ઇન્ડિયન ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ સાયન્સ (IISc) ના ગણિતશાસ્ત્રના પ્રોફેસર મહેશ કાકડેને બીજગણિતીય સંખ્યા સિદ્ધાંત (Algebraic Number Theory) માં તેમના નોંધપાત્ર યોગદાન માટે વર્ષ 2026 નો પ્રતિષ્ઠિત રામાનુજન પ્રાઇઝ (Ramanujan Prize for Young Mathematicians from Developing Countries) પ્રાપ્ત થયો છે. આ જાહેરાત ઇન્ટરનેશનલ સેન્ટર ફોર થિયરીટિકલ ફિઝિક્સ (ICTP) અને ઇન્ટરનેશનલ મેથેમેટિકલ યુનિયન (IMU) દ્વારા કરવામાં આવી છે. પ્રોફેસર કાકડેનું સંશોધન મુખ્યત્વે નોન-કોમ્યુટેટિવ ઇવાસાવા, ગ્રોસ-સ્ટાર્ક અને બ્રુમર-સ્ટાર્ક અનુમાનો સાથે સંબંધિત છે.

મહાન ભૌતિકશાસ્ત્રી નીલ્સ બૉહર તેમના અસાધારણ મગજ, સાલસતા અને રમૂજી આદતો માટે જાણીતા હતા. ફિલ્મોમાં ભૌતિકશાસ્ત્રના નિયમોનું અપમાન થતાં તેઓ ગુસ્સે થતા, તો આઈન્સ્ટાઈન સાથે ક્વોન્ટમ ફિઝિક્સની ચર્ચામાં રસ્તો ભૂલી જતા. તેમને 1922માં પરમાણુ બંધારણ અને વિકિરણ પરના કાર્ય બદલ ભૌતિકશાસ્ત્રનું નોબેલ પારિતોષિક મળ્યું. તેની ભેટમાં તેમને કાર્લ્સબર્ગ કંપની તરફથી ઘર સુધી બિયરની પાઇપલાઇન મળી હતી. યુદ્ધ પછી તેમણે પરમાણુ ઊર્જાના શાંતિપૂર્ણ ઉપયોગની હિમાયત કરી, જેના માટે તેમને 'એટમ્સ ફોર પીસ એવોર્ડ' મળ્યો.

હોલોસીન યુગનું સુરક્ષિત કુદરતી વાતાવરણ હવે ખોરવાઈ રહ્યું છે. પોટ્સડેમ ઈન્સ્ટિટ્યૂટના અહેવાલમાં ખુલાસો થયો છે કે કુદરતની નવ 'પ્લેનેટરી બાઉન્ડ્રીઝ'માંથી સાતનું માનવજાતે ઉલ્લંઘન કર્યું છે. આ ઉલ્લંઘનોમાં ક્લાઈમેટ ચેન્જ, જૈવવિવિધતાનો વિનાશ, રાસાયણિક પ્રદૂષણ, જમીનનો અતિરેક, તાજા પાણીની કટોકટી અને સમુદ્રનું એસિડિફિકેશન મુખ્ય છે. અશ્મિભૂત ઈંધણોના દહનથી કાર્બન ડાયોક્સાઈડ વધ્યો છે, જેના કારણે બરફ ઓગળી રહ્યો છે અને આપત્તિઓ વધી રહી છે. જૈવવિવિધતાના ઘટાડાથી ખોરાક શૃંખલા નબળી પડી છે. જો પૃથ્વી 'ટિપિંગ પોઈન્ટ' વટાવશે તો પરિસ્થિતિ ગંભીર બનશે.

નાસાના હબલ સ્પેસ ટેલિસ્કોપે તેની ૩૬ વર્ષની સેવા દરમિયાન પૃથ્વીની ૨,૦૦,૦૦૦ (બે લાખ) પ્રદક્ષિણા સફળતાપૂર્વક પૂર્ણ કરી છે. આ ઐતિહાસિક ટેલિસ્કોપે બ્રહ્માંડના અતિ દૂરના વિસ્તારો, ગેલેક્સીઝ, નેબ્યુલા, સોલાર સિસ્ટમ્સ અને એક્ઝોપ્લેનેટ્સના ૧૭ લાખથી વધુ નિરીક્ષણો નોંધાવ્યા છે. ૧૯૯૦માં લોન્ચ થયેલા હબલ સ્પેસ ટેલિસ્કોપનો મુખ્ય ઉદ્દેશ બ્રહ્માંડના વિસ્તરણનો અભ્યાસ કરવાનો હતો. તેની અત્યંત તીવ્ર ગતિએ, હબલ પૃથ્વીની પરિક્રમા કરીને ખગોળશાસ્ત્રના જ્ઞાનમાં અભૂતપૂર્વ વધારો કર્યો છે.

જાપાનના અબજોપતિ માસાયોશી સોને શક્તિશાળી એડવાન્સ્ડ AI સિસ્ટમ ખોટા હાથોમાં આવી જશે તો માનવજાત માટે અત્યંત જોખમી બની શકે છે તેવી ચેતવણી આપી છે. તેમણે કહ્યું કે, કોઈપણ દેશ હવે એડવાન્સ્ડ AI સાથે પરસ્પર લડવા સક્ષમ નથી અને માણસને માણસ સામે લડવાનો 'વૈભવ' પોસાય તેમ નથી. માણસોએ સુપરઈન્ટેલિજન્સ AI સામે એક થઈને લડવાની તૈયારી રાખવી પડશે. આ સાથે અમેરિકાએ ક્યોટો વિઝન દસ્તાવેજ રજૂ કર્યો, જે સુપર ઈન્ટેલિજન્સને વિજ્ઞાનના હથિયાર તરીકે દર્શાવે છે.

રોયલ સ્વીડિશ એકેડમી ઓફ સાયન્સે ૨૦૨૬ના ફિઝિક્સ નોબેલ એવોર્ડની જાહેરાત કરી છે, જે બેલ્જિયમના ૮૨ વર્ષના વૈજ્ઞાનિક ફ્રાન્સિસ હાલ્ઝનને આપવામાં આવશે. આઈસક્યુબ ન્યૂટ્રિનો ઓબ્ઝર્વેટરીમાં તેમના યોગદાન અને ખગોળીય મૂળના હાઈ એનર્જી ન્યૂટ્રિનોની શોધ માટે તેમને આ સન્માન મળ્યું છે. હાલ્ઝને શોધ્યું કે દક્ષિણ ધૂ્રવના બરફનો ઉપયોગ ન્યૂટ્રિનોને ટ્રેક કરવા માટે થઈ શકે છે. તેમના નેતૃત્વ હેઠળ બનેલી આઈસક્યુબ ઓબ્ઝર્વેટરી દૂર બ્રહ્માંડની અત્યંત ઊર્જાવાન પ્રક્રિયાઓથી આવતા ન્યૂટ્રિનોને પકડી શકે છે.

અમેરિકામાં એક દર્દીમાં ડુક્કરની જિનેટિકલી મોડિફાઇડ કિડની સફળતાપૂર્વક નવ મહિના સુધી કાર્યરત રહી, જે તબીબી ક્ષેત્રે 'ઝેનોટ્રાન્સપ્લાન્ટેશન' તરીકે ઓળખાય છે. આ ઐતિહાસિક સિદ્ધિ ડાયાબિટીસ અને કિડની ફેલ્યોરના દર્દીઓ માટે આશાનું કિરણ છે, જ્યાં કિડની દાતાઓની ભારે અછત છે. માનવ શરીર સામાન્ય રીતે પ્રાણીઓના અંગોને રિજેક્ટ કરે છે, પરંતુ આ લાંબો સમયગાળો વૈજ્ઞાનિક પ્રગતિ દર્શાવે છે અને ભવિષ્યમાં હજારો દર્દીઓને નવજીવન આપી શકે છે.

2026 નો ફિઝિક્સનો નોબેલ પુરસ્કાર પ્રોફેસર ફ્રાન્સિસ હાલ્ઝનને મળ્યો છે. તેમણે ઉચ્ચ-ઊર્જાવાળા 'ન્યુટ્રિનો' કણો શોધવા અને 'આઇસક્યુબ ન્યુટ્રિનો ઓબ્ઝર્વેટરી' પ્રોજેક્ટમાં નેતૃત્વ કર્યું. આ રહસ્યમય કણો, જેને 'ભૂતિયા સંદેશવાહકો' કહેવાય છે, તેઓ કોઈપણ પદાર્થમાંથી પસાર થઈ જાય છે. આ શોધે 'ન્યુટ્રિનો ખગોળશાસ્ત્ર' નામની નવી વૈજ્ઞાનિક શાખાનો પાયો નાખ્યો છે, જેનાથી બ્રહ્માંડના ઊંડા રહસ્યોને સમજવાની નવી દિશા મળી છે.

ARIES, નૈનિતાલના નેતૃત્વ હેઠળ 18 દેશોના 106 વૈજ્ઞાનિકોએ OJ 287 નામના અનોખા બ્લેઝારનો 10 વર્ષ (2015-2025) સુધી અભ્યાસ કરીને એક મહત્વપૂર્ણ ડેટાસેટ તૈયાર કર્યો છે. આ બ્લેઝાર પૃથ્વીથી 4 અબજ પ્રકાશવર્ષ દૂર છે અને તેમાં બે સુપરમેસિવ બ્લેક હોલ છે જે દર 12 વર્ષે પરિક્રમા પૂર્ણ કરે છે. આ ડેટાસેટ છેલ્લા 150 વર્ષમાં OJ 287 નો સૌથી મોટો ઓપ્ટિકલ ડેટાસેટ છે, જે કેન્દ્રીય બ્લેક હોલનું દ્રવ્યમાન અને મલ્ટિમેસેન્જર એસ્ટ્રોનોમીના અભ્યાસમાં મદદરૂપ થશે.

OpenAI હવે ChatGPT માં વિઝ્યુઅલ ડિસ્પ્લે એડ્સ રજૂ કરી રહ્યું છે, જે ChatGPT દ્વારા જનરેટ થયેલી ઈમેજીસની બાજુમાં દેખાશે. આ પગલું જાહેરાતકર્તાઓને ટાર્ગેટેડ ઓડિયન્સ સુધી પહોંચવામાં મદદ કરશે. શરૂઆતમાં, પસંદગીના જાહેરાતકર્તાઓ આ સ્પેસમાં તેમના ઉત્પાદનો અને સેવાઓ પ્રદર્શિત કરશે. સ્પષ્ટ 'Ad' લેબલ સાથે, આ જાહેરાતો ChatGPT ના સામાન્ય જવાબોમાં ખલેલ પહોંચાડશે નહીં. આ નવા ફેરફારો ChatGPT ના 1.2 અબજ સાપ્તાહિક યુઝર્સ સુધી પહોંચશે, જે ફ્રી અને લો-કોસ્ટ પ્લાન્સને સપોર્ટ કરશે.

ભારતમાં UPI પેમેન્ટ લોકપ્રિય છે, પરંતુ તેના માટે સ્માર્ટફોન જરૂરી છે. ચીનમાં "પામ સ્કેન પેમેન્ટ" નામની નવી સિસ્ટમ શરૂ થઈ છે. જેમાં વપરાશકર્તાઓએ ફક્ત કેમેરા-સજ્જ ઉપકરણ સામે પોતાની હથેળી ધરવાની હોય છે. QR અને ફોન વગર, PIN દાખલ કર્યા વગર, સેકન્ડોમાં ચૂકવણી પૂર્ણ થઈ જાય છે. WeChat Pay દ્વારા શરૂ થયેલી આ સિસ્ટમ હથેળી અને કાંડાની અંદરની નસોને ઓળખીને ઓથેન્ટિકેશન કરે છે. આ માટે પહેલા રજીસ્ટ્રેશન કરાવવું પડે છે, જેમાં હથેળી સ્કેન કરી બેંક ખાતું લિંક થાય છે.

૨૧મી સદીમાં 'ડેટા' એક એવી વ્યૂહાત્મક સંપત્તિ તરીકે ઉભરી રહ્યો છે, જે ભૌતિક સ્વરૂપમાં નથી છતાં તેનું મૂલ્ય અખૂટ છે. માનવજાતના ઇતિહાસમાં સંપત્તિના માપદંડ બદલાતા રહ્યા છે, પણ આજનો ડિજિટલ યુગ 'ડેટા'ને નવી ઊંચાઈઓ પર લઈ ગયો છે. આપણે સતત ડેટાનું સર્જન કરીએ છીએ, જે આપણી ડિજિટલ દુનિયાનો અભિન્ન અંગ બની ગયું છે. કાચો ડેટા માહિતી બને છે, અને ઉપયોગી ડેટા નિર્ણય લેવાની શક્તિ પૂરી પાડે છે. AI, આરોગ્ય, વ્યવસાય અને સમાજમાં ડેટાનું મહત્વ વધી રહ્યું છે, પરંતુ તેની ગોપનીયતા અને જવાબદાર ઉપયોગ એક ગંભીર પ્રશ્ન છે.

સ્વીડન સ્થિત નોબેલ કમિટીએ મેડિસીનનો નોબેલ પુરસ્કાર જાહેર કર્યો છે. અમેરિકાના સ્ટેનફર્ડ યુનિવર્સિટીના કાર્લ ડિસેરોથ, જર્મનીની હમ્બોલ્ટ યુનિવર્સિટીના પીટર હેગેમેન અને જ્યોર્જ નાગેલને ન્યૂરોસાયન્સમાં તેમના અગ્રણી સંશોધન માટે આ સન્માન મળ્યું છે. આ ત્રણેય વૈજ્ઞાનિકોએ ઓપ્ટોજેનેટિક્સનો વિકાસ કર્યો, જે પ્રકાશનો ઉપયોગ કરીને મગજની કોષોને નિયંત્રિત કરવાની પદ્ધતિ છે. આ ટેકનિક ભાવો, સ્મરણશક્તિ અને મગજના રોગોને સમજવામાં ક્રાંતિકારી સાબિત થઈ છે, જે ભવિષ્યમાં પાર્કિન્સન્સ અને ડિપ્રેશન જેવી બીમારીઓના ઇલાજ માટે નવી દિશાઓ ખોલશે.

AI ટેકનોલોજીના વિકાસથી મ્યુઝિક ઇન્ડસ્ટ્રી સામે નવા પડકારો અને તકો ઊભી થઈ છે. રેકોર્ડ કંપનીઓ AI કંપનીઓ સાથે લાઇસન્સિંગ ડીલ કરવા માંગે છે, પરંતુ AI દ્વારા બનેલા નકલી ગીતો, કલાકારોના અવાજની નકલ અને કાપિરાઇટ ઉલ્લંઘનની ચિંતાઓ વધી રહી છે. Universal Music, Sony Music, અને Warner Music જેવી કંપનીઓએ AI મોડેલ્સની ટ્રેનિંગમાં કાપિરાઇટ ગીતોના ઉપયોગ અંગે Suno અને Udio સામે કેસ કર્યા છે. હવે, Suno જેવી કંપનીઓ લાઇસન્સ લઈને નવા AI મોડેલ્સ બનાવી રહી છે. કલાકારોને તેમના અવાજ અને ગીતોના ઉપયોગ બદલ યોગ્ય વળતર કેવી રીતે મળશે તે મુખ્ય પ્રશ્ન છે.

સાઇબિરીયાની અતિસંવેદનશીલ પ્લેગ રિસર્ચ લેબોરેટરીમાં કામ કરતી ૨૮ વર્ષીય મહિલા લેબ ટેકનિશિયન દાર્યા શિપિલોવાનું અજ્ઞાત ન્યુમોનિયાથી મૃત્યુ થયું. આ ઘટના બાદ ડઝનબંધ લોકોને આઇસોલેશનમાં અને ૨૦૦ લોકોને તબીબી નિરીક્ષણ હેઠળ રાખવામાં આવ્યા છે. શેલેખોવ શહેરની 'ઇર્કુત્સ્ક રિસર્ચ એન્ટી-પ્લેગ ઇન્સ્ટિટયૂટ' સાથે જોડાયેલ આ મૃત્યુને કારણે સ્થાનિક હોસ્પિટલ ક્વોરેન્ટાઇન કરાઈ છે. રશિયન સંસ્થાઓ લેબ અકસ્માતનો ઇનકાર કરી રહી છે, પરંતુ WHO પરિસ્થિતિ પર નજર રાખી રહ્યું છે.

શું તમે પણ કોઈ કડવી યાદને હંમેશા માટે મગજમાંથી 'ડિલીટ' કરવા માંગો છો? જે અત્યાર સુધી સાયન્સ-ફિક્શન લાગતું હતું, તે હવે હકીકત બની શકે છે. બોસ્ટન યુનિવર્સિટીના વૈજ્ઞાનિકોએ ઉંદરો પર પ્રયોગ કરીને ન્યુરોન્સના સ્તરે ફેરફાર કરીને ખરાબ યાદોને ભૂંસી નાખવામાં અને નવી યાદો જોડવામાં મોટી સફળતા મેળવી છે. યુનિવર્સિટી ઓફ ટોરોન્ટોના વૈજ્ઞાનિકોએ લેઝર લાઇટ અને ઓપ્ટોજેનેટિક્સ ટેકનિકનો ઉપયોગ કરીને ડરામણી યાદો સાથે જોડાયેલા મગજના કોષોને નિષ્ક્રિય કરવામાં સફળતા મેળવી છે. આ શોધ ડિપ્રેશન અને માનસિક આઘાત જેવી બીમારીઓની સારવારમાં ક્રાંતિ લાવી શકે છે, પીડાદાયક અસર ઘટાડવામાં મદદ કરશે.

વર્ષ 2026 માટે મેડિસિન ક્ષેત્રે નોબેલ પુરસ્કાર અમેરિકાના કાર્લ ડિસેરોથ, જર્મનીના પીટર હેગેમેન અને જ્યોર્જ નાગેલને એનાયત કરાયો છે. 'લાઇટ-ગેટેડ આયન ચેનલ્સ' અને 'ઑપ્ટોજેનેટિક્સ'ની શોધ બદલ તેમને આ સન્માન મળ્યું છે. આ ટેકનિક પ્રકાશનો ઉપયોગ કરીને મગજના કોષોને નિયંત્રિત કરી શકે છે. શેવાળના પ્રોટીનમાંથી શરૂ થયેલી આ શોધ, પાર્કિન્સન્સ, વાઈ અને ડિપ્રેશન જેવી ગંભીર બીમારીઓની સારવારમાં નવી આશા જગાવે છે.

ભારતમાં Appleએ Jack Dorsey-backed ડીસેન્ટ્રલાઇઝ્ડ મેસેજિંગ એપ Bitchatને પોતાના India App Storeમાંથી હટાવી દીધી છે. આ કાર્યવાહી સરકારના નિર્દેશ બાદ કરવામાં આવી છે. ઇલેક્ટ્રોનિક્સ અને ઇન્ફોર્મેશન ટેક્નોલોજી મંત્રાલય (MeitY)એ Section 69A હેઠળ એપને ભારતમાં ઉપલબ્ધ ન રાખવા કહ્યું હતું. Bitchat ઇન્ટરનેટ વગર Bluetooth-based mesh networking દ્વારા સંચાર કરે છે, જે તેની અલગ ટેક્નોલોજી છે. એપમાં ગેરકાયદેસર સામગ્રી હોવાના કારણે આ નિર્ણય લેવાયો છે.

ટ્વિટરના ફાઉન્ડર જેક ડોર્સીની બિટચેટ એપ હવે ભારતમાં એપ સ્ટોર્સ પર ઉપલબ્ધ નથી. એપલ તરફથી મળેલ નોટિસ બાદ આ કાર્યવાહી કરવામાં આવી છે, જે મિનિસ્ટ્રી ઓફ ઈલેક્ટ્રોનિક્સ એન્ડ ઈન્ફોર્મેશન ટેકનોલોજીની માંગને પગલે થઈ હતી. ગૂગલે પણ આ એપને થોડા સમય પહેલાં જ હટાવી દીધી હતી. બિટચેટ બ્લૂટૂથ લો એનર્જી મેશ નેટવર્કનો ઉપયોગ કરીને ઓફલાઈન મેસેજિંગ સુવિધા પૂરી પાડે છે, જેમાં સેલ્યુલર નેટવર્ક કે ઇન્ટરનેટની જરૂર પડતી નથી. આ એપ જુલાઈમાં કોકરોચ જનતા પાર્ટીના આંદોલન દરમિયાન ઈન્ટરનેટ બંધ હોવા છતાં ઉપયોગી સાબિત થઈ હતી.

ભવિષ્યમાં ચંદ્ર પર માનવ મિશન અને રોબોટિક અભિયાનો માટે વીજળી ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પર ભાર મૂકવામાં આવી રહ્યો છે. જેફ બેઝોસની બ્લૂ ઓરિજિને 'પાવર ટાવર' નામની સોલર પાવર સિસ્ટમ રજૂ કરી છે, જે ૨૦ મીટર ઊંચો વર્ટિકલ સોલર ટાવર હશે. આ ટાવર ચંદ્રના દક્ષિણ ધ્રુવ વિસ્તારમાં ૧૦ કિલોવોટથી વધુ વીજળી પૂરી પાડશે. ચંદ્રના ધ્રુવીય વિસ્તારોમાં લાંબા સમય સુધી સૂર્યપ્રકાશ મેળવી શકાય છે, જે આ સિસ્ટમ માટે ઉપયોગી થશે.

OpenAI હાલ પોતાના જ AI એજન્ટ્સની અનિયંત્રિત પ્રવૃત્તિઓથી મુશ્કેલીમાં મુકાઈ ગઈ છે. ઈન્ટરનેટ પર કંપનીના AI એજન્ટ્સ દ્વારા કરાયેલા અનિચ્છનીય કાર્યોની તપાસ કરવા માટે OpenAI દરરોજ $5,00,000થી વધુ (આશરે ₹5 કરોડ)નો જંગી ખર્ચ કરી રહી છે. આશરે 50 પેટાબાઇટ્સ જેટલા વિશાળ ડેટાની સમીક્ષા કરવા માટે કંપની AIનો જ ઉપયોગ કરી રહી છે. AI એજન્ટ્સની સ્વાયત્તતા પર વધતી ચિંતાઓને પગલે, OpenAI હવે નવા ટેકનિકલ ફિલ્ટર્સ અને ઓપરેશનલ નિયમો અમલમાં મૂકી રહી છે.

હવે UPI પેમેન્ટ કરવું વધુ સરળ બન્યું છે. NPCI અને RBI દ્વારા 'ટેપ એન્ડ પે' સુવિધા લોન્ચ કરવામાં આવી છે. આ સુવિધા માટે તમારું 'RuPay' ક્રેડિટ કાર્ડ UPI એકાઉન્ટ સાથે લિંક થયેલું હોવું જોઈએ અને તમારા ફોનમાં NFC ફીચર હોવું આવશ્યક છે. ₹5000 સુધીનું પેમેન્ટ ફક્ત વેપારીના POS ટર્મિનલ પર ફોન ટેપ કરીને થઈ જશે, જેમાં ઇન્ટરનેટ કનેક્શનની પણ જરૂર રહેશે નહીં. આ પેમેન્ટ તમારા બેંક ખાતાને બદલે ક્રેડિટ કાર્ડમાંથી થશે. વધુમાં, બાયોમેટ્રિક વેરિફિકેશન (ફિંગરપ્રિન્ટ/ફેસ રેકગ્નિશન) દ્વારા પણ UPI પેમેન્ટ કરી શકાય છે, જે ₹5000 સુધીના ટ્રાન્ઝેક્શન માટે પિન વગર શક્ય છે.

હાલમાં AI (આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ) વિરોધી ચર્ચાઓ ચાલી રહી છે, જેમાં AI માનવજાત માટે ખતરો બની શકે છે તેવી ચેતવણીઓ અપાઈ રહી છે. પરંતુ, તાજેતરમાં ઉત્તર પ્રદેશના બરેલીમાં એક ઘટના બની, જેમાં ઇન્સ્ટાગ્રામની AI સિસ્ટમે 18 વર્ષના યુવકનો જીવ બચાવ્યો. યુવકે પોતાની ઇન્સ્ટાગ્રામ પોસ્ટમાં આત્મહત્યાના સંકેત આપ્યા હતા. આઇપી એડ્રેસ અને મોબાઈલ નંબર દ્વારા પોલીસ 10 મિનિટમાં યુવક સુધી પહોંચી અને તેનો જીવ બચાવી લીધો. આ ઘટના દર્શાવે છે કે AIનો સકારાત્મક ઉપયોગ પણ શક્ય છે.

ChatGPT અને Gemini જેવા AI ચેટબોટ્સ સાથે ટાઇપ કરવાને બદલે હવે તમે બોલીને વાતચીત કરી શકશો. નવી 'લાઇવ મોડ' સુવિધામાં AI તમારી પસંદગીની ભાષામાં જવાબ આપશે. આ ઉપરાંત, તમે કેમેરા દ્વારા AI ને વસ્તુઓ બતાવીને તેના વિશે પ્રશ્નો પૂછી શકો છો, જે વિદ્યાર્થીઓ અને કારકિર્દીમાં આગળ વધવા ઇચ્છતા લોકો માટે ખૂબ ઉપયોગી છે. Google Gemini હવે 'લાઇવ અવતાર' સાથે વધુ એક ડગલું આગળ વધ્યું છે, જ્યાં AI સ્ક્રીન પર દેખાતો વિઝ્યુઅલ અવતાર દ્વારા વાત કરશે, જે લગભગ માનવ જેવો અનુભવ કરાવશે.

વોટ્સએપ તેની નવી 'રીસ્ટ્રિક્ટેડ ચેટ' સુવિધા દ્વારા યુઝર્સની પ્રાઇવસીને વધુ મજબૂત બનાવી રહ્યું છે. આ ફીચર, જે 'એડવાન્સ્ડ ચેટ પ્રાઇવસી'નું સ્થાન લેશે, તે સુનિશ્ચિત કરશે કે તમારી ચેટ્સ ફક્ત તમારા પ્રાઇમરી મોબાઇલ ફોનમાં જ જોઈ શકાય. અન્ય ડિવાઇસ, જેમ કે વોટ્સએપ વેબ કે લિંક્ડ ફોનમાં, તમારી ચેટ્સ એક્સેસ કરી શકાશે નહીં. આનાથી અનધિકૃત સોફ્ટવેર દ્વારા થતી ઘૂસણખોરી અને AI દ્વારા ડેટાનો દુરુપયોગ થવાનું જોખમ ઘટશે. જો તમને સામેની વ્યક્તિ પર વિશ્વાસ હોય અને ચેટિંગ સામાન્ય હોય તો આ ફીચર ચાલુ કરવું ફરજિયાત નથી, પરંતુ તે તમારી વાતચીતને વધુ ખાનગી બનાવશે.

OpenAI એ ડોટ્સ (Dots) નામનો એક નવીન AI એજન્ટ લોન્ચ કર્યો છે, જે દરેક યુઝરને વ્યક્તિગત સહાય પૂરી પાડે છે. આ ઓલવેઝ-ઓન એજન્ટ યુઝર દ્વારા સોંપાયેલ કાર્યોને સ્વતંત્ર રીતે પૂર્ણ કરે છે, ભલે યુઝર અન્ય કામમાં વ્યસ્ત હોય. ડોટ્સ પાસે પોતાનું ક્લાઉડ કમ્પ્યુટર અને બ્રાઉઝર છે, જે તેને વેબ બ્રાઉઝ કરવા અને 4,000 જેટલી એપ્લિકેશન્સ સાથે કામ કરવા સક્ષમ બનાવે છે. કાર્ય દરમિયાન, તે યુઝર સાથે સતત સંપર્કમાં રહે છે, અપડેટ્સ પ્રદાન કરે છે અને જરૂર પડ્યે મંજૂરી માંગે છે, જેમ કે ઈમેલ મોકલતા પહેલા અથવા ખરીદી કરતા પહેલા. આ ટેકનોલોજી હાલમાં ChatGPT Plus અને Business Premium યુઝર્સ માટે પસંદગીના બજારોમાં ઉપલબ્ધ છે.

AIના કારણે સાયબર હુમલાઓની ગતિ અનેક ગણી વધી છે. માઇક્રોસોફ્ટ રિપોર્ટ મુજબ, ભારત વિશ્વના 7 સૌથી વધુ સાયબર પ્રભાવિત દેશોમાં સામેલ છે. છેલ્લા વર્ષમાં રૅન્સમવેર હુમલા પાંચ ગણા વધ્યા છે, જ્યારે માઇક્રોસોફ્ટ ટીમ્સ પર વૉઇસ ફિશિંગમાં 502%નો વધારો થયો છે. QR ફિશિંગ હુમલાઓ પણ નોંધપાત્ર રીતે વધ્યા છે, જેમાં 14.5 કરોડ હુમલા પકડાયા છે. AI એજન્ટોનો ઉપયોગ વધવાની સાથે સાયબર જોખમ પણ વધી રહ્યું છે, જેનાથી ડિફેન્સ સેક્ટર અને સરકારો ટોચના નિશાન બન્યા છે.

ભારતીય ખાનગી સંરક્ષણ કંપની આઈજી ડિફેન્સે પોતાના ‘જ્વાલા’ માઈક્રો-મિસાઈલ કાર્યક્રમ હેઠળ બે સોલિડ રોકેટ મોટર્સનું સફળ પરીક્ષણ કર્યું છે. આ પરીક્ષણ દેશના સંરક્ષણ ક્ષેત્ર માટે એક મોટો માઈલસ્ટોન છે. ‘જ્વાલા’ ખાસ કરીને દુશ્મનના ડ્રોનને હવામાં જ નષ્ટ કરવા માટે તૈયાર કરવામાં આવી રહી છે. આ મિસાઈલ અત્યંત સસ્તી હોવાથી તેને મોટા પાયે બનાવી સરહદો પર તૈનાત કરી શકાશે. AI સંચાલિત ‘ગ્રીડ’ સિસ્ટમ સાથે મળીને આ મિસાઈલ ડ્રોનની ઓળખ, ટ્રેકિંગ અને નષ્ટ કરવાની સમગ્ર પ્રક્રિયા ઓટોમેટિક પાર પાડશે.

Apple એ AT&T નેટવર્ક પર iPhone 18 Pro Max યુઝર્સના નાના વર્ગને અસર કરતી ગંભીર સમસ્યા શોધી કાઢી છે. એક સોફ્ટવેર/નેટવર્ક બગના કારણે સેલ્યુલર સર્વિસ ગાયબ થઈ રહી છે, જેના લીધે કોલ, ડેટા અને મેસેજિંગ અશક્ય બની ગયું છે. Apple એ iOS 27.0.1 અપડેટ અને કેરિયર સેટિંગ્સ અપડેટ રિલીઝ કર્યું છે. આ બગ માત્ર ક્વાલકોમ મોડેમ ધરાવતા US મોડેલ્સમાં જોવા મળ્યો છે. AT&T એ ગ્રાહકોને તાત્કાલિક સોફ્ટવેર અપડેટ કરવાની સલાહ આપી છે.

ઘરમાં નવું WiFi કનેક્શન પસંદ કરતી વખતે વાયર્ડ કે વાયરલેસ વિકલ્પો વિશે મૂંઝવણ સામાન્ય છે. દરેકના પોતાના ફાયદા-ગેરફાયદા છે. ખોટું કનેક્શન પસંદ કરવાથી ધીમી ગતિ અને બફરિંગ જેવી સમસ્યાઓ થઈ શકે છે. વાયર્ડ ઇન્ટરનેટ (ફાઇબર-ઓપ્ટિક, કોએક્સિયલ કેબલ) ભૌતિક કેબલ દ્વારા સીધું કનેક્શન આપે છે, જે સુપર-ફાસ્ટ સ્પીડ (1-5 Gbps) અને ઉત્તમ સ્થિરતા પૂરી પાડે છે. તે ગેમિંગ, મોટી ફાઇલો ડાઉનલોડ કરવા, અને 4K સ્ટ્રીમિંગ માટે શ્રેષ્ઠ છે. વાયરલેસ ઇન્ટરનેટ વાયરિંગ વગર કામ કરે છે અને 5G/4G ટાવર સાથે જોડાય છે. તે ઇન્સ્ટોલ કરવું સરળ છે અને વારંવાર ઘર બદલતા લોકો માટે અનુકૂળ છે.