સુરતમાં શ્રાવણની આસ્થાને જીવદયા સાથે જોડતી એક અનોખી પહેલ કરવામાં આવી છે. સત્ય સેવા જીવદયા ટ્રસ્ટે 2000 કિલો શાકભાજી અને ઘાસમાંથી 10 ફૂટ ઊંચું ભવ્ય શિવલિંગ તૈયાર કર્યું. દૂધી, ગાજર, રીંગણ, ટામેટા, બટાકા, કોબીજ અને કાકડી જેવી શાકભાજીથી બનેલા આ શિવલિંગનો ઉદ્દેશ અન્નનો સદુપયોગ અને અબોલ જીવની સેવા કરવાનો છે. ત્રણ દિવસ દર્શન બાદ, આ શાકભાજી ગૌશાળાની ગાયોને ભોજનરૂપે અર્પણ કરવામાં આવશે. આ પહેલ ભક્તિને જીવદયાની સેવામાં પરિવર્તિત કરે છે.

ધાર્મિક માન્યતાઓ અનુસાર, રવિવાર ભગવાન સૂર્ય દેવને સમર્પિત છે અને ગોળનો સંબંધ સૂર્ય તથા મંગળ ગ્રહ સાથે છે. આ કારણે, રવિવારે ગોળનું દાન કરવું અત્યંત શુભ માનવામાં આવે છે. એવું કહેવાય છે કે આમ કરવાથી સૂર્ય દેવનો આશીર્વાદ પ્રાપ્ત થાય છે અને જીવનમાં સકારાત્મકતા આવે છે. જરૂરિયાતમંદોને ગોળનું દાન કરવું પણ ઉત્તમ ગણાય છે. સૂર્ય દેવને જળ અર્પણ કરતી વખતે પણ પાણીમાં ગોળ નાખવાની પ્રથા છે.

આ લેખ શિવભક્તિના અનેક પાસાંઓને ઉજાગર કરે છે. એક સામાન્ય મજૂરની નિષ્કપટ સેવા, પૂજારીના પશ્ચાત્તાપ અને શિવજીની કૃપા દ્વારા ભક્તિના સાચા અર્થને સમજાવવામાં આવ્યો છે. લેખમાં શિવના 'અષ્ટમૂર્તિ' સ્વરૂપ, કાલિદાસના વર્ણનો અને પાર્વતીજી દ્વારા કરાયેલા વ્રતની રસપ્રદ ગાથા પણ રજૂ કરવામાં આવી છે. શિવલિંગ દર્શન, પૂજાની સાચી રીત અને શિવતત્વની ગહનતા પર પણ પ્રકાશ પાડવામાં આવ્યો છે, જે શ્રદ્ધાળુઓને સાચી ભક્તિનો માર્ગ દર્શાવે છે.

રામચરિતમાનસ’માં શ્રી હનુમાનજી એક ઉત્તમ શિક્ષક તરીકે પ્રસ્તુત થયા છે. તેમની ભાવ, ભાષા અને ભૂમિકામાં ભદ્રતા અને દક્ષતા જોવા મળે છે. હનુમાનજીની જેમ શિક્ષકે પ્રતિષ્ઠિત હોવું જોઈએ, પોતાની પ્રતિષ્ઠા જાળવવી જોઈએ. જેમ વાનર એક ડાળ પર ન બેસે, તેમ શિક્ષકે વિવિધ શાખાઓનું જ્ઞાન મેળવવું જોઈએ. બાળપણથી પ્રકાશ શોધતા હનુમાનજીની જેમ શિક્ષકે જ્ઞાન અને તેજસ્વિતા માટે પ્રયત્નશીલ રહેવું જોઈએ. સમાજને આગળ રાખી પોતે પાછળ રહેવું એ શિક્ષકનું લક્ષણ છે. શિક્ષકે સ્વનિષ્ઠા, પારિવારિક, સામાજિક, રાષ્ટ્ર, વૈશ્વિક અને આધ્યાત્મિક એમ છ પ્રકારની નિષ્ઠા કેળવવી જોઈએ.

