વર્ષ 2026નો ફિઝિયોલોજી અથવા મેડિસિનનો નોબેલ પુરસ્કાર જીતનાર સ્ટેનફોર્ડ યુનિવર્સિટીના વૈજ્ઞાનિક ડૉ. કાર્લ ડેઇસેરોથે, પુરસ્કારની જાહેરાત બાદ ઉજવણી અને પત્રકારો સાથેની વાતચીત વચ્ચે પણ પોતાના બાળકો માટે લંચ બનાવવાની જવાબદારી નિભાવી. મગજના કોષોને પ્રકાશથી નિયંત્રિત કરવાની પદ્ધતિ વિકસાવવા બદલ તેમને આ પુરસ્કાર મળ્યો છે. આ ઘટનાએ તેમની વૈશ્વિક વૈજ્ઞાનિક સિદ્ધિની સાથે પિતા તરીકેની રોજિંદી જવાબદારીઓને પણ ઉજાગર કરી. તેમની પત્ની, જેઓ પોતે પણ વૈજ્ઞાનિક છે, તેમણે પણ આ અસામાન્ય સવારમાં ઘરની પ્રવૃત્તિઓમાં સહયોગ આપ્યો.

વાયરસ અને બેક્ટેરિયા, શરીરના મિત્ર કે શત્રુ? વાયરસ કોષોમાં વધીને ફ્લૂ, કોવિડ-19 જેવી બીમારીઓ લાવે, પણ રસી અને સંશોધનમાં પણ ઉપયોગી. બેક્ટેરિયામાં કેટલાક પાચન અને વિટામિન નિર્માણમાં મદદરૂપ, જ્યારે હાનિકારક ટાઈફોઈડ, ન્યુમોનિયા પ્રેરે. રોગપ્રતિકારક તંત્ર તેમને ઓળખી પ્રતિક્રિયા આપે, સોજો, તાવ જેવા લક્ષણો દેખાય. સ્વસ્થ માઇક્રોબાયોમ રક્ષણ આપે. વાયરસ માનવ ઉત્ક્રાંતિમાં પણ ભાગ ભજવે છે.

હૃદય, શરીરનો અવિરત પંપ, મુઠ્ઠી જેવડું હોવા છતાં જીવનનું અમૂલ્ય અંગ છે. તે દરરોજ લગભગ એક લાખ વખત ધબકી, 7570 લિટર લોહી પંપ કરે છે. આ સ્નાયુમય અંગ 2.5 અબજથી વધુ વખત ધબકી 20 કરોડ લિટરથી વધુ લોહીનું પરિભ્રમણ કરે છે. હૃદય શરીરના દરેક અંગ સુધી ઓક્સિજન અને પોષક તત્વો પહોંચાડે છે. નિયમિત કસરત, સંતુલિત આહાર અને ધૂમ્રપાનથી દૂર રહેવું તેના સ્વાસ્થ્ય માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે.

અભિનેત્રી ખૂશ્બુએ 98.6 કિલો વજનથી લઈને 40 કિલો ઘટાડવા સુધીની તેમની પ્રેરણાદાયી સફર વિશે જણાવ્યું. ઘૂંટણના ગંભીર દુખાવા, ભવિષ્યના સ્વાસ્થ્યની ચિંતા અને પરિવારના પ્રોત્સાહને તેમને વજન ઘટાડવા માટે પ્રેરિત કર્યા. 2021માં શરૂ થયેલા આ પ્રયાસમાં, ડૉક્ટરની સલાહથી તેમને ગ્લૂટેન ઇન્ટોલરન્ટ હોવાનું જાણવા મળ્યું, જેના પગલે તેમણે ચપાતી સહિત કેટલાક ખોરાકમાં ફેરફાર કર્યા. આ પરિવર્તન માત્ર દેખાવ માટે નહીં, પરંતુ સ્વસ્થ જીવનશૈલી અપનાવવા માટે હતું.

દાળ-ચોખા ભારતીય ભોજનનો મુખ્ય આધાર છે, જે સરળતા અને સ્વાદ માટે જાણીતું છે. પ્લાન્ટ-બેઝ્ડ પ્રોટીનનો સારો સ્ત્રોત હોવા છતાં, તેની પોષણક્ષમતા વધારવા માટે કેટલીક સરળ પદ્ધતિઓ છે. બે કે તેથી વધુ પ્રકારની દાળ મિક્સ કરવી, સોયા ચંક્સ, પનીર, શેકેલા ચણા, દહીં, બાફેલા ચણા કે રાજમા ઉમેરવા, ચોખામાં લીલા વટાણા ઉમેરવા, અથવા પ્લેટમાં બાફેલું ઈંડું રાખવાથી પ્રોટીનનું પ્રમાણ વધારી શકાય છે. વૈકલ્પિક રીતે, પ્રોટીનયુક્ત સાઇડ ડિશ, જેમ કે ચણાનું સલાડ, સ્પ્રાઉટ્સ, સોયાબીન, પનીર ભુર્જી અથવા ઈંડાની વાનગી સાથે દાળ-ચોખા પીરસવાથી સમગ્ર ભોજન વધુ સંતુલિત બને છે.

