર્લ ડેઇસેરોથે, પુરસ્કારની જાહેરાત બાદ ઉજવણી અને પત્રકારો સાથેની વાતચીત વચ્ચે પણ પોતાના બાળકો માટે લંચ બનાવવાની જવાબદારી નિભાવી. મગજના કોષોને પ્રકાશથી નિયંત્રિત કરવાની પદ્ધતિ વિકસાવવા બદલ તેમને આ પુરસ્કાર મળ્યો છે. આ ઘટનાએ તેમની વૈશ્વિક વૈજ્ઞાનિક સિદ્ધિની સાથે પિતા તરીકેની રોજિંદી જવાબદારીઓને પણ ઉજાગર કરી. તેમની પત્ની, જેઓ પોતે પણ વૈજ્ઞાનિક છે, તેમણે પણ આ અસામાન્ય સવારમાં ઘરની પ્રવૃત્તિઓમાં સહયોગ આપ્યો.

કેન્દ્રિય આરોગ્ય અને પરિવાર કલ્યાણ મંત્રાલયે ડ્રગ્સ રૂલ્સ, 1945માં સુધારો કરવા માટેનો મુસદ્દો જાહેર કર્યો છે. આ નવા નિયમો અંતર્ગત શેડ્યૂલ H, H1 અને Xમાં સામેલ દવાઓની જાહેરાત કરવા માટે કેન્દ્ર સરકારની અગાઉથી મંજૂરી લેવી ફરજિયાત બનશે. આ નિયમો દવા વેચતા રિટેલર્સ, હોલસેલર્સ અને ડિસ્ટ્રિબ્યુટર્સ સુધી લંબાવવામાં આવશે, જે હાલમાં માત્ર દવા બનાવતી કંપનીઓ પર લાગુ પડે છે. સરકારનો હેતુ દવાઓના અનધિકૃત પ્રચારને રોકવાનો અને યોગ્ય તબીબી સલાહ વિના દવાઓના ઉપયોગથી ઊભા થતા જોખમોને ઘટાડવાનો છે. આ પ્રસ્તાવ પર સરકાર સંબંધિત પક્ષો પાસેથી સૂચનો અને વાંધાઓ મંગાવી રહી છે.

વાયરસ અને બેક્ટેરિયા, શરીરના મિત્ર કે શત્રુ? વાયરસ કોષોમાં વધીને ફ્લૂ, કોવિડ-19 જેવી બીમારીઓ લાવે, પણ રસી અને સંશોધનમાં પણ ઉપયોગી. બેક્ટેરિયામાં કેટલાક પાચન અને વિટામિન નિર્માણમાં મદદરૂપ, જ્યારે હાનિકારક ટાઈફોઈડ, ન્યુમોનિયા પ્રેરે. રોગપ્રતિકારક તંત્ર તેમને ઓળખી પ્રતિક્રિયા આપે, સોજો, તાવ જેવા લક્ષણો દેખાય. સ્વસ્થ માઇક્રોબાયોમ રક્ષણ આપે. વાયરસ માનવ ઉત્ક્રાંતિમાં પણ ભાગ ભજવે છે.

હૃદય, શરીરનો અવિરત પંપ, મુઠ્ઠી જેવડું હોવા છતાં જીવનનું અમૂલ્ય અંગ છે. તે દરરોજ લગભગ એક લાખ વખત ધબકી, 7570 લિટર લોહી પંપ કરે છે. આ સ્નાયુમય અંગ 2.5 અબજથી વધુ વખત ધબકી 20 કરોડ લિટરથી વધુ લોહીનું પરિભ્રમણ કરે છે. હૃદય શરીરના દરેક અંગ સુધી ઓક્સિજન અને પોષક તત્વો પહોંચાડે છે. નિયમિત કસરત, સંતુલિત આહાર અને ધૂમ્રપાનથી દૂર રહેવું તેના સ્વાસ્થ્ય માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે.

અમેરિકામાં H-1B વિઝા મેળવીને કાયમી વસવાટ કરવાનું ભારતીયોનું સપનું રોળાઈ શકે છે. અમેરિકા H-1B વિઝા કાયમી ધોરણે બંધ કરવાની વિચારણા કરી રહ્યું છે, જેનાથી ભારતીય IT પ્રોફેશનલ્સને મોટો ઝટકો લાગશે. H-1B વિઝા માટેના નિયમો કડક કરાઈ રહ્યા છે અને $1 લાખની ફી વધુ એક વર્ષ માટે લંબાવવામાં આવી છે. આગામી 365 દિવસમાં H-1B વિઝા વ્યવસ્થામાં ધરમૂળથી ફેરફાર થશે અને છેતરપિંડી કરનારાઓ સામે કડક કાર્યવાહી થશે. કેટલાક ખાસ વિઝાધારકો પરનો પ્રતિબંધ 21 સપ્ટેમ્બર 2027 સુધી લંબાવાયો છે.

ભારતીય ભોજનમાં પ્રોટીન નો મુખ્ય સ્ત્રોત દાળ છે. કળથીની દાળ (Horse Gram) પ્રતિ 100 ગ્રામમાં 30 ગ્રામ Protein સાથે યાદીમાં ટોચ પર છે. મસૂર અને અડદની દાળમાં લગભગ 25 ગ્રામ પ્રોટીન મળે છે, જે લોહી વધારવા અને સ્ટેમિના માટે ઉત્તમ છે. મગ દાળ (24 ગ્રામ પ્રોટીન) પચવામાં હલકી છે, જ્યારે તુવેર દાળ (22 ગ્રામ પ્રોટીન) અને ચણા દાળ (21 ગ્રામ પ્રોટીન) રોજીંદા આહાર માટે સંતુલિત વિકલ્પો છે.

અભિનેત્રી ખૂશ્બુએ 98.6 કિલો વજનથી લઈને 40 કિલો ઘટાડવા સુધીની તેમની પ્રેરણાદાયી સફર વિશે જણાવ્યું. ઘૂંટણના ગંભીર દુખાવા, ભવિષ્યના સ્વાસ્થ્યની ચિંતા અને પરિવારના પ્રોત્સાહને તેમને વજન ઘટાડવા માટે પ્રેરિત કર્યા. 2021માં શરૂ થયેલા આ પ્રયાસમાં, ડૉક્ટરની સલાહથી તેમને ગ્લૂટેન ઇન્ટોલરન્ટ હોવાનું જાણવા મળ્યું, જેના પગલે તેમણે ચપાતી સહિત કેટલાક ખોરાકમાં ફેરફાર કર્યા. આ પરિવર્તન માત્ર દેખાવ માટે નહીં, પરંતુ સ્વસ્થ જીવનશૈલી અપનાવવા માટે હતું.

રાજકોટની MG હોસ્ટેલમાં ભોજનમાંથી જીવડા નીકળવાનો વિવાદ વકર્યો છે. 250થી વધુ વિદ્યાર્થીઓએ ભોજનનો બહિષ્કાર કરી ધરણાં શરૂ કર્યા છે. વિદ્યાર્થીઓનો આરોપ છે કે હોસ્ટેલમાં અખાદ્ય ભોજન પીરસવામાં આવે છે અને મેસ કોન્ટ્રાક્ટરનો કોન્ટ્રાક્ટ તાત્કાલિક રદ કરવામાં આવે. NSUI પ્રદેશ પ્રમુખ નરેન્દ્ર સોલંકીએ ઉગ્ર આંદોલનની ચીમકી આપી છે. જોકે, સમાજ કલ્યાણ વિભાગના અધિકારીએ તપાસ બાદ આ આરોપો ફગાવી દીધા છે, જેનાથી વિદ્યાર્થીઓમાં અસંતોષ વધુ ઘેરો બન્યો છે. આ ઘટનાથી હોસ્ટેલોમાં ભોજનની ગુણવત્તા અને સ્વચ્છતા પર પ્રશ્નો સર્જાયા છે.

દાળ-ચોખા ભારતીય ભોજનનો મુખ્ય આધાર છે, જે સરળતા અને સ્વાદ માટે જાણીતું છે. પ્લાન્ટ-બેઝ્ડ પ્રોટીનનો સારો સ્ત્રોત હોવા છતાં, તેની પોષણક્ષમતા વધારવા માટે કેટલીક સરળ પદ્ધતિઓ છે. બે કે તેથી વધુ પ્રકારની દાળ મિક્સ કરવી, સોયા ચંક્સ, પનીર, શેકેલા ચણા, દહીં, બાફેલા ચણા કે રાજમા ઉમેરવા, ચોખામાં લીલા વટાણા ઉમેરવા, અથવા પ્લેટમાં બાફેલું ઈંડું રાખવાથી પ્રોટીનનું પ્રમાણ વધારી શકાય છે. વૈકલ્પિક રીતે, પ્રોટીનયુક્ત સાઇડ ડિશ, જેમ કે ચણાનું સલાડ, સ્પ્રાઉટ્સ, સોયાબીન, પનીર ભુર્જી અથવા ઈંડાની વાનગી સાથે દાળ-ચોખા પીરસવાથી સમગ્ર ભોજન વધુ સંતુલિત બને છે.