સત્યમ શિવમ સુંદરમ સમિતિ દ્વારા શ્રાવણના છેલ્લા સોમવારે, 7 સપ્ટેમ્બરે, કેદારનાથ ધામને 12 લાખ રુદ્રાક્ષ અને 25 હજાર ડમરુથી શણગારવામાં આવશે. વડોદરાના જાગનાથ મહાદેવ મંદિરથી 33 ભક્તો રુદ્રાક્ષ-ડમરુની માળાઓ સાથે બસમાં પ્રસ્થાન કરી ચૂક્યા છે. વડોદરા શહેર ભાજપ અધ્યક્ષ ડૉ. જયપ્રકાશ સોનીએ આ લક્ઝરી બસને લીલી ઝંડી આપી વિદાય કરી. આ કાર્ય દિવંગત ધારાસભ્ય સ્વ. યોગેશભાઈ પટેલના સંકલ્પની પૂર્તિ છે. તેમણે નેપાળથી 12 લાખ રુદ્રાક્ષ મગાવ્યા હતા.

સાતમ-આઠમ અને રજાના દિવસોને કારણે પ્રથમ જ્યોતિર્લિંગ સોમનાથ મંદિરે ભક્તોનો ભારે મહેરામણ ઉમટ્યો હતો. સોમનાથ ટ્રસ્ટનું પાર્કિંગ હાઉસફૂલ થતાં સદભાવના ગ્રાઉન્ડમાં વાહનો પાર્ક કરવાની વ્યવસ્થા કરાઈ હતી. જન્માષ્ટમી નિમિત્તે સોમનાથ મહાદેવને અંદાજે ₹2 કરોડના સુવર્ણ મુગટથી અલંકૃત કરવામાં આવ્યા હતા, જે દિલીપભાઈ લખી પરિવારે અર્પણ કર્યો હતો. આ દિવ્ય હરિહર એકત્વના દર્શનનો અનુભવ ભક્તોએ કર્યો. શ્રાવણ માસમાં પહેલેથી જ ભારે ભીડ અને ઓવરબ્રિજ નિર્માણને કારણે ગડુ નજીક ટ્રાફિક જામ સર્જાયો હતો, જેના કારણે વાહનચાલકોને હાલાકી પડી હતી.

મોરબીના રામકૃષ્ણનગર સોસાયટીમાં શ્રીકૃષ્ણ જન્માષ્ટમી નિમિત્તે પરંપરાગત મટકી ફોડ કાર્યક્રમનું ભવ્ય આયોજન થયું. અબાલ-વૃદ્ધો અને યુવાનો મોટી સંખ્યામાં જોડાયા હતા. ગોવિંદા મંડળીઓએ "નંદ ઘેર આનંદ ભયો" અને "ગોવિંદા આલા રે આલા" જેવા નારાઓ સાથે ઉત્સાહભેર મટકી ફોડી. સમગ્ર વાતાવરણ ભક્તિમય બન્યું હતું. મટકી ફોડ્યા બાદ માખણ અને મિષ્ટાન્નનો પ્રસાદ વહેંચાયો. આ સફળ આયોજનમાં સોસાયટીના સભ્યો અને યુવાનોએ સહયોગ આપ્યો.

યાત્રાધામ દ્વારકાના સૌથી મોટા તહેવારો પૈકી જન્માષ્ટમી પર્વે ભગવાન દ્વારકાધીશજીના દર્શન માટે પોણા બે લાખથી વધુ ભાવિકો ઉમટી પડ્યા હતા. ત્રણ દિવસમાં કુલ ત્રણ લાખથી વધુ ભક્તોએ જગતમંદિરના દર્શન કર્યા હતા. મધરાતે ભગવાન શ્રીકૃષ્ણના જન્મ સમયે ‘નંદ ઘેર આનંદ ભયો, જય કનૈયાલાલ કી’ના નાદથી મંદિર ગૂંજી ઊઠ્યું હતું. જન્માષ્ટમીના બીજા દિવસે પરંપરાગત પારણા નૌમનો ઉત્સવ યોજાયો, જેમાં ભગવાનના બાલસ્વરૂપને હિંડોળામાં ઝુલાવી છપ્પન ભોગ ધરાવાયો. વિશાળ શોભાયાત્રા અને સુવર્ણ રથમાં ભગવાનનું વિશેષ આકર્ષણ રહ્યું.

પાટણના 250 વર્ષ જૂના છત્રપતેશ્વર મહાદેવ મંદિરમાં કાર્તિકી પૂર્ણિમા નિમિત્તે એક વિશેષ ધાર્મિક આયોજન કરવામાં આવ્યું છે. મંદિરના નિર્માણને 250 વર્ષ પૂર્ણ થવાના અવસરે 22 થી 24 નવેમ્બર દરમિયાન ત્રિદિવસીય 11 કુંડી મહારુદ્ર યજ્ઞનું આયોજન કરાયું છે. જેમાં વિવિધ ધાર્મિક વિધિઓ થશે અને મોટી સંખ્યામાં ભક્તો જોડાય તેવી અપેક્ષા છે. આ મંદિર 1773માં ગાયકવાડ શાસનકાળમાં નિર્માણ થયું હતું અને તેની સ્થાપત્ય શૈલી અજોડ છે. શિવ પરિવારની મૂર્તિઓ અને કોતરણી તેની આગવી ઓળખ છે.

જન્માષ્ટમીની પૂર્વસંધ્યાએ પાટણમાં ભક્તિમય માહોલ સર્જાયો હતો, જ્યાં હેમચંદ્રાચાર્ય ઉત્તર ગુજરાત યુનિવર્સિટીના કન્વેન્શન હોલ ખાતે ધ્વનિ સંગીત પરિવાર દ્વારા 'શ્રીકૃષ્ણ: શરણં મમ' ભક્તિ સંધ્યાનું આયોજન થયું. 800 થી વધુ શ્રોતાઓની ઉપસ્થિતિ વચ્ચે, સંગીતના સુરો અને કૃષ્ણ ભક્તિના ત્રિવેણી સંગમમાં ભક્તો કૃષ્ણમય બન્યા. આ દિવ્ય સંધ્યામાં વિવિધ ભક્તિગીતોની રજૂઆત થઈ, જેમાં સંસ્થાના વિદ્યાર્થી કલાકારોએ લાઈવ વાદ્યવૃંદ સાથે ધૂમ મચાવી. આ પ્રસંગે જરૂરિયાતમંદ વિદ્યાર્થીઓને સંગીત શિક્ષણ માટે ₹1.50 લાખની સ્કોલરશીપની જાહેરાત પણ કરવામાં આવી.

દ્વારકામાં પવિત્ર જન્માષ્ટમી પર્વ નિમિત્તે ભગવાન શ્રીકૃષ્ણના ૫૨૫૩મા જન્મોત્સવની ભવ્ય ઉજવણી થઈ. મધ્યરાત્રિએ ૧૨ના ટકોરે 'નંદ ઘેર આનંદ ભયો, જય કનૈયા લાલ કી'ના ગગનભેદી જયઘોષ વચ્ચે મુખ્ય આરતી યોજાઈ. જગતમંદિર પરિસરને કલાત્મક રોશનીથી શણગારવામાં આવ્યું હતું અને દ્વારકાધીશજીને વિશેષ વાઘા અને આભૂષણોથી શણગારાયા હતા. દેશ-વિદેશના લાખો ભાવિકોએ ડિજિટલ માધ્યમથી પણ લાઈવ દર્શન કર્યા. સેવાભાવી સંસ્થાઓ દ્વારા યાત્રિકો માટે નિઃશુલ્ક ચા-નાસ્તો અને ફળાહારની વ્યવસ્થા કરાઈ હતી. પારણા નવમીએ બાળસ્વરૂપને હિંડોળામાં ઝુલાવાયા બાદ છપ્પનભોગ અન્નકૂટ યોજાયો. આહિર સમાજ દ્વારા આયોજિત પરંપરાગત રથયાત્રામાં ભાતીગળ વસ્ત્રોમાં જોડાયેલા લોકો અને રાસમંડળીઓ આકર્ષણનું કેન્દ્ર બન્યા.

ભાવનગર શહેર અને જિલ્લામાં શંખનાદ, ઘંટનાદ અને આતશબાજી સાથે પરંપરાગત રીતે જન્માષ્ટમી મહોત્સવની રંગદર્શી ઉજવણી થઈ. ગીતા ચોક, વડવા, નિર્મળનગર સહિતના વિસ્તારોમાં લોકમેળા, ગોકુળીયા, મટકીફોડ અને દહીંહાંડી જેવા કાર્યક્રમો યોજાયા. રાત્રે ૧૨ વાગ્યે કૃષ્ણ જન્મ સમયે "ગોવિંદા આયા રે", "નંદ ઘેર આનંદ ભયો"ના ગગનભેદી જયઘોષ સાથે શ્રદ્ધાળુઓની ભારે ભીડ ઉમટી પડી. ભાવિકોએ કાનાને ભાવભેર પારણામાં ઝુલાવી પુણ્ય કમાયું. ધર્મસ્થાનકોમાં મહાપૂજન, અભિષેક, જન્મોત્સવ આરતી, પંજરી પ્રસાદ વિતરણ અને કેક કટીંગ જેવા કાર્યક્રમો થયા. શોભાયાત્રા, રાસ-ગરબા, નાચગાન સાથે ઉત્સાહભેર ઉજવણી જોવા મળી.

વાલોડ તાલુકાના બુહારી ગામમાં શ્રી રામચંદ્રજી તથા બીકેશ્વર મહાદેવ ટ્રસ્ટ દ્વારા સંચાલિત રામજી મંદિરે જન્માષ્ટમી પર્વની ધામધૂમથી ઉજવણી થઈ. આ પ્રસંગે 24 કલાકના અખંડ ભજન-કીર્તનનું આયોજન કરાયું હતું. મધ્યરાત્રિએ કૃષ્ણ જન્મોત્સવની મહાઆરતી યોજાઈ, જેમાં હજારો ભક્તો જોડાયા. ભજન સપ્તાહની પૂર્ણતા બાદ ભવ્ય મહાપ્રસાદીનું પણ આયોજન કરાયું હતું. બુહારી અને આસપાસના વિસ્તારમાંથી મોટી સંખ્યામાં શ્રદ્ધાળુઓએ દર્શનનો લાભ લીધો. આ ઉત્સવમાં મંદિરના પ્રમુખ ઉદય દેસાઈ અને અન્ય મહાનુભાવો ઉપસ્થિત રહ્યા.

ભગવાન શ્રીકૃષ્ણના પ્રાગટ્ય પર્વ જન્માષ્ટમીની અમદાવાદના વિવિધ વિસ્તારોમાં શ્રદ્ધા અને આસ્થા સાથે હર્ષોલ્લાસભેર ઉજવણી થઈ. જગન્નાથ મંદિર અને ભાડજ હરેકૃષ્ણ મંદિર સહિત અનેક મંદિરોમાં ધાર્મિક આયોજનો થયા, જેમાં મોટી સંખ્યામાં ભાવિકો જોડાયા. મધરાત્રે 'નંદ ઘેર આનંદ ભયો જય કનૈયાલાલ કી...'ના જયઘોષ ગુંજી ઉઠ્યા. શહેરમાં મટકી ફોડ તથા કુબેરનગરમાં દહીંની હાંડીની સ્પર્ધા જેવા કાર્યક્રમો પણ યોજાયા.

અમદાવાદના સાયન્સ સિટી નજીક ભાડજ સ્થિત હરેકૃષ્ણ મંદિરમાં શ્રીકૃષ્ણ જન્માષ્ટમી મહોત્સવ ભક્તિભાવપૂર્વક ઉજવાયો. મહા અભિષેક, ઝુલન ઉત્સવ, સાંસ્કૃતિક કાર્યક્રમો અને સ્વર્ણ રથ ઉત્સવ જેવા કાર્યક્રમોમાં ભક્તોએ ભાગ લીધો. આ પ્રસંગે 1008થી વધુ પ્રકારની વાનગીઓ, વિવિધ મીઠાઈઓ, દૂધની વાનગીઓ અને ફરસાણ સહિત 151 કિલોગ્રામની વિશેષ શાકાહારી કેક ભગવાન શ્રીકૃષ્ણને અર્પણ કરવામાં આવી હતી, જે બાદ ભક્તોમાં પ્રસાદ તરીકે વિતરણ કરાઈ.

શિનોર પંથકમાં ભગવાન શ્રીકૃષ્ણના જન્મદિવસે ભક્તિમય માહોલ છવાયો હતો. મધ્યરાત્રિએ 'નંદ ઘેર આનંદ ભયો, જય કનૈયાલાલ કી'ના જયઘોષ સાથે મંદિરો ગુંજી ઉઠ્યા. ભૂલકાઓએ શ્રીકૃષ્ણનો વેશ ધારણ કરી મટકી ફોડનો આનંદ માણ્યો. શિનોરના વિવિધ મંદિરો અને ઘરોમાં પારણાં, ફૂલ, ફુગ્ગા અને 'હેપી બર્થડે' બેનરો સાથે ઉત્સાહભેર ઉજવણી કરવામાં આવી.

હિન્દુ ધર્મમાં દેવી-દેવતાઓની પૂજાનું વિશેષ મહત્વ છે, પરંતુ પૂજા દરમિયાન અજાણતાં થયેલી ભૂલોથી ફળ નથી મળતું. ઘણા લોકો ઊભા રહીને પૂજા કરે છે, પણ શાસ્ત્રો અનુસાર આ યોગ્ય નથી. પૂજા હંમેશા આસન પર બેસીને જ કરવી જોઈએ, કારણ કે ઊભા રહેવાથી મનમાં અસ્થિરતા રહે છે અને સકારાત્મક ઊર્જા પૃથ્વીમાં સમાઈ જાય છે. જોકે, આરતી હંમેશા ઊભા રહીને જ કરવી જોઈએ અને પૂજાના અંતે પરિક્રમા પણ ઊભા રહીને કરવી શુભ ગણાય છે.

સમગ્ર રાજ્યમાં જન્માષ્ટમીના પાવન પર્વની ભારે હર્ષોલ્લાસ અને ઉત્સાહભેર ઉજવણી કરવામાં આવી રહી છે. મધરાતે 12 વાગતા જ કૃષ્ણ જન્મોત્સવના નાદ સાથે મંદિરો ‘નંદ ઘેર આનંદ ભયો, જય કનૈયાલાલ કી’ના જયઘોષથી ગુંજી ઉઠ્યા હતા. અમરેલીના લાઠી શહેરમાં રંગબેરંગી રોશની, આતશબાજી અને દાંડિયા રાસ સાથે ઉજવણી થઈ. ગોધરાના રણછોડજી મંદિર ચોકમાં ભવ્ય મટકી ફોડ કાર્યક્રમ યોજાયો. છોટાઉદેપુરના નસવાડીમાં 30 વર્ષ જૂની પરંપરા જાળવી મટકી ફોડ, ગરબા અને પ્રસાદીનું આયોજન થયું.

વાવ-થરાદ વિસ્તારમાં જન્માષ્ટમી 2026 ની ભવ્ય ઉજવણી કરવામાં આવી. થરાદના રામજી મંદિર અને પ્રસિદ્ધ ધરણીધર ભગવાન મંદિર સહિતના ધાર્મિક સ્થાનોને રંગબેરંગી રોશનીથી શણગારવામાં આવ્યા હતા. મધરાતે 12:00 વાગ્યે ભગવાન શ્રી કૃષ્ણના જન્મોત્સવની શુભ ક્ષણે મંદિરોમાં શંખનાદ, ઢોલ-નગારા સાથે ભવ્ય મહાઆરતી યોજાઈ. ‘નંદ ઘેર આનંદ ભયો, જય કન્હૈયા લાલ કી’ના નારાઓ સાથે વાતાવરણ ગુંજી ઊઠ્યું. ધરણીધર મંદિર ખાતે હજારો શ્રદ્ધાળુઓનું ઘોડાપૂર ઉમટી પડ્યું હતું. કલાકારો દ્વારા ભજન-સત્સંગ યોજાયો અને ભક્તો ભક્તિરસમાં લીન થયા. તમામ ભક્તો માટે મહાપ્રસાદની ઉત્કૃષ્ટ વ્યવસ્થા કરવામાં આવી હતી.

ભગવાન શ્રીનાથજીના નાથદ્વારા સ્થિત નિવાસસ્થાને જન્માષ્ટમી નો ઉત્સવ ધામધૂમથી ઉજવાયો. મધ્યરાત્રિએ શ્રી કૃષ્ણના જન્મ સમયે ઐતિહાસિક રિસાલા ચોક ખાતે 21 તોપોની સલામી આપવામાં આવી, જેણે સમગ્ર નગરીને કૃષ્ણમય બનાવી દીધી. વિશેષ મંગલ ઝાંકીમાં ભગવાન શ્રીનાથજીને પંચામૃત (દૂધ, દહીં, ઘી, મધ અને સાકર) થી પવિત્ર સ્નાન કરાવવામાં આવ્યું, જેના દર્શન કરીને ભક્તો ભાવવિભોર બન્યા. દેશભરમાંથી, ખાસ કરીને ગુજરાત અને મહારાષ્ટ્રમાંથી લાખો ગુજરાતી વૈષ્ણવો અને યાત્રાળુઓએ આ દિવ્ય ઉત્સવમાં ભાગ લીધો.

પાંચાળ પ્રદેશના સુરેન્દ્રનગર જિલ્લાના ચોટિલા નજીક માંડલ વન વિસ્તારમાં એક ગુફામાં સ્વયંભૂ ‘ઝરીયા મહાદેવ’ બિરાજમાન છે. આ ગુફાની દીવાલમાંથી ચોવીસ કલાક પાણી ટપકતું રહે છે, જેના કારણે શિવલિંગ પર કુદરતી રીતે જ અવિરત જળાભિષેક થાય છે. આ પાણીનો સ્ત્રોત અને તેની પ્રક્રિયા વિજ્ઞાન માટે પણ એક રહસ્ય છે. એવી લોકમાન્યતા છે કે, પાંડવો પણ આ સ્વયંભૂ મહાદેવની પૂજા કરતા હતા, જે આ શિવાલયના મહાભારતકાલીન હોવાનું સૂચવે છે. શ્રાવણ માસમાં અહીં મોટો મેળો ભરાય છે, જ્યાં દેશ-વિદેશથી ભક્તો અને પ્રકૃતિ પ્રેમીઓ આવે છે.

ગાંધીનગર જિલ્લાના ઐતિહાસિક ડભોડા ગામમાં શ્રી કૃષ્ણ જન્મોત્સવની ભવ્ય ઉજવણી થઈ, જેમાં ગુજરાતના મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલે ઉપસ્થિતિ લગાવી. તેમણે પ્રસિદ્ધ શ્રી રણછોડરાય મંદિરે ભગવાનના દર્શન કર્યા અને રાજ્યની સુખ-સમૃદ્ધિ માટે પ્રાર્થના કરી. મુખ્યમંત્રીએ શહેરી ઉજવણીઓથી અલગ, ગ્રામીણ પરિસરમાં પરંપરાગત રીતે તહેવાર ઉજવી સૌને આનંદિત કર્યા. આ વખતે તેમણે ઈસ્કોન મંદિરને બદલે ડભોડા ગામ પસંદ કરીને નવી પહેલ કરી. સીએમની ઉપસ્થિતિથી સ્થાનિકોમાં ભારે ઉત્સાહ જોવા મળ્યો.

દેશભરમાં શ્રી કૃષ્ણ 5253મા જન્મોત્સવની ધામધૂમથી ઉજવણી થઈ. મથુરા, વૃંદાવ, જગન્નાથ પુરી અને દ્વારકા સહિત અનેક સ્થળોએ મધ્યરાત્રિએ કૃષ્ણ જન્મ થયો. મથુરા કૃષ્ણ જન્મોત્સવમાં સોનાથી સજેલી ચાંદીની કામધેનુથી અભિષેક થયો અને 500 ડ્રોન દ્વારા કૃષ્ણ લીલા દર્શાવાઈ. રાજસ્થાનના નાથદ્વારામાં 21 તોપોની સલામી અપાઈ. દેશભરના મુખ્ય કૃષ્ણ મંદિરોમાં મંગળા આરતી થઈ. પટના ઇસ્કોન મંદિરમાં 108 ચાંદીના કળશથી અભિષેક થયો.

સમગ્ર દેશમાં જન્માષ્ટમી2026 ની ભવ્ય ઉજવણી કરવામાં આવી રહી છે. ભગવાન શ્રીકૃષ્ણના જન્મોત્સવ નિમિત્તે ગુજરાત સહિત દેશભરના મંદિરોમાં ભક્તોની ભારે ભીડ જોવા મળી રહી છે. સૌરાષ્ટ્ર, શામળાજી ધામ અને મથુરાના શ્રી કૃષ્ણા જમાષ્ટમી મંદિરમાં ખાસ ધાર્મિક કાર્યક્રમો અને પૂજા-અર્ચનાનું આયોજન કરાયું હતું. મધરાતે 12 વાગ્યે કાન્હાના પ્રાગટ્યની ક્ષણ આવતાં જ ‘જય દ્વારકાધીશ’ અને ‘જય કનૈયા લાલ કી’ના જયઘોષથી વાતાવરણ ભક્તિમય બની ગયું હતું.

વડોદરા શહેરમાં જન્માષ્ટમી પર્વની ધામધૂમથી ઉજવણી કરવામાં આવી. 'નંદ ઘેર આનંદ ભયો જય કનૈયા લાલ કી'ના જયઘોષ સાથે રાત્રે 12 વાગ્યે શ્રી કૃષ્ણ જન્મોત્સવની ઉજવણી થઈ. શહેરભરમાં ઠેર ઠેર મટકી ફોડના કાર્યક્રમો યોજાયા, જેમાં વલ્લભ રેસીડેન્સી ખાતે વિશેષ ઉજવણી જોવા મળી. ઇસ્કોન મંદિર, વૈષ્ણવ હવેલીઓ અને સ્વામિનારાયણ મંદિરો સહિત અનેક ધાર્મિક સ્થળોએ ભક્તિમય માહોલ સર્જાયો હતો. મંદિરોને આસોપાલવ અને ફૂલોથી શણગારવામાં આવ્યા હતા, અને પોલીસ દ્વારા કાયદો-વ્યવસ્થા જાળવવા વિશેષ બંદોબસ્ત ગોઠવાયો હતો.

ભગવાન શ્રીકૃષ્ણના જન્મોત્સવ નિમિત્તે સમગ્ર ગુજરાત ભક્તિના રંગમાં રંગાયું છે. દ્વારકા, ડાકોર, તુલસીશ્યામ, શામળાજી અને કેલીયા વાસણા જેવા ધામોમાં જન્માષ્ટમીની ભવ્ય ઉજવણી થઈ. આ સ્થળોએ રોશની અને દીપોત્સવ સાથે ગોકુળ-મથુરા જેવો માહોલ સર્જાયો હતો. મોટી સંખ્યામાં ભક્તોએ લાંબી કતારોમાં ઊભા રહી પ્રભુના દર્શન કર્યા. બાળકોને કૃષ્ણ અને રાધાના સ્વરૂપમાં સજાવી લાવવામાં આવ્યા હતા. સમગ્ર રાજ્યમાં રાત્રિ દરમિયાન ભજન-કિર્તન, રાસ-ગરબા અને મટકીફોડના કાર્યક્રમો યોજાયા હતા, જેમાં યુવાનોએ ઉત્સાહભેર ભાગ લીધો. મધરાત્રિએ શંખનાદ, મહાઆરતી અને ફટાકડા ફોડીને જન્મોત્સવની ધામધૂમથી ઉજવણી કરવામાં આવી.