તાજેતરના વૈશ્વિક શૈક્ષણિક કસોટીના પરિણામો ચિંતાજનક છે, જેમાં 91 દેશોના 7,60,000 થી વધુ વિદ્યાર્થીઓએ ભાગ લીધો હતો. રિપોર્ટ દર્શાવે છે કે બાળકોમાં વાંચન અને ગણિત જેવી મૂળભૂત ક્ષમતાઓ અભૂતપૂર્વ દરે ઘટી રહી છે. વિદ્યાર્થીઓમાં ભણવા પ્રત્યેનું પ્રોત્સાહન ઓછું થયું છે, શૈક્ષણિક અસમાનતા વધી છે અને AI નો બેફામ ઉપયોગ શિક્ષણ માટે નવો ખતરો બન્યો છે. આ પરિસ્થિતિ માનવ સભ્યતાની વિચારવાની ક્ષમતા સામે મોટો પ્રશ્નાર્થ સર્જે છે.

વાંસ, ઘાસ પરિવારનો એક ઝડપથી વિકસતો છોડ, પૃથ્વી પર જીવન ટકાવી રાખવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે. તે અન્ય વૃક્ષો કરતાં 35% વધુ ઓક્સિજન છોડે છે અને વાતાવરણમાંથી કાર્બન ડાયોક્સાઇડ શોષી લે છે. વાંસ જમીનનું ધોવાણ અટકાવે છે, અનેક જીવજંતુઓ તથા પ્રાણીઓ માટે આશ્રય અને ખોરાક પૂરો પાડે છે. ઘરવખરી, ફર્નિચર, કાગળ, કપડાં અને બાંધકામ સામગ્રી જેવા અનેક ઉત્પાદનો બનાવવા માટે વાંસનો ઉપયોગ થાય છે, જે તેને લાકડાનો ટકાઉ વિકલ્પ બનાવે છે.

સુપરસ્ટાર હોય કે સામાન્ય માણસ, જવાબદારીથી કોઈ બચી શકતું નથી. વિશ્વના મહાનતમ ચેસ ખેલાડી મેગ્નસ કાર્લસન પણ પિતા બન્યા બાદ પરિવાર માટે કમાણી કરનાર વ્યક્તિ છે. તેમની વાત સ્પાઈડરમેન અને બેટમેનના ઉદાહરણો દ્વારા સમજાવવામાં આવી છે, જે દર્શાવે છે કે સુપરહીરો પણ રોજિંદી જવાબદારીઓથી મુક્ત નથી. કાર્લસન માટે, સફળતા સાથે પરિવારની જરૂરિયાતો પૂરી કરવી પણ એટલી જ મહત્વની છે, અને આ કારણે તેમણે ક્લાસિકલ વર્લ્ડ ચેમ્પિયનશિપમાંથી અંતર રાખવાનું પસંદ કર્યું છે.

AI હવે માત્ર ટેકનોલોજી પૂરતું સીમિત નથી, પરંતુ રોજિંદા કાર્યોમાં પણ તેનો ઉપયોગ વધી રહ્યો છે. 2026માં AI વડે કમાણી કરવા માટે નવી મોટી કંપની શરૂ કરવાની જરૂર નથી. લોકો જે કામ માટે પૈસા ચૂકવે છે, તે AIની મદદથી વધુ ઝડપથી, સારી રીતે અને અસરકારક રીતે કરવું એ મુખ્ય વ્યૂહરચના છે. ફ્રીલાન્સિંગ, નાના બિઝનેસને AI અપનાવવામાં મદદ કરવી, ડિજિટલ પ્રોડક્ટ્સ બનાવવી, AI-આધારિત કન્ટેન્ટ બિઝનેસ અને AI-જનરેટેડ કાર્યને સુધારવું એ શરૂઆત કરનારાઓ માટે શ્રેષ્ઠ માર્ગો છે. AIને ટૂલ તરીકે ઉપયોગ કરીને પરિણામ વેચવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરો.