સુરેન્દ્રનગરના પાટડીના શિક્ષક ભગવતભાઈ રથવીએ ગણેશ ચતુર્થીના શુભ અવસરે શ્રીજી પ્રત્યેની અનોખી શ્રદ્ધા વ્યક્ત કરી છે. તેમણે લગ્નની કંકોતરીઓમાંથી એકઠા કરેલા 1000 અલગ-અલગ મુદ્રાના ગણપતિના ફોટાનો ઉપયોગ કરીને 6x4 ફૂટના હાર્ડબોર્ડ પર એક વિશાળ મહાવિનાયકની કલાકૃતિ તૈયાર કરી છે. આ પ્રોજેક્ટમાં 5 પૈસાના સિક્કા, અરીસા, ટીકા અને નાડાછડી જેવી સામગ્રીનો પણ ઉપયોગ કરાયો છે. 35 વર્ષ જૂના કલાત્મક સંભારણાને તેમણે 'વેસ્ટમાંથી બેસ્ટ' બનાવી સુંદર ઓપ આપ્યો છે.

આજથી ગણેશજીના પવિત્ર ઉત્સવની શરૂઆત થઈ રહી છે. ખાસ વાત એ છે કે આ વર્ષે ૨૬ વર્ષ બાદ કેવડા ત્રીજ અને ગણેશ ચતુર્થીનો અનોખો સંયોગ એક જ દિવસે મનાવવામાં આવશે. કેવડા ત્રીજ, જેને હરતાલિકા ત્રીજ પણ કહેવાય છે, તે ભાદરવા સુદ ત્રીજના દિવસે આવે છે. આ દિવસે મહિલાઓ કઠિન વ્રત રાખે છે, જેમાં પાણી પણ પીવામાં આવતું નથી. આ વખતે માતા પાર્વતી અને ભગવાન ગણેશજીની પૂજા એક સાથે થશે. આ ઉત્સવ દરમિયાન પૂજા-વિધિ, વ્રતના નિયમો અને દરરોજ શું કરવું તે અંગે વિગતવાર જાણકારી આપવામાં આવી છે.

સુરેન્દ્રનગરના થાન ખાતે ત્રિનેત્રેશ્વર મહાદેવના સાનિધ્યમાં વિશ્વપ્રસિદ્ધ તરણેતરનો ભાતીગળ મેળો 14 સપ્ટેમ્બરથી શરૂ થયો છે, જે 17 સપ્ટેમ્બર સુધી ચાલશે. ‘સોડમ પુરાતન પાંચાળની’ થીમ સાથે યોજાતા આ મેળામાં લોકસંગીત, રાસ-ગરબા અને લોકસંસ્કૃતિની સાથે 21મી ગ્રામીણ ઓલિમ્પિકનું આયોજન કરાયું છે. 14 થી 16 સપ્ટેમ્બર દરમિયાન પરંપરાગત રમતો અને એથ્લેટિક્સ સ્પર્ધાઓ યોજાશે. લાખો લોકો મેળાનો આનંદ માણવા ઉમટી પડવાની અપેક્ષા છે. આ મેળો ઝાલાવાડની લોકપરંપરા, લોકકલા અને ગ્રામ્ય જીવનશૈલીની આગવી ઓળખ ધરાવે છે, જે સાંસ્કૃતિક અને પ્રવાસન ક્ષેત્રે વૈશ્વિક સ્તરે જાણીતો બન્યો છે.

ભાદરવા મહિનાની શરૂઆત સાથે, ભાદરવી પૂનમના મેળા નિમિત્તે અંબાજી ખાતે અનેક પદયાત્રીઓનું આગમન શરૂ થયું છે. હિંમતનગરના આકોદરા ગામથી 60 યુવાનોનો સંઘ માતાજીના રથ સાથે અંબાજી જવા પ્રસ્થાન કર્યું છે. આકોદરા યુવક મંડળ દ્વારા 12 વર્ષથી આ પરંપરા જાળવવામાં આવી રહી છે, અને આ 13મું વર્ષ છે. આ યુવાનો ચાર દિવસની પગપાળા યાત્રા બાદ ખેડબ્રહ્મા થઈને મંગળવારે અંબાજી માતાજીના મંદિરે પહોંચી દર્શન અને આરતીનો લાભ લેશે.

અમદાવાદના સિરોહીના શ્રીમનોરમા ગોલોક તીર્થ નંદગામ ખાતે દ્વારકા શારદાપીઠાધીશ્વર જગદ્ગુરુ શ્રીશંકરાચાર્યજીના ચાતુર્માસ મહોત્સવ નિમિત્તે એક અભૂતપૂર્વ શાસ્ત્રાર્થસભા યોજાઈ. આ સભામાં 11 જેટલા વિદ્વાનોએ લગભગ 6 કલાક સુધી ગાયના શાસ્ત્રીય મહત્વ, 'ગો' શબ્દનો અર્થ, અને ગૌસંવર્ધન-સંરક્ષણ જેવા વિષયો પર ઊંડાણપૂર્વક ચર્ચા કરી. 'ગચ્છતિ ઇતિ ગો' સૂત્ર મુજબ ગાયના ચાલવાથી સૃષ્ટિચક્ર ચાલે છે, અને વાત્સલ્ય શબ્દ પણ ગાયના સંતાનપ્રેમમાંથી ઉતરી આવ્યો છે, જેવી બાબતો પર પ્રકાશ પાડવામાં આવ્યો.

સદગુરુ શાસ્ત્રી આનંદપ્રિયદાસજી સ્વામી સંસ્થાપિત સ્વામિનારાયણ મંદિર કુમકુમ - મણિનગર (અમદાવાદ)ના સંતો દ્વારા વિરમગામના સુપ્રસિદ્ધ મુનસર તળાવ ખાતે શ્રી સ્વામિનારાયણ ભગવાનનો ભક્તિભાવપૂર્વક પુષ્પાભિષેક કરવામાં આવ્યો. આ પાવન અવસરે સંતો અને હરિભક્તો દ્વારા ધૂન, ભજન અને કીર્તનની રમઝટ બોલાવાઈ હતી. કુમકુમ મંદિરના સાધુ પ્રેમવત્સલદાસજીએ જણાવ્યું કે, આ ઐતિહાસિક તળાવ શ્રી સ્વામિનારાયણ ભગવાનના ચરણારવિંદથી પાવન થયેલું તીર્થધામ છે. પ્રભુના આ ભૂમિ પરના પદાર્પણની સ્મૃતિમાં વિશેષ પૂજન અને પુષ્પાભિષેકનું આયોજન કરાયું.

પર્વાધિરાજ પર્યુષણના પાવન અવસરે છઠ્ઠા દિવસે જૈન ઉપાશ્રય ખાતે પૂજ્ય મુનિરાજ નયશેખર મહારાજે વ્યાખ્યાન આપ્યું. તેમણે જણાવ્યું કે ક્ષમાપના વખતે નીકળેલાં આંસુ હજારો પવિત્ર ગંગાના જળ કરતાં વધુ પવિત્ર છે. ભગવાન મહાવીરના જીવનમાંથી પ્રેરણા લેતા, તેમણે અપરાધીઓ પ્રત્યે પણ કરૂણા દર્શાવી હતી. જ્યાં સુધી કોઈ પણ જીવ પ્રત્યે દુર્ભાવ રહે, ત્યાં સુધી પરમાત્મા સાથે સાચો સંબંધ સ્થપાતો નથી. હૃદયમાં કષાયોની આગ શાંત ન થાય અને વેરઝેર ન છૂટે, તો આરાધના નિષ્ફળ જાય છે. સાંવત્સરી પ્રતિક્રમણ વખતે સર્વ જીવો પાસે નિષ્કપટ ભાવે ક્ષમા માંગવી જોઈએ.

મોડાસા શહેરમાં ગણેશ મહોત્સવ દરમિયાન ગણેશજીની મૂર્તિના વેચાણમાં 10% કરતાં વધુનો વધારો નોંધાયો છે. લોકોએ મુખ્યત્વે સોસાયટીઓ અને ઘરોમાં ઇકો-ફ્રેન્ડલી માટીની મૂર્તિઓની ખરીદી પસંદ કરી. કુંભારવાડામાંથી 250-300 માટીની મૂર્તિઓ વેચાઈ, જેમાં બાળ ગણેશની મૂર્તિઓની માંગ વધુ રહી. અનેક યુવા ગ્રુપ, મંડળો અને 20-25 સોસાયટીઓમાં ભવ્ય આયોજન થયું. ગામડાઓમાં વરસાદી માહોલને કારણે ખેડૂતોમાં ખુશી છે અને તેઓ પણ મોટી સંખ્યામાં મૂર્તિ ખરીદવા પહોંચ્યા. આ વર્ષે મોટાભાગના લોકો ઇકો-ફ્રેન્ડલી મૂર્તિઓ પસંદ કરતા જોવા મળ્યા.

તાપીના વાલોડ તાલુકાના બુહારી જૈન સંઘ ખાતે પર્યુષણ મહાપર્વ નિમિત્તે ભગવાન મહાવીર સ્વામીના જન્મ વાચન મહોત્સવની ભક્તિભાવ અને હર્ષોલ્લાસ સાથે ઉજવણી કરવામાં આવી. ઉપાશ્રયમાં 'કલ્પસૂત્ર' ગ્રંથનું વાચન થયું, જેમાં માતા ત્રિશલાદેવીના 14 મહાસુપ્નો અને ભગવાનના જન્મનું વર્ણન આવતા જયઘોષ ગુંજી ઉઠ્યા. સંઘ દ્વારા ચોખા અને શ્રીફ્ળ વધેરી વધામણાં કરાયા. પારણાં અને સ્વપ્નોને બિરાજમાન કરવાનો લાભ પરિવારોએ લીધો. ઝૂલા મહોત્સવમાં ભક્તો ભાવવિભોર થયા. અહિંસાના સંદેશને જીવનમાં ઉતારવાની પ્રેરણા મળી.

સમગ્ર ખેડા જિલ્લો ભક્તિ અને ઉત્સાહના રંગે રંગાઈ ગયો છે, જ્યાં ગણેશ ચતુર્થીના પાવન પર્વે 422 થી વધુ સાર્વજનિક મંડપો તેમજ હજારો ઘરોમાં શ્રીજીની સ્થાપના કરવામાં આવશે. આકર્ષક થીમ આધારિત પંડાલો, રંગબેરંગી રોશની અને સર્જનાત્મક સજાવટ સાથે ગણપતિ બાપ્પાનું આગમન થશે. આગામી દસ દિવસ દરમિયાન ભજન-કીર્તન, મહાઆરતી, લોકડાયરા તથા વિવિધ સાંસ્કૃતિક કાર્યક્રમો યોજાશે. શાંતિપૂર્ણ ઉજવણી માટે પોલીસ દ્વારા ચાંપતો બંદોબસ્ત ગોઠવવામાં આવ્યો છે, જેથી ભક્તિ, શ્રદ્ધા અને ઉત્સાહનો ત્રિવેણી સંગમ સર્જાશે.

પાલનપુર શહેરમાં ગણેશ ચતુર્થીના પાવન અવસરે ભક્તોમાં અનેરો ઉત્સાહ જોવા મળી રહ્યો છે. ગણપતિ બાપ્પાના આગમનને લઈને શહેરના વિવિધ વિસ્તારોમાં મૂર્તિઓના સ્ટોલ પર વહેલી સવારથી જ ભીડ જામેલી છે. પર્યાવરણ પ્રત્યેની જાગૃતિને કારણે પ્લાસ્ટર ઓફ પેરિસને બદલે શુદ્ધ માટીની મૂર્તિઓની માંગમાં વધારો થયો છે. ઘરે સરળતાથી વિસર્જન થઈ શકે તેવી દોઢથી બે ફુટની મૂર્તિઓને પ્રાધાન્ય આપવામાં આવી રહ્યું છે. બજારમાં વિવિધ આકાર, ડિઝાઇન અને કિંમતની મૂર્તિઓ ઉપલબ્ધ છે.

બારડોલીના સુંદરમ્ ગૌ વિજ્ઞાન કેન્દ્ર દ્વારા પર્યાવરણને અનુકૂળ ગણેશજીની મૂર્તિઓ બનાવવામાં આવી રહી છે. ગૌમૂત્ર અને ગાયના ગોબરનો ઉપયોગ કરીને, આ મૂર્તિઓ સુપર ઇકો-ફ્રેન્ડલી છે. અશ્વિન બલદાણિયા અને તેમની ટીમ દ્વારા વર્ષોથી ગૌમાતાના ગોબર અને ગૌમૂત્રમાંથી ઉપયોગી વસ્તુઓનું નિર્માણ થાય છે. આ મૂર્તિઓ જમીન કે પાણીને નુકસાન પહોંચાડતી નથી, અને વિસર્જન બાદ છોડ માટે ખાતર કે જળચર જીવો માટે પૌષ્ટિક ખોરાક બની જાય છે. વિવિધ સાઈઝ અને વાજબી કિંમતમાં ઉપલબ્ધ આ મૂર્તિઓ પ્રકૃતિ જતનમાં પ્રેરણારૂપ છે.

ગણેશોત્સવ દરમિયાન, અમદાવાદ નજીક ગણપતિપુરાના પવિત્ર મંદિરમાં ભક્તો બાપ્પાની આરાધના કરી રહ્યા છે. ધોળકા તાલુકાના આ સુપ્રસિદ્ધ મંદિરમાં બિરાજમાન ગણપતિની મૂર્તિ અનોખી છે, જેમાં એક દંતી સ્વરૂપની સૂંઢ જમણી બાજુએ વળેલી છે. આ દુર્લભ મૂર્તિ આસ્થાનું કેન્દ્ર છે. ગણેશ ચતુર્થીએ હજારો કિલો લાડુનો પ્રસાદ ધરાવાય છે અને મંદિરના દ્વાર દર્શનાર્થીઓ માટે લાંબા સમય સુધી ખુલ્લા રહે છે. મંદિર પરિસરમાં વિશાળ ભોજનાલય અને પાર્કિંગની સુવિધા છે.

પવિત્ર શ્રાવણ માસ દરમિયાન સોમનાથ મહાદેવના ધામમાં ભક્તિ અને આસ્થાનો અદભૂત સંગમ જોવા મળ્યો. આ વર્ષે 22 લાખથી વધુ ભક્તોએ ભગવાન સોમનાથના દર્શન કરી ધન્યતા અનુભવી. ગત વર્ષની સરખામણીએ ભક્તોની સંખ્યામાં 6.44 લાખથી વધુનો વધારો નોંધાયો છે. શ્રાવણના સોમવાર, જન્માષ્ટમી અને જાહેર રજાઓના દિવસોમાં ભક્તોનો ભારે જમાવડો રહ્યો. સોમેશ્વર પૂજા અને ધ્વજા પૂજામાં પણ નોંધપાત્ર વધારો થયો. આ આંકડા માત્ર સંખ્યાનો વધારો નથી, પરંતુ સોમનાથ મહાદેવ પ્રત્યેની અડગ આસ્થાનું પ્રતિબિંબ છે.

જ્યોતિષ શાસ્ત્ર મુજબ, ગુરુ (બૃહસ્પતિ)નું રાશિ પરિવર્તન ખૂબ મહત્વનું છે. ઓક્ટોબર 2026ના અંતમાં, ગુરુ કર્ક રાશિમાંથી નીકળી સિંહ રાશિમાં ગોચર કરશે. આ ગોચરની અસર તમામ 12 રાશિઓ પર પડશે, પરંતુ 5 રાશિઓ માટે આ સમય ખૂબ લાભદાયી રહેશે. જાતકોના આત્મવિશ્વાસ, લીડરશિપ ક્વોલિટી અને સામાજિક માન-સન્માનમાં વધારો થશે. મેષ, સિંહ, વૃશ્ચિક અને ધન રાશિ સહિત અન્ય એક રાશિ પર ગુરુની કૃપા રહેશે, જે કારકિર્દી, ધનલાભ અને પારિવારિક સુખમાં વૃદ્ધિ કરાવશે.

વાસ્તુ શાસ્ત્ર અનુસાર, ઘરમાં કિચન ગાર્ડન બનાવતી વખતે કેટલીક શાકભાજીઓ ઘરની અંદર કે મુખ્ય ભાગમાં ન ઉગાડવી જોઈએ. ડુંગળી, લસણ, અરબી અને રીંગણ જેવા છોડ ઘરની અંદર લગાવવાથી નકારાત્મક ઊર્જા વધી શકે છે અને આર્થિક મુશ્કેલીઓ આવી શકે છે. ડુંગળી અને લસણ તામસિક માનવામાં આવે છે, જ્યારે અરબી રાહુ-કેતુ સાથે જોડાયેલ છે. રીંગણ આર્થિક મુશ્કેલીઓ સાથે જોડાયેલ છે. દૂધી અને કોળાના વેલા મુખ્ય દરવાજા પાસે ન ઉગાડવા. ધાણા, ફુદીનો, લીલા મરચાં અને ટમેટા શુભ માનવામાં આવે છે.

તેલંગાણાના હૈદરાબાદમાં ગણેશ ચતુર્થી નિમિત્તે ખાસ આયોજન કરવામાં આવ્યું છે. લલિતા બાગ, ઉપ્પુગડામાં મલ્લિકાર્જુન નગર યુથ વેલફેર એસોસિએશને એક અનોખી પહેલ કરી છે. આ એસોસિએશને ગણેશ ચતુર્થીની 50મી વર્ષગાંઠ નિમિત્તે વિશેષ ગણેશ મૂર્તિ સ્થાપિત કરી છે. આ ગણેશ મૂર્તિની થીમ ‘વિકસિત ભારત 2047’ રાખવામાં આવી છે. આ મૂર્તિ દ્વારા દેશના ભવિષ્ય અને વિકાસની કલ્પના દર્શાવવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો છે. આ આયોજન સ્થાનિક લોકોમાં પણ આકર્ષણનું કેન્દ્ર બન્યું છે.

ઉત્તરાખંડની પ્રખ્યાત ચાર ધામ યાત્રામાં 50 લાખથી વધુ ભક્તોએ દર્શન કરીને નવો રેકોર્ડ સ્થાપ્યો છે. આ વર્ષે અત્યાર સુધીમાં બદ્રીનાથ ધામમાં સૌથી વધુ 17.22 લાખ ભક્તો પહોંચ્યા છે, ત્યારબાદ કેદારનાથ ધામમાં 14.92 લાખ ભક્તોએ દર્શન કર્યા છે. ગંગોત્રી અને યમુનોત્રી ધામમાં પણ શ્રદ્ધાળુઓનો અવિરત પ્રવાહ જોવા મળી રહ્યો છે. હેમકુંડ સાહિબમાં પણ 3.17 લાખથી વધુ શીખ યાત્રાળુઓએ નમન કર્યું છે, જે એક નવો રેકોર્ડ છે. 15 સપ્ટેમ્બર બાદ યાત્રિકોની સંખ્યામાં વધુ વધારાની અપેક્ષા છે.

ભગવાન શ્રીગણેશ જીવનમાં સદ્ગુણો જાગૃત કરે છે. પ્રાચીન કાળમાં, પ્રાકૃતિક માટી અને કુદરતી રંગોથી બનેલી પ્રતિમાઓનું ભાદરવા મહિનામાં નદીઓમાં વિસર્જન થતું. આ માટી અને નિર્માલ્ય નદીના કાંપમાં ભળી, કાંપવાળી માટી બની, જે બીજ અંકુરણ અને વૃક્ષોના વિકાસમાં મદદરૂપ થાય છે. પિતૃપક્ષમાં પક્ષીઓને અન્ન આપવાથી બીજ ફેલાય છે. આ સમગ્ર પ્રક્રિયા સૃષ્ટિ-કલ્યાણનો સંદેશ આપે છે.

મુંબઈનો ગણેશોત્સવ પોતાની ભવ્યતા અને અનોખી પરંપરાઓ માટે જાણીતો છે. કિંગ્સ સર્કલ સ્થિત GSB સેવા મંડળે 72માં ગણેશોત્સવ પહેલા ભગવાન મહાગણપતિના ભવ્ય વિરાટ દર્શનનું અનાવરણ કર્યું છે. GSB મહાગણપતિની પ્રતિમાને 66 કિલોથી વધારે શુદ્ધ સોના, 335 કિલો ચાંદી અને કિંમતી રત્નોથી શણગાર્યું છે. આ ઉત્સવ માટે 703.27 કરોડ રુપિયાનો રેકોર્ડ વીમા કવર લેવામાં આવ્યો છે, જે છેલ્લા વર્ષો કરતા ઘણો વધારે છે. મંડળ ભક્તોની સુરક્ષા અને પર્યાવરણ સંરક્ષણ પર પણ ભાર મૂકી રહ્યું છે.

અમદાવાદ શહેરમાં ગણેશોત્સવ દરમિયાન મૂર્તિ વિસર્જન માટે મહાનગરપાલિકા દ્વારા 38 સ્થળો પર આર્ટિફિશિયલ તળાવ બનાવવામાં આવ્યા છે. પર્યાવરણની જાળવણી અને જળાશયોને પ્રદૂષણથી બચાવવા માટે આયોજન કરાયું છે. આ માટે 8 કરોડ રૂપિયાથી વધુનો ખર્ચ કરવામાં આવ્યો છે, જેમાં 47 જેટલા કૃત્રિમ વિસર્જન કુંડનું નિર્માણ થયું છે. દર વર્ષે લાખો શ્રદ્ધાળુઓ આ કુંડનો ઉપયોગ કરીને સુરક્ષિત વિસર્જન કરી શકે છે. કાયમી કુંડ બનાવવાના આયોજનને હજુ સુધી નક્કર કાર્યવાહી મળી નથી.

ગણેશ ચતુર્થી 2026, 14 સપ્ટેમ્બરના રોજ છે. ભગવાન ગણેશના આગમન પહેલાં ઘરે સોના-ચાંદીની વસ્તુઓ, શાંત અને પ્રસન્ન મૂર્તિ, હળદરના ગાંઠિયા, સોપારી, શ્રીયંત્ર, લક્ષ્મી-ગણેશની મૂર્તિ, દુર્વા અને અન્ય પૂજા સામગ્રી લાવવી શુભ માનવામાં આવે છે. આ વસ્તુઓ ઘરમાં સુખ, સમૃદ્ધિ અને સકારાત્મક ઊર્જા લાવે છે. તિજોરીમાં શુભ વસ્તુઓ રાખવાથી આર્થિક સુખ-સમૃદ્ધિ જળવાઈ રહે છે. આ તમામ બાબતો ધાર્મિક માન્યતાઓ પર આધારિત છે.

પર્યુષણ પર્વ દરમિયાન 'ક્ષમાપના પર્વ' એ મહત્વપૂર્ણ દિવસ છે. આ દિવસે 'મિચ્છામિ દુક્કડમ્' કહીને ભૂલો માટે ક્ષમા માંગવામાં આવે છે. જૈન દર્શન મુજબ, ક્ષમા કરવી એ નિર્બળતા નથી, પરંતુ મોક્ષ તરફનું પ્રથમ પગલું છે. ક્ષમા એટલે પીડા, અપમાન અને કટુતાને મનમાંથી કાઢી નાખવી. ભારતીય દર્શન અને શાસ્ત્રોમાં પણ ક્ષમાને મહાન ધર્મ ગણવામાં આવ્યો છે, જે વ્યક્તિને સ્વતંત્ર અને મુક્ત બનાવે છે.

આજના દિવસે મેષ રાશિના જાતકોને કાર્યક્ષેત્રમાં પ્રશંસા મળશે, વૃષભ રાશિને નોકરીમાં ઉચ્ચ અધિકારીઓનો સહયોગ મળશે. મિથુન રાશિના જાતકોએ વ્યાપારિક નિર્ણયોમાં સાવચેતી રાખવી. કર્ક રાશિને ધનલાભના નવા માર્ગો ખુલશે, સિંહ રાશિને કરિયરમાં મોટી સફળતા મળી શકે છે. કન્યા રાશિએ આર્થિક બાબતોમાં સાવધાની રાખવી. તુલા રાશિના કલા અને સાહિત્ય ક્ષેત્રના જાતકો માટે દિવસ ઉત્તમ રહેશે. વૃશ્ચિક રાશિને અચાનક ધનલાભના યોગ છે. ધનુ રાશિના જાતકોને નોકરીની સારી ઓફર મળી શકે છે. મકર રાશિ માટે નવો વ્યવસાય શરૂ કરવા માટે દિવસ શુભ છે. કુંભ રાશિમાં ટ્રાન્સફર કે પ્રમોશનના યોગ છે. મીન રાશિના જાતકોની સર્જનાત્મક કામોમાં રુચિ વધશે.

નવાપુરાના જૂના બહુચરાજીમાં પંચતીર્થી મહોત્સવ અંતર્ગત મા બહુચર આજે 125 વર્ષ જૂની પાલખીમાં બિરાજમાન થઈ નગરચર્યાએ નીકળશે. આ પાલખી યાત્રાની પરંપરા આશરે 400 વર્ષથી ચાલી આવે છે. સાગા લાડકા અને જર્મન સિલ્વરથી બનેલી 150 કિલોની આ પાલખી, માતાજી બિરાજ્યા બાદ 400 કિલોની થાય છે. 16 કિમીની યાત્રામાં નીલકંઠ મહાદેવ, ભૈરવનાથ, ચંડોળા મહાદેવ, દાણીલીમડા, અંબાજી મંદિર અને ભુલાભાઈ પાર્કના ગંગ નાથ મહાદેવ એમ પાંચ તીર્થનો સમાવેશ થાય છે. આ યાત્રામાં વલ્લભ ભટ્ટ રચિત ‘પંચતીર્થનો ગરબો’ અને ‘લોલનો ગરબો’ ગવાશે.

પાલનપુરમાં ગણેશોત્સવ નજીક આવતાં માટીની ઇકો-ફ્રેન્ડલી મૂર્તિઓની માંગમાં નોંધપાત્ર વધારો જોવા મળ્યો છે. હાલમાં વિવિધ કદ અને ડિઝાઇનની મૂર્તિઓ ખરીદવા લોકો મોટી સંખ્યામાં બજારમાં ઉમટી રહ્યા છે. બનાસકાંઠા જિલ્લામાં 50 હજારથી વધુ મૂર્તિઓની સ્થાપના અને 250થી વધુ પંડાલોની તૈયારીઓ શરૂ થઈ ગઈ છે. પાલનપુરમાં ગણેશ ચતુર્થીને લઈને મૂર્તિ બજારમાં વિશેષ રોનક જોવા મળી રહી છે. છેલ્લા વર્ષોની સરખામણીએ શહેરમાં મૂર્તિના સ્ટોલની સંખ્યા 18 થી વધીને 32 થી વધુ થઈ છે. વેપારીઓ પાસે 300થી વધુ મૂર્તિઓનું એડવાન્સ બુકિંગ થઈ ચૂક્યું છે. માટીની ઇકો-ફ્રેન્ડલી મૂર્તિઓની ખાસ માંગ છે, કારણ કે સ્થાપના બાદ ઘરે જ સરળતાથી વિસર્જન કરી શકાય છે.

1878માં પાટણમાં શ્રી ગજાનન મંડળી દ્વારા શરૂ થયેલો સાર્વજનિક ગણેશ મહોત્સવ આજે 149 વર્ષે પણ યથાવત છે. મહારાષ્ટ્રમાં લોકમાન્ય તિળકના 1893ના ગણેશોત્સવ કરતાં પણ ૧૪ વર્ષ જૂની આ પરંપરામાં, દર વર્ષે શુદ્ધ માટીમાંથી જ શાસ્ત્રોક્ત માપદંડો મુજબ શ્રી ગણેશજીની મૂર્તિ બનાવવામાં આવે છે. આ ઇકો-ફ્રેન્ડલી મૂર્તિ પર્યાવરણનું ધ્યાન રાખવાની સાથે સાથે ધાર્મિક સંસ્કારોનું પણ પ્રતીક છે. POP મૂર્તિઓના યુગમાં આ મંડળ પર્યાવરણ અને આધ્યાત્મિકતાનો ઉત્તમ સમન્વય રજૂ કરે છે.

જૈન ધર્મ માત્ર વસ્તુઓના ત્યાગની નહીં, પરંતુ કર્મબંધન તોડવાની વાત કરે છે. આદર્શ માનવી સંસારની જ્વાળાઓને ઓળંગી પરમ આનંદ પ્રાપ્ત કરે છે. અહિંસા, સત્ય, અસ્તેય, બ્રહ્મચર્ય અને અપરિગ્રહ જેવા સિદ્ધાંતો દ્વારા માનવતા નવી આશા અને સમાનતા તરફ આગળ વધે છે. ભગવાન મહાવીરે આત્મબળ અને ઉચ્ચ જીવનનું દર્શન આપ્યું. જર્મન વિદુષી મિસ. શારલોટ ક્રાઉઝે (સુભદ્રાદેવી) અને ભારતના પૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ ડૉ. સર્વપલ્લી રાધાકૃષ્ણ જેવા અનેક વિદ્વાનોએ જૈન ધર્મના આદર્શોને વિશ્વ સમક્ષ રજૂ કર્યા છે.

સોમવારથી રાજકોટ, જામનગર, મોરબી, દેવભૂમિ દ્વારકા, પોરબંદર, જૂનાગઢ, અમરેલી સહિત સૌરાષ્ટ્રના વિવિધ શહેરોમાં દૂંદાળા દેવના મહોત્સવનો ધામધૂમથી આરંભ થશે. નાના-મોટા પંડાલો અને ઘરે આંગણે ગણપતિની મૂર્તિ સ્થાપન બાદ ગજાનન દેવના સ્તુતિ ગાનથી રોડરસ્તા ગૂંજશે. ઠેરઠેર પૂજા-આરતી અને સાંસ્કૃતિક કાર્યક્રમો યોજાશે. રાજકોટ શહેરમાં આશરે 500 મોટા પંડાલ અને 10 હજાર ઘરોમાં ગણપતિની સ્થાપના થશે. આ વર્ષે વિવિધ મંડળો દ્વારા અવનવી થીમ સાથે આયોજનો કરાયા છે. દસ દિવસીય ઉત્સવ દરમિયાન પ્રસાદ વિતરણ, મહાઆરતી, કથા અને સાંસ્કૃતિક કાર્યક્રમો યોજાશે. સુરક્ષા વ્યવસ્થા પણ ગોઠવાઈ છે.

મેંદરડા લેઉવા પટેલ સમાજ અને ભોળા મિત્ર મંડળ દ્વારા શ્રાવણ માસ નિમિત્તે આયોજિત શિવ મહાપુરાણ જ્ઞાન યજ્ઞ માસ પારાયણ કથા સફળતાપૂર્વક સંપન્ન થઈ. શાસ્ત્રી ભાવિનભાઈ ભટ્ટે સમગ્ર માસ દરમિયાન શિવગંગાનું રસપાન કરાવ્યું, જેમાં મોટી સંખ્યામાં ધર્મપ્રેમીઓએ લાભ લીધો. કથા દરમિયાન ધર્મ અને રાષ્ટ્રપ્રેમનો સમન્વય જોવા મળ્યો. જન્માષ્ટમીએ કૃષ્ણ જન્મોત્સવ અને 15મી ઓગસ્ટે રાષ્ટ્રધ્વજને સલામી આપી રાષ્ટ્રગાન થયું. શ્રોતાઓ માટે ચા-નાસ્તો, દૂધ, પ્રસાદ વગેરેની વ્યવસ્થા હતી.