દિલ્હીમાં H1N1 (સ્વાઈન ફ્લૂ)ના 2,308 કેસ નોંધાયા છે, જે ચિંતાનો વિષય બન્યો છે. પરિસ્થિતિની સમીક્ષા કરવા મુખ્યમંત્રીએ ઈમરજન્સી બેઠક બોલાવી છે. આરોગ્ય મંત્રીએ ખાતરી આપી છે કે હોસ્પિટલોમાં દવાઓ અને તબીબો પૂરતા છે. ICMR મુજબ, H1N1 નવો વાયરસ નથી અને મોટાભાગના કિસ્સાઓમાં ગભરાવાની જરૂર નથી. શાળાઓને વિદ્યાર્થીઓમાં જાગૃતિ ફેલાવવા અને સ્વચ્છતા જાળવવા માટે એડવાઈઝરી જારી કરવામાં આવી છે.

પીરિયડ્સનો દુખાવો દરેક મહિલાને થાય છે, પરંતુ તેની તીવ્રતા અલગ અલગ હોય છે. ઘણાને નોર્મલ પીડા થાય છે, જ્યારે કેટલીક મહિલાઓ માટે તે અત્યંત કષ્ટદાયક બની શકે છે. મોટાભાગની મહિલાઓ એ નથી જાણતી કે પીરિયડ્સના દુખાવાના 9 વિવિધ પ્રકાર હોય છે, જેમાં ક્રેમ્પિંગ, ડાઈજેસ્ટિવ સમસ્યાઓ, સ્તનનો દુખાવો, માથાનો દુખાવો, પગનો દુખાવો, અને યોનિમાર્ગનો દુખાવો સામેલ છે. ઓવ્યુલેશન દરમિયાન પણ દુખાવો થઈ શકે છે. આ દુખાવા શરીરની પ્રકૃતિ, લાઈફસ્ટાઈલ અને હોર્મોનલ બેલેન્સ પર આધાર રાખે છે. જો અચાનક ફેરફાર જણાય તો ડોક્ટરનો સંપર્ક કરવો આવશ્યક છે.

મધરાતે નાગપુરના ગોધની ગામ સ્થિત વોટર ટ્રીટમેન્ટ પ્લાન્ટમાં ક્લોરિન ગેસ લીકેજ થતાં ૯૦૦ કિલોગ્રામ ક્ષમતાના સિલિન્ડરમાંથી તીવ્ર ગંધ ફેલાઈ હતી. આ ઘટનામાં ૫૬ લોકોની તબિયત લથડતાં તેમને તાત્કાલિક હોસ્પિટલમાં ખસેડવામાં આવ્યા હતા, જેમાં ૮ દર્દીઓ ICUમાં છે. વહીવટીતંત્રે તાત્કાલિક અસરગ્રસ્ત વિસ્તાર ખાલી કરાવી લોકોને સુરક્ષિત સ્થળે ખસેડ્યા હતા. સમયસર તબીબી સહાય મળવાને કારણે મોટી જાનહાનિ ટળી શકી છે.

પાટણ શહેરમાં ચોમાસા દરમિયાન મચ્છરજન્ય રોગો ન ફેલાય તે માટે નગરપાલિકા/આરોગ્ય તંત્ર દ્વારા સાવચેતી રૂપે પોળ અને સાંકડી ગલીઓમાં નાના હેન્ડ ફોગિંગ મશીનથી કામગીરી શરૂ કરાઈ છે. મશીન ઓપરેટર મુકેશ મકવાણા જણાવે છે કે રોજ જુદા જુદા વિસ્તારોમાં મચ્છરો ઘટાડવાના પ્રયાસો થાય છે. 20 લીટર દવા અને 2 લીટર પેટ્રોલથી અંદાજે 10 સોસાયટીઓ/મોહલ્લાઓમાં ફોગિંગ થાય છે. રોગચાળો અટકાવવા 'પાયરેથ્રમ 2% એક્સટ્રેક્ટ' નામની અસરકારક જંતુનાશક દવાનો ઉપયોગ કરાય છે, જે ડેન્ગ્યુ, મલેરિયા અને ચિકનગુનિયા જેવા રોગોના ફેલાવાને નિયંત્રિત કરવામાં મદદરૂપ થાય છે.