તાજેતરના વૈશ્વિક શૈક્ષણિક કસોટીના પરિણામો ચિંતાજનક છે, જેમાં 91 દેશોના 7,60,000 થી વધુ વિદ્યાર્થીઓએ ભાગ લીધો હતો. રિપોર્ટ દર્શાવે છે કે બાળકોમાં વાંચન અને ગણિત જેવી મૂળભૂત ક્ષમતાઓ અભૂતપૂર્વ દરે ઘટી રહી છે. વિદ્યાર્થીઓમાં ભણવા પ્રત્યેનું પ્રોત્સાહન ઓછું થયું છે, શૈક્ષણિક અસમાનતા વધી છે અને AI નો બેફામ ઉપયોગ શિક્ષણ માટે નવો ખતરો બન્યો છે. આ પરિસ્થિતિ માનવ સભ્યતાની વિચારવાની ક્ષમતા સામે મોટો પ્રશ્નાર્થ સર્જે છે.

વાંસ, ઘાસ પરિવારનો એક ઝડપથી વિકસતો છોડ, પૃથ્વી પર જીવન ટકાવી રાખવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે. તે અન્ય વૃક્ષો કરતાં 35% વધુ ઓક્સિજન છોડે છે અને વાતાવરણમાંથી કાર્બન ડાયોક્સાઇડ શોષી લે છે. વાંસ જમીનનું ધોવાણ અટકાવે છે, અનેક જીવજંતુઓ તથા પ્રાણીઓ માટે આશ્રય અને ખોરાક પૂરો પાડે છે. ઘરવખરી, ફર્નિચર, કાગળ, કપડાં અને બાંધકામ સામગ્રી જેવા અનેક ઉત્પાદનો બનાવવા માટે વાંસનો ઉપયોગ થાય છે, જે તેને લાકડાનો ટકાઉ વિકલ્પ બનાવે છે.

ગુજરાતમાં 27 કોલેજોમાં 108 લૉ પ્રોફેસરની ફિક્સ પગારની ભરતી માટે અપાયેલો વર્ક ઓર્ડર રાજ્યના ઉચ્ચ શિક્ષણ વિભાગ દ્વારા રદ કરવામાં આવ્યો છે. ભરતી પ્રક્રિયામાં કોન્ટ્રાક્ટ પદ્ધતિ અને GeM પોર્ટલના ઉપયોગ સામે હાઈકોર્ટે સવાલો ઉઠાવ્યા બાદ આ નિર્ણય લેવાયો છે. ભરતી એજન્સી મારફતે થનારી આ કોન્ટ્રાક્ટ પદ્ધતિ સામે પાટણના એક ઉમેદવારે હાઈકોર્ટમાં અરજી કરી હતી. કોર્ટે પ્રોફેસર જેવા શૈક્ષણિક પદની ભરતી માટે એજન્સીની જરૂરિયાત પર સવાલો ઉઠાવ્યા હતા. આ ફટકાર બાદ ભરતી પ્રક્રિયા પર ફરી વિચારણા કરવામાં આવશે.

સુપરસ્ટાર હોય કે સામાન્ય માણસ, જવાબદારીથી કોઈ બચી શકતું નથી. વિશ્વના મહાનતમ ચેસ ખેલાડી મેગ્નસ કાર્લસન પણ પિતા બન્યા બાદ પરિવાર માટે કમાણી કરનાર વ્યક્તિ છે. તેમની વાત સ્પાઈડરમેન અને બેટમેનના ઉદાહરણો દ્વારા સમજાવવામાં આવી છે, જે દર્શાવે છે કે સુપરહીરો પણ રોજિંદી જવાબદારીઓથી મુક્ત નથી. કાર્લસન માટે, સફળતા સાથે પરિવારની જરૂરિયાતો પૂરી કરવી પણ એટલી જ મહત્વની છે, અને આ કારણે તેમણે ક્લાસિકલ વર્લ્ડ ચેમ્પિયનશિપમાંથી અંતર રાખવાનું પસંદ કર્યું છે.

AI હવે માત્ર ટેકનોલોજી પૂરતું સીમિત નથી, પરંતુ રોજિંદા કાર્યોમાં પણ તેનો ઉપયોગ વધી રહ્યો છે. 2026માં AI વડે કમાણી કરવા માટે નવી મોટી કંપની શરૂ કરવાની જરૂર નથી. લોકો જે કામ માટે પૈસા ચૂકવે છે, તે AIની મદદથી વધુ ઝડપથી, સારી રીતે અને અસરકારક રીતે કરવું એ મુખ્ય વ્યૂહરચના છે. ફ્રીલાન્સિંગ, નાના બિઝનેસને AI અપનાવવામાં મદદ કરવી, ડિજિટલ પ્રોડક્ટ્સ બનાવવી, AI-આધારિત કન્ટેન્ટ બિઝનેસ અને AI-જનરેટેડ કાર્યને સુધારવું એ શરૂઆત કરનારાઓ માટે શ્રેષ્ઠ માર્ગો છે. AIને ટૂલ તરીકે ઉપયોગ કરીને પરિણામ વેચવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરો.