લંડનમાં એર ટ્રાફિક કંટ્રોલ (ATC) સિસ્ટમમાં આવેલી ટેકનિકલ ખામીને કારણે યુકેના હવાઈ સેવા પર વ્યાપક અસર થઈ છે. મુંબઈથી લંડન જતી એર ઈન્ડિયાની AI-131 ફ્લાઈટને લંડન બદલે જ્યૂરીખ ડાયવર્ટ કરવામાં આવી, જેમાં અમદાવાદના મુસાફરો સહિત 246થી વધુ લોકો સવાર હતા. જ્યૂરીખ પહોંચ્યા બાદ ફ્લાઈટ રદ થતાં મુસાફરોને એરપોર્ટ પર લાંબી રાહ જોવી પડી, જેના કારણે તેમની મુશ્કેલી વધી. એર ઈન્ડિયા માટે આ એક નવો પડકાર છે, અને મુસાફરો હવે આગળની મુસાફરી અને નવી ફ્લાઈટની રાહ જોઈ રહ્યા છે.

બ્લૂમબર્ગ બિલિયોનેર્સ ઇન્ડેક્સ મુજબ, વૈશ્વિક શેરબજારોમાં ઉતાર-ચઢાવને કારણે અબજપતિઓની યાદીમાં નોંધપાત્ર ફેરફાર જોવા મળ્યો છે. અમેરિકન ટેકનોલોજી અને વૈશ્વિક જાયન્ટ્સના માલિકોનો ટોપ-10 માં દબદબો યથાવત છે. ઈલોન મસ્ક $341 અબજ સાથે પ્રથમ ક્રમે, જેફ બેઝોસ $214 અબજ સાથે બીજા અને માર્ક ઝકરબર્ગ $208 અબજ સાથે ત્રીજા સ્થાને છે. ભારતીય ઉદ્યોગપતિઓ, જેમાં મુકેશ અંબાણી અને ગૌતમ અદાણીનો સમાવેશ થાય છે, તેઓ પણ વૈશ્વિક સ્તરે ટોપ-10 માં સ્થાન મેળવી શક્યા નથી.

રશિયાના રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિન 3 દિવસ માટે ભારતની મુલાકાતે આવી રહ્યા છે, જ્યાં તેઓ વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી સાથે સંરક્ષણ, એટોમિક એનર્જી, રેર અર્થ, ઊર્જા અને આર્થિક પ્રોજેક્ટ્સ સહિત અનેક ક્ષેત્રોમાં વિસ્તૃત ચર્ચા કરશે. પુતિન 18માં બ્રિક્સ સમિટ અને ઇનોપ્રોમ ઇન્ડસ્ટ્રીયલ શોમાં પણ હાજરી આપશે. યુક્રેન યુદ્ધ બાદ આ તેમની પ્રથમ વિદેશ યાત્રા છે. બંને નેતાઓ દ્વિપક્ષીય બેઠક કરશે, જેમાં રેર અર્થ સહયોગી ભાગીદારી અને આંતરરાષ્ટ્રીય મુદ્દાઓ પર ચર્ચા થશે. સુખોઈ એસયુ-57 જેવા સંરક્ષણ સોદા પર પણ વાતચીત થવાની શક્યતા છે.

પર્સિયન ગલ્ફ અને મધ્ય પૂર્વમાં અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેનો તણાવ વધ્યો છે. ઈરાને જોર્ડનમાં ’મુવફ્ફાક સાલ્તી એરબેઝ’ પર ૨૦ મિસાઈલો ઝીંકી. જોર્ડનની એર ડિફેન્સ સિસ્ટમે ૧૮ મિસાઈલો તોડી પાડી, પરંતુ ઈરાને બેઝને નુકસાન પહોંચાડવાનો દાવો કર્યો. તેના જવાબમાં અમેરિકાએ ખાર્ગ આઇલેન્ડ નજીક ઈરાની ઓઇલ ટેન્કરો પર બોમ્બમારો કર્યો. સાઉદી અરેબિયાના ચાર શહેરોમાં હુથી બળવાખોરોએ અરામકોની રિફાઇનરીઓ પર હુમલો કર્યો, જેમાં ૭૩ લોકો ઘાયલ થયા. આ સંઘર્ષને કારણે વૈશ્વિક ઊર્જા પુરવઠો ખોરવાઈ જવાની આશંકા છે.

ભારત 12-13 સપ્ટેમ્બરે BRICS સમિટની યજમાની કરશે, જેમાં અનેક દેશોના નેતાઓ ભાગ લેશે. જોકે, પડોશી દેશ બાંગ્લાદેશના વડાપ્રધાન તારિક રહેમાનના આગમનને લઈને હજુ પણ અનિશ્ચિતતા છે. વિદેશ મંત્રાલયે જણાવ્યું કે હાલમાં તેમની પાસે આ અંગે કોઈ નવી માહિતી નથી. પ્રવક્તા રણધીર જયસ્વાલે કહ્યું કે બાંગ્લાદેશ સાથે દ્વિપક્ષીય સંબંધોને આગળ ધપાવવા ભારત પ્રતિબદ્ધ છે. તાજેતરમાં થયેલી ઉચ્ચ સ્તરીય વાટાઘાટોને સંબંધો મજબૂત કરવાની દિશામાં રચનાત્મક પગલું ગણાવ્યું.

ભારતીય વાયુસેના અને જાપાન એર સેલ્ફ ડિફેન્સ ફોર્સ વચ્ચે 'વીર ગાર્ડિયન-2026' નામનો દ્વિપક્ષીય હવાઈ યુદ્ધાભ્યાસ 9 થી 22 સપ્ટેમ્બર 2026 દરમિયાન એર ફોર્સ સ્ટેશન જોધપુર ખાતે યોજાશે. આ યુદ્ધાભ્યાસમાં ભારતનું LCA તેજસ, Su-30 MKI, રાફેલ અને જાપાનનું F-2A ફાઇટર એરક્રાફ્ટ ભાગ લેશે. તેનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ઓપરેશનલ તાલમેલ વધારવો, વ્યૂહાત્મક ભાગીદારી મજબૂત કરવી અને એરોસ્પેસ સુરક્ષા ક્ષેત્રે વિનિમય કરવાનો છે.

અમેરિકા અને કેનેડા વચ્ચે વેપાર વિવાદ વકર્યો છે. અમેરિકાએ કેનેડિયન ડેરી ઉત્પાદનો, મોટાભાગના આલ્કોહોલ અને મોટરસાયકલની આયાત પર પ્રતિબંધ લગાવ્યો છે. આ પગલું કેનેડાના ૨૦ અબજ ડોલરના યુએસ માલ પર ટેરિફ લગાવવાના જવાબમાં છે. યુએસ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે યુએસ સરકારના ટેન્ડરોમાંથી કેનેડિયન ઉત્પાદનોને બાકાત રાખવાનો આદેશ આપ્યો છે. કેનેડાના વડા પ્રધાન માર્ક કાર્ની આત્મનિર્ભરતા પર ભાર મૂકી રહ્યા છે અને યુરોપિયન યુનિયન (EU) સાથે વેપારી સંબંધો ગાઢ બનાવવાની યોજના ધરાવે છે.

અમેરિકા અને કેનેડા વચ્ચે વેપાર વિવાદ ચરમસીમાએ પહોંચ્યો છે, જેમાં કેનેડાએ 600થી વધુ અમેરિકી સામાન પર 50% સુધીનો જવાબી ટેરિફ લાગુ કર્યો છે. વોશિંગ્ટન અને ઓટાવા વચ્ચે વાટાઘાટો નિષ્ફળ રહ્યા બાદ આ નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. નવા ટેરિફ દર 8 સપ્ટેમ્બરથી અમલમાં આવ્યા છે, જેમાં 629 વસ્તુઓ પર 15% થી 50% સુધીનો ટેક્સ લાગ્યો છે. આ આયાતી સામાનનું વાર્ષિક મૂલ્ય આશરે 27.6 અબજ કેનેડિયન ડોલર છે.

મિડલ ઈસ્ટમાં USA અને Iran વચ્ચે તણાવ વધ્યો છે. અમેરિકા દ્વારા ઈરાનના 5 ઓઈલ ટેન્કરો નષ્ટ કરાયા બાદ, ઈરાનની IRGC એ વળતા પ્રહાર રૂપે 10 જહાજો, જેમાં 2 અમેરિકન યુદ્ધજહાજ અને 8 ઓઇલ ટેન્કરોનો સમાવેશ થાય છે, તેના પર હુમલો કરવાનો દાવો કર્યો છે. ઈરાન સરકારી ટીવી પર વાંચેલા નિવેદન અનુસાર, કુવૈત, જોર્ડન અને બહરીનના બંદરો પર હાજર ઓઈલ ટેન્કરોના ક્રૂને તાત્કાલિક જહાજ ખાલી કરવાની ચેતવણી અપાઈ છે. આ સિવાય, ઈરાને અમેરિકાના એક અંડરવોટર ડ્રોનને કબજે કરવાનો પણ દાવો કર્યો છે.

આગામી 12-13 સપ્ટેમ્બર, 2026 ના રોજ નવી દિલ્હીમાં 18મી BRICS Summit યોજાશે, જેમાં ભારત અધ્યક્ષપદ સંભાળશે. આ સમિટની થીમ "શક્તિ, નવીનતા, સહયોગ અને ટકાઉપણું માટે નિર્માણ" છે. BRICS, જે 11 વિકાસશીલ દેશોનું શક્તિશાળી મંચ છે, વૈશ્વિક સંસ્થાઓમાં સુધારાની માંગ કરે છે. ભારત માટે, આ સમિટ અમેરિકા, યુરોપ, ચીન અને રશિયા જેવા દેશો સાથે સંબંધો જાળવી રાખીને ગ્લોબલ સાઉથનો અવાજ બનવાની ઉત્તમ તક છે.

અમેરિકા અને કેનેડા વચ્ચે વેપાર તણાવ હવે વેપાર યુદ્ધમાં ફેરવાયો છે. ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ દ્વારા કેનેડિયન માલ પર વધારાના કરવેરાની જાહેરાત બાદ, કેનેડાએ વળતો પ્રહાર કરતા સેંકડો યુએસ ઉત્પાદનો પર ૫૦ ટકા સુધીનો ટેરિફ લાદી દીધો છે. કેનેડાએ અંદાજે 27.6 અબજ કેનેડિયન ડોલર મૂલ્યના ૭૦૦થી વધુ યુએસ ઉત્પાદનો પર ૧૫ થી ૫૦ ટકા ટેરિફ ઝીંક્યો છે. આ યાદીમાં ડેરી, કૃષિ સાધનો, કાગળ, ઘરગથ્થુ અને ઈલેક્ટ્રોનિક્સનો સમાવેશ થાય છે. યુએસ સ્ટીલ, એલ્યુમિનિયમ અને લોખંડના ઉત્પાદનો પરનો ટેરિફ બમણો એટલે કે ૫૦ ટકા કરાયો છે.

બ્રિટનમાં મંગળવારે એર ટ્રાફિક કંટ્રોલ સિસ્ટમમાં ટેકનિકલ ખામી સર્જાતા હવાઈ સેવા ખોરવાઈ ગઈ હતી. નેશનલ એર ટ્રાફિક સર્વિસીસ (NATS)ની ફ્લાઇટ પ્રોસેસિંગ સિસ્ટમમાં મોટી સમસ્યા સામે આવતા યુકેના અનેક એરપોર્ટ પર 1,000થી વધુ ફ્લાઇટ્સ પ્રભાવિત થઈ. લંડનના હીથ્રો અને ગેટવિક એરપોર્ટ પર ફ્લાઇટ્સ રદ અથવા વિલંબિત થતાં હજારો મુસાફરોને ભારે મુશ્કેલી પડી. NATSએ ખામી શોધી સુધારણા બાદ સ્થિતિ સામાન્ય થઈ હોવાનું જણાવ્યું.

નવી દિલ્હીમાં યોજાનારી BRICS સમિટ પહેલાં, આંતરરાષ્ટ્રીય વેપારમાં યુએસ ડોલર પરની નિર્ભરતા ઘટાડવા અંગે ચર્ચા ચાલી રહી છે. ભારત, ચીન અને રશિયા આ મુદ્દે મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે, પરંતુ તેમના વલણો અલગ છે. મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ડોલરને સંપૂર્ણપણે નાબૂદ કરવાને બદલે, તેને આંતરરાષ્ટ્રીય વેપાર માટે એકમાત્ર વિકલ્પ ન બનાવવાનો છે. ભારત સ્થાનિક ચલણ અને સરળ ચુકવણી પ્રણાલી ઇચ્છે છે, જ્યારે ચીન યુઆનને પ્રોત્સાહન આપી રહ્યું છે. રશિયા પહેલેથી જ તેના BRICS વેપારનો નોંધપાત્ર હિસ્સો રાષ્ટ્રીય ચલણમાં કરે છે.

FCNR (B) સ્કીમ હેઠળ ૧૨૭ અબજ ડોલર એકત્રિત કરાયા છે, પરંતુ મોટાભાગની બેન્કોએ આ ડીપોઝિટ પરના વ્યાજની ચુકવણી માટે ફોરેકસ જોખમ હેજ કર્યું નથી. આનાથી રૂપિયા પર દબાણ વધી શકે છે. RBI એ મુડી રકમ પર હેજિંગ કર્યું છે, પરંતુ વ્યાજની ચુકવણી બેન્કોની જવાબદારી છે. હેજિંગના ઊંચા ખર્ચને કારણે બેન્કોએ આ પગલું ભર્યું નથી. ડોલર સામે રૂપિયાની સ્થિરતા જાળવવા બેન્કોને આ જોખમ ઉઠાવવું પડી શકે છે.

ઈરાન અને અમેરિકા વચ્ચે તણાવ વધ્યો છે. અમેરિકી સેનાએ ઈરાનના પાંચ કાચા તેલના ટેન્કરોનો નાશ કર્યો છે. આ કાર્યવાહી ઈરાનના રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડસ (IRGC) દ્વારા અમેરિકી નૌસેનાના યુદ્ધ જહાજ પર બે વખત મિસાઈલ હુમલાના પ્રયાસના જવાબમાં કરવામાં આવી. CENTCOM મુજબ, બંને હુમલા નિષ્ફળ રહ્યા અને કોઈ યુએસ સૈનિક ઘાયલ થયા નથી. નાશ કરાયેલા ટેન્કરો óleo ચોરી નેટવર્કનો ભાગ હોવાનો આરોપ છે, જે IRGC અને તેના સહયોગીઓને ભંડોળ પૂરું પાડતો હતો. આ અગાઉ પણ યુએસ દળોએ ત્રણ ઈરાની ટેન્કરોનો નાશ કર્યો હતો.

બ્રિટનમાં National Air Traffic Services (NATS) ની એર ટ્રાફિક કંટ્રોલ સિસ્ટમમાં ટેક્નિકલ ખામી સર્જાવાને કારણે મંગળવારે 1000 થી વધુ ફ્લાઇટ્સ રદ કરવામાં આવી હતી, જેના કારણે હજારો મુસાફરો અટવાયા હતા. સાંજે સિસ્ટમ ઠીક થયા બાદ પણ એરપોર્ટ્સ પર મુસાફરોની લાંબી કતારો જોવા મળી હતી. Heathrow અને Gatwick સહિત બ્રિટનના 15 જેટલા મુખ્ય એરપોર્ટ્સ પર તેની અસર થઈ હતી. Ryanair અને British Airways જેવી એરલાઇન્સની અનેક ફ્લાઇટ્સ રદ થઈ અથવા વિલંબિત થઈ, જેના કારણે મુસાફરોને ભારે અસુવિધા થઈ.

બ્રાઝિલના અબજોપતિ ચીકીનો સ્કાર્પાએ પોતાની લક્ઝુરિયસ બેન્ટલિ કારને બગીચામાં દાટી દેવાની જાહેરાત કરી, જે ઘણા માટે આશ્ચર્યજનક હતું. આ નાટક દ્વારા, સ્કાર્પાએ માનવતાને એક ગહન સંદેશ આપ્યો. તેમણે સમજાવ્યું કે કેવી રીતે લોકો રોજ કાર કરતાં પણ વધુ મૂલ્યવાન અંગો, જેમ કે હૃદય, કિડની, અને લિવરને દફનાવી દે છે, જ્યારે હજારો લોકો અંગદાનની રાહ જોઈ રહ્યા છે. તેમની આ પ્રેરણાદાયી પહેલનો ઉદ્દેશ્ય અંગદાનના મહત્વ વિશે જાગૃતિ ફેલાવવાનો હતો.

6 ઓગસ્ટ 2026ના રોજ, નેપાળના રસુવા જિલ્લામાં હિમનદીનો બરફ અને ખડક તૂટી પડવાથી ભયાનક પૂર આવ્યું. આ ઘટના વૈજ્ઞાનિકો માટે ચિંતાનો વિષય બની છે, જે હિન્દુ કુશ હિમાલયના નાજુક પર્યાવરણ અને ગ્લોબલ વોર્મિંગના વધતા જોખમને દર્શાવે છે. બ્લેક કાર્બન જેવા પ્રદૂષણો હિમનદીઓને ઝડપથી ઓગાળી રહ્યા છે. ICIMOD રિપોર્ટ મુજબ, 2100 સુધીમાં હિમાલયનો 35% થી 60% થી વધુ બરફ અદૃશ્ય થઈ શકે છે. GLOF ઘટનાઓ ભારતમાં પણ નોંધાઈ છે, જેના કારણે જાનહાનિ અને વિસ્થાપન થયું છે. આ આંતરરાષ્ટ્રીય સંકટ છે, જેના માટે સીમાપાર સહયોગ જરૂરી છે.

દર વર્ષે સપ્ટેમ્બરના બીજા શનિવારે ઉજવાતો ‘વર્લ્ડ ફર્સ્ટ એઈડ ડે’ લોકોને પ્રાથમિક સારવાર અંગે જાગૃત કરે છે. ઈમરજન્સીમાં તબીબી સેવા પહોંચે તે પહેલાંની "ગોલ્ડન અવર" અત્યંત મહત્વની છે. આધુનિક ફર્સ્ટ એઈડનો ઇતિહાસ 1859ના સોલ્ફેરિનોના યુદ્ધ અને હેનરી ડ્યુનાન્ટના પ્રયાસોમાંથી પ્રેરિત છે, જેનાથી રેડક્રોસ અને જીનિવા કન્વેન્શનનો જન્મ થયો. આજના ડિજિટલ યુગમાં CPR અને AED જેવી ટેકનિક્સ જીવન બચાવવામાં મદદ કરે છે, જે માનવતા અને સમયસૂચકતાનો સમન્વય દર્શાવે છે.

અમેરિકાએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે હોર્મુઝ પર તેનું સંપૂર્ણ નિયંત્રણ છે, ઇરાનનો કોઈ એકસ્લુઝન ઝોન નથી. ઇરાન દ્વારા વાહન વ્યવહાર માટેના એકસ્લુઝન ઝોનની વાતો માત્ર અફવા છે. અમેરિકન નેવીએ હોર્મુઝમાંથી સુરંગો દૂર કરી દીધી છે, જેના કારણે બિન-ઇરાનીયન બંદરો પર ટેન્કર ટ્રાફિકમાં વધારો થયો છે. અમેરિકા ઇરાનના બંદરોને ઘેરીને તેની ઓઇલ નિકાસને અટકાવીને તેને આર્થિક રીતે નબળો પાડવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યું છે. નવા પ્રતિબંધો ઇરાનની એવિયેશન ઇકોસિસ્ટમને ખતમ કરવા માટે છે.

અમેરિકન પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ ભવિષ્યવેત્તા બન્યા છે, જેઓ ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં મોટા ઘટાડાની આગાહી કરી રહ્યા છે. તેઓ દાવો કરે છે કે ઇરાન સાથેના યુદ્ધમાં અમેરિકાની જીત બાદ ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો થશે, જેના પરિણામે ગેસના ભાવ પણ ઘટશે. તેમણે જણાવ્યું કે પેટ્રોલિયમ પ્રોડક્ટ્સના વધી રહેલા ભાવ મધ્યપૂર્વમાં ચાલી રહેલા સંઘર્ષ સાથે જોડાયેલા છે, અને યુદ્ધ સમાપ્ત થતાં ભાવ સ્થિર થશે. ટ્રમ્પે આગાહી કરી કે ગેસના ભાવ પ્રતિ ગેલન ત્રણ ડોલર અને પછી બે ડોલરથી પણ નીચે જશે.

સંયુક્ત રાષ્ટ્ર (United Nations) દ્વારા જાહેર કરાયેલા નવા વૈશ્વિક નકશામાં ભારતને મોટો ઝટકો લાગ્યો છે. આ નકશામાં ભારતના અક્સાઇ ચીન અને અરુણાચલ પ્રદેશ બંને વિસ્તારોને ભારતથી અલગ દર્શાવવામાં આવ્યા છે, જાણે કે તે સ્વતંત્ર પ્રદેશો હોય. અગાઉ ભારતે આ નકશાને સમર્થન આપ્યું હતું, પરંતુ હવે તેમાં મોટી ભૂલ સામે આવી છે. ચીન દ્વારા દાવો કરાયેલ અરુણાચલ પ્રદેશને સ્વતંત્ર પ્રાંત તરીકે, અને લદ્દાખનો હિસ્સો અક્સાઇ ચીનને પણ અલગ ક્ષેત્ર તરીકે દર્શાવાયું છે.

પેરિસના પ્રખ્યાત એફિલ ટાવરની મુલાકાત દરમિયાન BAPS સ્વામિનારાયણ સંપ્રદાયના સંતો અને હરીભક્તો માટે મહિલા કર્મચારીઓને કામ પરથી હટાવવામાં આવતાં મોટો વિવાદ સર્જાયો છે. આ પગલાંને મહિલા વિરોધી ગણાવીને ટાવરના કર્મચારીઓએ એક દિવસની હડતાળ પાડી, જેના કારણે પ્રવાસીઓને મુશ્કેલી પડી અને ટાવર થોડા સમય માટે બંધ કરવો પડ્યો. SETE મેનેજમેન્ટે સ્વીકાર્યું કે BAPSની વિનંતી પર મહિલાઓને હટાવવામાં આવ્યા હતા, જે તેમની ભૂલ હતી. BAPS સંસ્થાએ અસુવિધા માટે માફી માંગી છે.

યમનમાં ઈરાન સમર્થિત હુથી બળવાખોરોએ સાઉદી અરબમાં ઘૂસીને તેના એરપોર્ટ, એરબેઝ અને ઓઈલ રિફાઇનરીઓ પર મિસાઈલ અને ડ્રોન હુમલા કર્યા હતા, જેમાં ૭૩ થી વધુ લોકો ઘાયલ થયા હતા. આ હુમલાઓએ ચાર વર્ષના યુદ્ધવિરામને જોખમમાં મૂક્યો છે અને વૈશ્વિક અર્થતંત્ર પર ગંભીર અસર કરવાની તથા બંને પક્ષો વચ્ચે યુદ્ધ વકરવાની આશંકા છે. આ ઘટનાએ પાકિસ્તાન, સાઉદી અરબ અને તૂર્કી વચ્ચે થયેલા મક્કા કરાર પર પણ સવાલો ઊભા કર્યા છે, કારણ કે પાકિસ્તાને આ મુદ્દે મૌન સેવી લીધું છે.

અમેરિકા-ઇરાન તણાવ અને સાઉદી અરેબિયા પર હુમલાના કારણે બ્રેન્ટ ક્રૂડ ઓઇલનો ભાવ ૧૦૦ ડોલર પ્રતિ બેરલને પાર પહોંચ્યો છે. આના પરિણામે ભારતમાં પેટ્રોલ, ડીઝલ અને LPG ગેસના ભાવમાં વધારો થવાની સંભાવના છે. ભારત પોતાની ક્રૂડ ઓઇલ જરૂરિયાતના ૮૮% આયાત કરે છે, અને ભાવ વધારા વગર ફ્યુઅલ રિટેલરો પર દબાણ વધી રહ્યું છે. છેલ્લા ત્રણ મહિનાથી ભાવ સ્થિર હોવા છતાં, આંતરરાષ્ટ્રીય પરિસ્થિતિને કારણે ભાવવધારો અનિવાર્ય બની શકે છે.

અમેરિકન પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ટ્રૂથ સોશિયલ પર ચંદ્ર અમારો છે તેવો દાવો કરીને નવો વિવાદ જગાવ્યો છે. આ ટ્વીટ કાયદાકીય રીતે ચંદ્ર પર અમેરિકાનો અધિકાર સ્થાપિત કરતી નથી, પરંતુ તે ચંદ્ર પર ચીન સાથેની સ્પર્ધા અને સંસાધનો પર કબજાની રેસને વેગ આપે છે. ટ્રમ્પની આ પોસ્ટે ૧૯૬૭ની આઉટર સ્પેસ ટ્રીટીનો ભંગ દર્શાવ્યો છે, જે મુજબ કોઈ દેશ અવકાશ પર દાવો કરી શકે નહીં. આ ઉપરાંત, તેમણે અમેરિકા-કેનેડા સરહદ પર આવેલા લેક ઓન્ટેરિયોનું નામ બદલીને લેક અમેરિકા કરવાનો અને ન્યૂ મેક્સિકોનું નામ બદલીને ન્યૂ અમેરિકા કરવાનો પણ દાવો કર્યો હતો, જે માત્ર રાજકીય સંદેશ હોવાનું જણાય છે.

બ્રિટનમાં નેશનલ એર ટ્રાફિક સર્વિસ (NATS) ની સિસ્ટમમાં ટેકનિકલ ખામી સર્જાતા મંગળવારે લગભગ ૩૦૦ જેટલી ફ્લાઈટ્સ રદ કરવામાં આવી હતી. આ ખામીના કારણે અનેક એરપોર્ટ્સ પર અરાજક્તા સર્જાઈ હતી અને હજારો પ્રવાસીઓને ભારે હાલાકીનો સામનો કરવો પડ્યો હતો. એન્જિનિયરો દ્વારા ખામી સુધાર્યા બાદ પણ ફ્લાઈટ્સના સંચાલનમાં વિલંબ થયો હતો. હિથ્રો, ગેટવિક, માન્ચેસ્ટર જેવા મુખ્ય એરપોર્ટ્સ પર મોટી સંખ્યામાં ફ્લાઈટ્સ મોડી પડી હતી. NATS એ પ્રવાસીઓની અસુવિધા બદલ માફી માંગી છે.

અમેરિકામાં ૫૬ વર્ષથી રહેતા લેખિકા મિત્ર સુચિતાબેન વ્યાસ, પોતાની કાઠિયાવાડી ભાષા દ્વારા વતનની યાદ અપાવે છે. તેમના 'હાઇલા આવો' જેવા શબ્દો માત્ર આવકાર નથી, પણ આત્મીયતા, સ્નેહ અને સંસ્કૃતિનો અનુભવ કરાવે છે. આ શબ્દો દુલા ભાયા કાગની પંક્તિઓ અને ઘરના ઓટલા, ઓળખીતા ચહેરાઓની યાદ અપાવે છે. પરદેશમાં રહીને પણ આવા શબ્દો દ્વારા વતન જીવંત રહે છે. આ શબ્દો જીભ પર સાચવવા જોઈએ, જેથી આપણી ભાષા જીવંત રહે.

મક્કા ખાતે સાઉદી અરબ, પાકિસ્તાન અને તુર્કી વચ્ચે થયેલ સંરક્ષણ સમજૂતી, 'મક્કા પેક્ટ', પશ્ચિમ એશિયામાં સુરક્ષા ચિંતા વચ્ચે મુસ્લિમ દેશોનું સંયુક્ત રક્ષા જૂથ બનાવવાની દિશામાં મહત્વનું પગલું છે. આમાં બાંગ્લાદેશ જેવા દેશો જોડાવા ઈચ્છુક છે. ૧લી ઓગસ્ટની પ્રથમ બેઠકમાં નાટો જેવું સ્થાયી હેડક્વાર્ટર સાઉદી અરબમાં સ્થાપવાનો નિર્ણય લેવાયો, જેમાં પાકિસ્તાન ત્રણ વર્ષ માટે જનરલ સેક્રેટેરિયટનું નેતૃત્વ કરશે. આ સંધિ હેઠળ, કોઈપણ એક સભ્ય દેશ પરનો હુમલો તમામ સભ્યો પર ગણાશે, જે નાટોના સામૂહિક રક્ષા સિદ્ધાંત જેવું છે.

મહારાષ્ટ્રના તળપદી ગામડાની સુશીલા સાબલે, જેઓ કચરો વીણવાનું કામ કરીને મુંબઈ આવી, તેઓ 'વેસ્ટ પીર્કર્સ' બની. ટેકનોલોજીની મદદથી રીસાઇકલીંગનો રસ્તો અપનાવી તેઓ અમેરિકાની કોપનહેગન પર્યાવરણ કોન્ફરન્સ સુધી પહોંચ્યા. ગરીબીમાંથી 'રિયો' સુધીની તેમની સફરે 3500 થી વધુ મહિલાઓને આર્થિક રીતે સશક્ત બનાવી છે. આ પ્રેરણાદાયી કહાની દર્શાવે છે કે કેવી રીતે પરિશ્રમ અને નવીનતા દ્વારા જીવન બદલી શકાય છે.