ભુજની જી.કે. જનરલ હોસ્પિટલના નેત્ર વિભાગ દ્વારા 25 ઓગસ્ટથી 8 સપ્ટેમ્બર સુધી 41મા રાષ્ટ્રીય નેત્રદાન પખવાડિયાની ઉજવણી કરવામાં આવશે. આ 14 દિવસીય અભિયાનમાં વિવિધ જનજાગૃતિ કાર્યક્રમો દ્વારા નાગરિકોને નેત્રદાન માટે પ્રેરિત કરવામાં આવશે. ‘નેત્રદાનનો એક સંકલ્પ, બેને દૃષ્ટિ’ ના સંદેશ સાથે ચક્ષુદાનનું મહત્ત્વ સમજાવવામાં આવશે. ડો. કવિતાબેન શાહના માર્ગદર્શન હેઠળ ડોકટરો, રેસિડેન્ટ ડોક્ટરો અને નર્સિંગ સ્ટાફ વૈજ્ઞાનિક માહિતી પહોંચાડશે અને ગેરમાન્યતાઓ દૂર કરશે. લાયન્સ ક્લબ, રોટરી ક્લબ અને અંધજન કલ્યાણ મંડળ જેવી સંસ્થાઓ સહયોગ આપી રહી છે.

નિવૃત્તિ બાદ ઘણા સિનિયર સિટીઝન્સ હતાશ થઈ જાય છે, જે નિરાશાને કારણે તેઓ સમય કરતાં વહેલા વૃદ્ધ થઈ જાય છે. આ લેખમાં, અમેરિકાના એક સિનિયર સિટીઝનના ઉદાહરણ દ્વારા પ્રેરણા લેવામાં આવી છે, જેઓ નિવૃત્તિ પછી પણ સક્રિય રહ્યા અને સમાજમાં યોગદાન આપ્યું. ભારતીય સિનિયર સિટીઝન્સે પણ ઘરના કંકાસથી દૂર રહી, બાળકો સાથે સમય પસાર કરીને, સિનિયર સિટીઝન્સ ક્લબ જેવી પ્રવૃત્તિઓમાં ભાગ લઈને, અને પોતાના અનુભવો નવી પેઢી સાથે શેર કરીને જીવનને સાર્થક બનાવવું જોઈએ. માતા-પિતાની સેવા એ 'લિવિંગ ગૉડ' ની સેવા સમાન છે.

જ્યારે તમે કોઈ નવી કે અજાણી જગ્યાએ, જેમ કે હોટેલ કે મિત્રના ઘરે રોકાઓ છો, ત્યારે પહેલી રાત્રે થાક હોવા છતાં ઊંઘ ન આવવાની સમસ્યાને 'ફર્સ્ટ-નાઇટ ઇફેક્ટ' (First-Night Effect) કહેવાય છે. આ સ્થિતિમાં મગજનો એક ભાગ 'નાઇટ વોચમેન' તરીકે સતર્ક રહે છે, જે પ્રાચીન સર્વાઇવલ સ્ટ્રેટેજીનો ભાગ છે. આના કારણે ગાઢ ઊંઘ (deep sleep) નો અભાવ રહે છે અને વારંવાર આંખ ખુલી જાય છે. અજાણ્યું વાતાવરણ, રૂમનું તાપમાન, ગંધ અને લાઇટિંગ પણ ઊંઘમાં ખલેલ પહોંચાડી શકે છે. આ સ્થિતિ હાનિકારક નથી અને બીજી કે ત્રીજી રાત સુધીમાં સામાન્ય થઈ જાય છે.

ગાંધીનગર સિવિલ હોસ્પિટલમાં સ્વાઈન ફ્લૂ (H1N1) ના 2 કેસ નોંધાતા આરોગ્ય વિભાગ એલર્ટ થયું છે. એક 33 વર્ષીય યુવક અને 27 વર્ષીય સગર્ભા મહિલા સારવાર હેઠળ છે, બંનેની સ્થિતિ હાલ સામાન્ય છે. આરોગ્ય મંત્રી પ્રફુલ પાનશેરીયાએ ઉચ્ચ અધિકારીઓ સાથે સમીક્ષા બેઠક યોજી હતી. દર્દીઓ દિલ્હી-મુંબઈ જેવા મહાનગરોમાંથી આવતા લોકોના સંપર્કમાં આવ્યા હોવાનું પ્રાથમિક અનુમાન છે. સરકારે તમામ હોસ્પિટલોને 2019ની H1N1 ગાઇડલાઇન મુજબ સજ્જ રહેવા, જરૂરી દવાઓ અને સુવિધાઓ ઉપલબ્ધ રાખવા આદેશ આપ્યો છે. નાગરિકોને ગભરાવાની જરૂર નથી.

જ્યારે શરીરમાં ઈજા કે સોજો આવે છે, ત્યારે નસો દુખાવાના સિગ્નલ મગજ સુધી પહોંચાડે છે. પેઇન કિલરને દુખાવાની ચોક્કસ જગ્યાની જાણ નથી હોતી, પરંતુ તે શરીરમાં ફેલાઈને પ્રોસ્ટાગ્લેન્ડિનના ઉત્પાદનને ઘટાડે છે. આ કેમિકલ્સ ચેતાઓને સંવેદનશીલ બનાવે છે અને દુખાવાનો અનુભવ કરાવે છે. પેઇન કિલર આ પ્રક્રિયાને ધીમી પાડીને રાહત આપે છે. દવા લોહી દ્વારા શરીરના દરેક ભાગમાં પહોંચે છે અને જ્યાં કેમિકલ એક્ટિવિટી વધુ હોય છે ત્યાં વધુ અસરકારક બને છે.

મધ્ય પ્રદેશના છતરપુર જિલ્લામાં એક અત્યંત દુઃખદ ઘટના બની છે, જ્યાં એક જ પરિવારની ત્રણ નાની સગીર બહેનો, પૂનમ (7), મનીષા (3), અને ચાહત (9 મહિના) ના શંકાસ્પદ સંજોગોમાં મોત થયા છે. રાત્રિભોજનમાં રીંગણનું શાક ખાધા બાદ બાળકીઓની તબિયત અચાનક બગડી હતી, તેમને ઝાડા અને ઉલટી થયા હતા. હોસ્પિટલ લઈ જવાયા બાદ ટૂંકી સારવારમાં જ ત્રણેય બાળકીઓએ દમ તોડી દીધો. પોલીસ ફૂડ પોઈઝનિંગ અથવા ખોરાકમાં ઝેર ભળવાની શક્યતાને ધ્યાનમાં રાખીને તપાસ કરી રહી છે, જેમાં ભોજનના સેમ્પલ પણ ફોરેન્સિક તપાસ માટે મોકલાયા છે.

શું તમે તમારી રોજની રોટલીમાં પ્રોટીનનું પ્રમાણ વધારવા માંગો છો? તેના માટે લોટ બદલવાથી લઈને સ્ટફિંગ સુધીની કેટલીક સરળ દેશી રીતો છે. ઘઉંના લોટમાં બેસન, સોયા લોટ, મગની દાળ, સત્તુ અથવા શેકેલી મગફળી ઉમેરીને તમે તેને વધુ પૌષ્ટિક બનાવી શકો છો. સ્ટફ્ડ રોટલી માટે પનીર, મગની દાળ અથવા સત્તુનો ઉપયોગ કરી શકાય છે. જો રોટલીમાં ફેરફાર ન કરવો હોય, તો દાળ, ચણા, પનીર, દહીં, સોયા અથવા ઇંડા જેવી પ્રોટીનયુક્ત સાઇડ ડિશનો સમાવેશ કરીને સંતુલિત ભોજન મેળવી શકાય છે.

૧૭ વર્ષીય આયશા ચૌધરી, જે જન્મથી પલ્મોનરી ફાઇબ્રોસિસ નામની ગંભીર બીમારીથી પીડિત છે, તેણે પોતાના જીવન પ્રત્યેના અદ્ભુત અભિગમ દ્વારા અનેક લોકોને પ્રેરણા આપી છે. ભલે તેને શ્વાસ લેવામાં તકલીફ પડે અને અનેક મેડિકલ ટેસ્ટ કરાવવા પડે, છતાં તે જીવનના દરેક ક્ષણને ખુશીથી જીવવા માંગે છે. પોતાની બીમારીને ઈશ્વરનો પ્રકોપ માનવાને બદલે, તે પરિવારના પ્રેમ અને સપોર્ટ માટે કૃતજ્ઞ છે. આયશા પોતાની પરિસ્થિતિનો સ્વીકાર કરીને, ખુશીને એક આદત બનાવીને, અને પોતાના શોખ, જેમ કે પેઇન્ટિંગ, દ્વારા જીવનને અર્થપૂર્ણ બનાવી રહી છે.

ખાંડના વધતા ભાવ વચ્ચે ડાયાબિટીસના દર્દીઓ માટે આહારમાં ખાંડની માત્રા સમજવી જરૂરી છે. નિષ્ણાતો મુજબ, ડાયાબિટીસના દર્દીઓ માટે 'ઉમેરેલી ખાંડ' (Added Sugar) ઓછી લેવાની સલાહ અપાય છે. WHO મુજબ, કુલ કેલરીના 10% કરતા ઓછી અને American Heart Association (AHA) મુજબ, મહિલાઓએ દિવસમાં લગભગ 25 ગ્રામ અને પુરુષોએ 36 ગ્રામ ખાંડ લેવી જોઈએ. ડાયાબિટીસમાં ખાંડ સંપૂર્ણપણે બંધ કરવાની જરૂર નથી, પરંતુ કાર્બોહાઇડ્રેટ્સ અને ખાંડની માત્રા પર નિયંત્રણ રાખવું મહત્વનું છે.

સુરતમાં ફૂડ પોઇઝનિંગની ગંભીર ઘટનાઓ બાદ આરોગ્ય વિભાગે ખાદ્ય એકમો પર મેગા ચેકિંગ શરૂ કર્યું છે. પાંડેસરા-ગુલશન નગર વિસ્તારમાં ફૂડ રેડ દરમિયાન એક ચોંકાવનારી બેદરકારી સામે આવી, જ્યાં ચામડીના રોગથી પીડિત એક કર્મચારી ખાદ્યપદાર્થ બનાવતો ઝડપાયો. અધિકારીઓએ તેને તાત્કાલિક કામગીરીથી દૂર રહેવા અને મેડિકલ ફિટનેસ સર્ટિફિકેટ રજૂ ન કરે ત્યાં સુધી કામ પર ન રાખવાની સૂચના આપી. આ ઘટનાએ ખાણી-પીણીના એકમોમાં સ્વચ્છતા અને કર્મચારીઓના આરોગ્ય અંગે ગંભીર સવાલો ઊભા કર્યા છે.

જામજોધપુર તાલુકાના વાંસજાળીયા ગામે રહેતા 27 વર્ષીય જયસુખભાઈ ઘનજીભાઈ ચૌહાણનું હાર્ટ એટેકથી મૃત્યુ થયું છે. છેલ્લા બે-ત્રણ વર્ષથી ડાયાબિટીસથી પીડાઈ રહેલા યુવાનને ગત રાત્રે ગભરામણ થઈ હતી. સવારે બાથરૂમ જતી વખતે શ્વાસ ચડતાં ચક્કર આવ્યા અને બાદમાં હાર્ટ એટેક આવતાં તેમનું નિધન થયું. તેમની પત્ની બંસીબેને પોલીસને જાણ કરતાં જામજોધપુર પોલીસે અકુદરતી મોતનો ગુનો નોંધી વધુ તપાસ હાથ ધરી છે.

ફૂડ સેફ્ટી એન્ડ સ્ટાન્ડર્ડ્સ ઓથોરિટી ઓફ ઇન્ડિયા (FSSAI) એ ભ્રામક જાહેરાતો, ખોટા દાવાઓ અને લેબલિંગ નિયમોના અનાદર બદલ પેપ્સીકો, કોકા-કોલા, નેસ્લે ઇન્ડિયા, રેડ બુલ, કેડબરી, મોન્ડેલેઝ જેવી 150 થી વધુ દિગ્ગજ કંપનીઓને નોટિસ ફટકારી છે. FSSAI એ ગ્રાહકોના સ્વાસ્થ્ય અને અધિકારોના રક્ષણ માટે કડક વલણ અપનાવ્યું છે. ઈ-કોમર્સ પ્લેટફોર્મ Amazon અને Flipkartને પણ નોટિસો મળી છે, જેમાં એમેઝોનના એક વેરહાઉસનું લાઇસન્સ રદ થયું છે. KFC, McDonald's, Pizza Hut, Domino's જેવી ફૂડ ચેઇન્સને પણ નોટિસો પાઠવવામાં આવી છે, અને ડોમિનોઝના 5 લાઇસન્સ સ્થગિત કરાયા છે.

દિલ્હીમાં સ્વાઈન ફ્લૂ (H1N1)ના કેસોમાં ભારે ઉછાળો, 1777થી વધુ નોંધાયા. દિલ્હી સરકારના આરોગ્ય વિભાગે જાહેર આરોગ્ય જાહેર કરી ભીડભાડવાળી જગ્યાએ માસ્ક પહેરવા અને સાવચેતી રાખવા નાગરિકોને અપીલ કરી છે. કુલ 2,602 ઈન્ફ્લુએન્ઝા કેસ નોંધાયા છે, જેમાં H1N1 સૌથી વધુ પ્રભાવી છે. આરોગ્ય તંત્ર સતર્ક છે અને દર્દીઓની સંખ્યા પર નજર રાખી રહ્યું છે. તબીબી સુવિધાઓ અને દવાઓની કોઈ અછત નથી.

બાળકોના સ્વાસ્થ્ય માટે ચિંતાજનક સ્થિતિ સર્જાઈ રહી છે, જ્યાં સ્કૂલ પાસે મળતા જંક ફૂડ અને નાસ્તાના પેકેટ્સ તેમના સ્વાસ્થ્ય માટે જોખમી બની રહ્યા છે. આ સમસ્યાને ધ્યાનમાં રાખીને, મહારાષ્ટ્રની જેમ ગુજરાતમાં પણ શાળાની 50 મીટરની ત્રિજ્યામાં જંક ફૂડના વેચાણ પર પ્રતિબંધ મૂકવાની માંગ ઉઠી રહી છે. ડોકટરોના મતે, આવા ખોરાકથી બાળકોમાં મેદસ્વીતા, હૃદય રોગ, ડાયાબિટીસ અને મેન્ટલ બ્લોકેજ જેવી ગંભીર બીમારીઓ થઈ શકે છે. આ અંગે વાલીઓ અને શાળા સંચાલકો પણ ચિંતિત છે.

મોરબીના સાવસર પ્લોટ વિસ્તારમાં આવેલી હોસ્પિટલોમાંથી મેડિકલ વેસ્ટ જાહેરમાં નિકાલ કરવામાં આવી રહ્યો છે, જે તબીબો અને મેડિકલ સ્ટાફની ભયંકર બેદરકારી દર્શાવે છે. મંગલમ હોસ્પિટલ અને પરમેશ્વર પ્લાઝા વચ્ચે સિરિંજ, પાટા-પીંડી, બાટલાઓ જેવો જોખમી મેડિકલ વેસ્ટ ફેંકવામાં આવી રહ્યો છે. આનાથી આસપાસના વેપારીઓ અને લોકોના આરોગ્યને ગંભીર નુકશાન થઈ રહ્યું છે. આરોગ્ય તંત્ર અને GPCB એકબીજા પર જવાબદારી ઢોળી રહ્યા છે. વેપારીઓએ કલેક્ટરને દરમિયાનગિરી કરવા અને કડક કાર્યવાહીની માંગ કરી છે.

ગોધરાના વોર્ડ નંબર 4 માં, ખાસ કરીને પથ્થર તલાવડી, ન્યુ ઈરા હાઈસ્કૂલ નજીક અને આશીર્વાદ સોસાયટી જેવા વિસ્તારોમાં સફાઈના અભાવે ઠેરઠેર કચરાના ઢગલા જામેલા છે. વરસાદી વાતાવરણમાં આ કચરો કોહવાઈને તીવ્ર દુર્ગંધ ફેલાવી રહ્યો છે. ગંદકી અને મચ્છરોના વધતા ઉપદ્રવને કારણે સ્થાનિકોમાં રોગચાળો ફાટી નીકળવાની ભારે દહેશત સેવાઈ રહી છે. જાહેર બગીચાઓ પણ ઝાડી-ઝાંખરાથી ભરેલા અને તૂટેલા સાધનો સાથે બિસ્માર હાલતમાં છે. અનેક રજૂઆતો છતાં તંત્ર દ્વારા કાર્યવાહી ન થતાં તાત્કાલિક સફાઈની માંગ ઉઠી છે.

ધ સિને એન્ડ ટીવી આર્ટિસ્ટ એસોસિએશન (સિન્ટા) ની પ્રમુખ પૂનમ ધિલ્લોન ડેન્ગીની ઝપેટમાં આવી છે. હાલમાં તે બાન્દ્રા સ્થિત એક હોસ્પિટલમાં સારવાર લઈ રહી છે. સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, પૂનમ છેલ્લા થોડા દિવસોથી હોસ્પિટલમાં દાખલ છે અને ટૂંક સમયમાં ડિસ્ચાર્જ થવાની શક્યતા છે. તાજેતરમાં, સિન્ટાની કમિટીના સભ્યોના સામૂહિક રાજીનામાને કારણે વિવાદ સર્જાયો હતો, જેમાં ઉપાસના સિંહ દ્વારા પૂનમ ધિલ્લોન પર અસંમત થનારાઓને શો કોઝ નોટિસ ફટકારવાનો આરોપ મૂકવામાં આવ્યો હતો.

અંકલેશ્વરમાં ઔદ્યોગિક અને સામાજિક ક્ષેત્રે કાર્યરત પ્રજ્ઞા ગ્રુપે સફ્ળતાપૂર્વક 26 વર્ષ પૂર્ણ કરી 27મા વર્ષમાં મંગલ પ્રવેશ કર્યો છે. આ પ્રસંગે પ્રજ્ઞા ગ્રુપના માલિક ડો. મહેશ પટેલના 56મા જન્મદિવસની ઉજવણી નિમિત્તે પ્રજ્ઞા કેમિકલ કંપની ખાતે બ્લડ ડોનેશન કેમ્પ યોજાયો હતો. જેમાં કેમ્પમાં ગ્રુપ સાથે જોડાયેલા કર્મચારીઓ તથા સહયોગીઓએ ઉત્સાહભેર ભાગ લઈ રક્તદાન કરી સમાજ પ્રત્યેની જવાબદારી નિભાવવાનો સંદેશ આપ્યો હતો. રક્તદાતાઓને પ્રોત્સાહિત કરી નિયમિત રક્તદાનનું મહત્વ સમજાવાયું હતું.

40 થી 50 વર્ષની "સેન્ડવિચ પેઢી" પર આ લેખ ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે, જેઓ એકસાથે બે પેઢીઓ, એટલે કે વૃદ્ધ માતા-પિતા અને બાળકોની જરૂરિયાતો પૂરી કરવાના ભારે દબાણ હેઠળ જીવે છે. આ પેઢીને તેમના માતા-પિતાની તબીબી અને નાણાકીય સહાય, બાળકોના શિક્ષણ અને લગ્ન, તેમજ પોતાની નિવૃત્તિનું આયોજન જેવા અનેક પડકારોનો સામનો કરવો પડે છે. આવક, ખર્ચ, દેવા અને રોકાણોનું સંચાલન કરતી વખતે નાણાકીય અને ભાવનાત્મક સંતુલન જાળવવું એ એક મોટી સમસ્યા છે.

આણંદ સ્થિત શ્રી કૃષ્ણ હોસ્પિટલના ક્રિટિકલ કેર સેન્ટરના ડોક્ટરોની ટીમે બે અત્યંત ગંભીર દર્દીઓને સફળતાપૂર્વક સારવાર આપી નવજીવન આપ્યું છે. પ્રથમ કિસ્સામાં 46 વર્ષીય પુરુષને ઓર્ગેનોફેસ્ફ્રસ પોઇઝનિંગ બાદ 21 દિવસ વેન્ટિલેટર પર રાખ્યા પછી ટ્રેકિયોસ્ટોમી કરી સ્થિર કરી ડિસ્ચાર્જ કરાયા. બીજા કિસ્સામાં 18 વર્ષીય યુવતીને તાવ અને બેભાન અવસ્થામાં 23 દિવસ વેન્ટિલેટર પર રાખી, ટ્રેકિયોસ્ટોમી બાદ પ્રધાનમંત્રી જન આરોગ્ય યોજના હેઠળ સફળ સારવાર આપી ડિસ્ચાર્જ કરાઈ.

કેન્દ્ર સરકારે બાળકોના સ્વાસ્થ્ય અને સુરક્ષાને પ્રાથમિકતા આપીને ક્લોરફેનિરામાઈન મેલિએટ (Chlorpheniramine Maleate) અને ફિનાઈલએફ્રિન હાઈડ્રોક્લોરાઈડ (Phenylephrine Hydrochloride) ધરાવતા ફિક્સ્ડ ડોઝ કોમ્બિનેશન (FDC) ના ઉત્પાદન, વેચાણ અને વિતરણ પર નવી શરતો લાગુ કરી છે. 22 ઓગસ્ટ 2026 ના રોજ જાહેર થયેલી માહિતી મુજબ, આ દવાઓનો ઉપયોગ ચાર વર્ષથી ઓછી ઉંમરના બાળકો માટે પ્રતિબંધિત છે. નવા આદેશ હેઠળ, દવાઓના લેબલ, પેકેજિંગ અને પ્રચાર સામગ્રી પર આ ચેતવણી સ્પષ્ટપણે લખવી ફરજિયાત રહેશે. જાહેર સ્વાસ્થ્યને ધ્યાનમાં રાખીને અને સલામત વિકલ્પોની ઉપલબ્ધતાને કારણે આ નિર્ણય લેવાયો છે.

પીરિયડ્સ દરમિયાન થતો દુખાવો, મૂડ સ્વિંગ અને થાક સામાન્ય હોઈ શકે છે. પરંતુ, દરેક સમસ્યાને હોર્મોનલ ગણીને અવગણવી જોઈએ નહીં. જો ખૂબ વધારે દુખાવો, અતિશય રક્તસ્રાવ, કે અનિયમિત પીરિયડ્સ જેવી સમસ્યા સતત રહે, તો તે Endometriosis, Fibroids, PCOS કે Thyroid જેવી ગંભીર બીમારીનો સંકેત હોઈ શકે છે. વધુ બ્લીડિંગથી Anemia પણ થઈ શકે છે. આવા લક્ષણોને ગંભીરતાથી લઈને તરત જ Gynecologist ની સલાહ લેવી અત્યંત આવશ્યક છે.

કેન્દ્ર સરકારે નાના બાળકોના સ્વાસ્થ્યની સુરક્ષા માટે મહત્વનો નિર્ણય લીધો છે. શરદી, ઉધરસ અને એલર્જીમાં વપરાતી Chlorpheniramine Maleate અને Phenylephrine Hydrochlorideના મિશ્રણવાળી Fixed-Dose Combination (FDC) દવાઓ હવે 4 વર્ષથી નાના બાળકોને આપી શકાશે નહીં. આ દવાઓના ઉત્પાદન, વેચાણ અને વિતરણ પર પ્રતિબંધ મુકાયો છે. દવા કંપનીઓએ પેકિંગ પર '4 વર્ષથી નાના બાળકો માટે ઉપયોગ કરવો નહીં' તેવી વૈધાનિક ચેતવણી છાપવી ફરજિયાત છે. આ નિયમ સુરક્ષિત વિકલ્પોના અભાવ અને ગંભીર આડઅસરોના જોખમને કારણે લાગુ કરાયો છે.

આજના ડિજિટલ યુગમાં સ્ક્રીન ટાઈમ (મોબાઈલ, લેપટોપ, ટીવી) દરેક ઉંમરના લોકોના સ્વાસ્થ્ય માટે ખતરો છે. તાજેતરના અભ્યાસો જણાવે છે કે બાળકોને મોબાઈલ આપવા કરતાં માતા-પિતાની પોતાની ફોન વાપરવાની આદત વધુ ખતરનાક છે. બાળકોની સામે સતત સ્ક્રીનનો ઉપયોગ તેમની ભાષા શીખવાની અને બોલવાની ક્ષમતા પર નકારાત્મક અસર કરે છે. નોર્વે અને ઓસ્લો યુનિવર્સિટીના 'જામા પિડિયાટ્રિક' જર્નલમાં પ્રકાશિત રિપોર્ટ મુજબ, પરિવારમાં વધુ પડતો સ્ક્રીન ટાઈમ બાળકોની ભાષા વિકસાવતી પ્રવૃત્તિઓનું સ્થાન લઈ લે છે, જે તેમના વિકાસને અવરોધે છે.

દિલ્હી સહિત દેશભરમાં બદલાતા હવામાન અને વધેલા ભેજને કારણે સ્વાઈન ફ્લૂના કેસોમાં વધારો જોવા મળી રહ્યો છે. આરોગ્ય નિષ્ણાતો મુજબ, આ કોઈ નવો વાયરસ નથી પરંતુ હવે તે સામાન્ય મોસમી ફ્લૂનો જ એક ભાગ બની ગયો છે. વાયરસ ઝડપથી ફેલાઈ રહ્યો છે, ખાસ કરીને બાળકો દ્વારા. વૃદ્ધો, બાળકો, સગર્ભા અને ગંભીર બીમારીઓ ધરાવતા લોકો માટે તે વધુ જોખમી છે. શ્વાસ લેવામાં તકલીફ કે સતત તાવ રહે તો તબીબી તપાસ જરૂરી છે. આરોગ્ય વિભાગે જાગૃત રહેવા અને સમયસર સલાહ લેવા અપીલ કરી છે.

સોશિયલ મીડિયા પર બ્રેડ, વ્હાઇટ બ્રેડ, પેકેજ્ડ જ્યૂસ, કોલ્ડ ડ્રિંક અને મેદાની વસ્તુઓને કેન્સર સાથે જોડતો વીડિયો વાયરલ થયો છે. @MasalaKnowledge નામના એકાઉન્ટે આ દાવો કર્યો છે. જોકે, માત્ર બ્રેડ ખાવાથી કેન્સર થાય છે તેવો સીધો વૈજ્ઞાનિક નિષ્કર્ષ કાઢી શકાય નહીં. કેન્સરનું જોખમ લાઇફસ્ટાઇલ, ડાયટ, વજન, ધુમ્રપાન, આલ્કોહોલ અને શારીરિક પ્રવૃત્તિ જેવા અનેક પરિબળો સાથે જોડાયેલું છે. અલ્ટ્રા-પ્રોસેસ્ડ ફૂડ સ્વાસ્થ્ય માટે યોગ્ય નથી. તેથી, આહાર અંગે નિર્ણય લેતા પહેલા વૈજ્ઞાનિક પુરાવા અને નિષ્ણાતોની સલાહ લેવી જરૂરી છે.