જન્માષ્ટમી ૨૦૨૬ પર્વ નિમિત્તે ગુજરાતના અનેક પ્રસિદ્ધ કૃષ્ણ મંદિરોમાં ભવ્ય ઉજવણી કરવામાં આવી. દ્વારકા, ડાકોર અને તુલસીશ્યામ જેવા તીર્થધામોમાં મધ્યરાત્રિએ કૃષ્ણ જન્મના વધામણાં "નંદ ઘેર આનંદ ભયો, જય કનૈયા લાલ કી" ના નાદ સાથે થયા. ડાકોરમાં રાજા રણછોડરાયજીની આરતીથી ઉત્સવનો પ્રારંભ થયો, જેમાં દૂર દૂરથી ભક્તો ઉમટી પડ્યા. મંદિરોને આધુનિક રોશની અને દીપમાળાથી શણગારવામાં આવ્યા હતા. દ્વારકામાં ૫૨૫૩મો જન્મોત્સવ મંગળા આરતી અને અભિષેક દર્શન સાથે ઉજવાયો. તુલસીશ્યામમાં પણ ભક્તોએ સોનાના મુગટથી સુશોભિત ભગવાનના દર્શન કર્યા. અમદાવાદના ઈસ્કોન મંદિરમાં ખાસ ડ્રોન શો અને ૫૬ ભોગનું આયોજન થયું.

ઉત્તરપ્રદેશના વૃંદાવનમાં સ્થિત પ્રસિદ્ધ બાંકે બિહારી મંદિરમાં ભગવાન શ્રીકૃષ્ણના સ્વરૂપને સતત એકીટશે નિહાળવાની મનાઈ છે. આ અનોખી પરંપરા મુજબ, દર બે થી ત્રણ મિનિટે ભગવાનની મૂર્તિ સમક્ષ એક મખમલી પડદો પાડી દેવાય છે, જે ‘ઝાંખી દર્શન’ તરીકે ઓળખાય છે. માન્યતા અનુસાર, ભગવાન બાંકે બિહારીની આંખોમાં અસાધારણ વશીકરણ શક્તિ છે. જો કોઈ ભક્ત તેમને તન્મયતાથી નિહાળે, તો ઠાકોરજી ભક્તિથી વશીભૂત થઈને પોતાનું સિંહાસન છોડીને તેની સાથે ચાલવા લાગે છે. આ 400 વર્ષ જૂની પ્રથા ભક્તોને ભગવાનના અલૌકિક આકર્ષણથી બચાવવા અને તેમને સાંસારિક ભાવનામાં પરત લાવવા માટે છે.

મહારાષ્ટ્રમાં ફૂડ એન્ડ ડ્રગ એડમિનિસ્ટ્રેશન (FDA) હવે ધાર્મિક સ્થળોએ અપાતા લંગર, ભંડારા અને મહાપ્રસાદ જેવા મોટા ખાદ્ય વિતરણ કાર્યક્રમો માટે નવી માર્ગદર્શિકા જાહેર કરી છે. આ કાર્યક્રમો માટે હવે FDA ની પૂર્વ મંજૂરી ફરજિયાત રહેશે, જેથી ખાદ્ય ઉત્પાદનોની ગુણવત્તા અને સ્વચ્છતા જળવાઈ રહે. દાદર ગુરુદ્વારા મેનેજમેન્ટે આ નિર્ણયનું સ્વાગત કર્યું છે, ભક્તોને સ્વચ્છ અને સલામત ખોરાક આપવાને પ્રાથમિકતા ગણાવી છે. આ નિયમોનું પાલન કરીને ખાદ્ય સુરક્ષાના ધોરણો મજબૂત બનશે.

સમગ્ર ગુજરાતમાં જન્માષ્ટમીનો પાવન પર્વ હર્ષોલ્લાસ અને ભક્તિભાવપૂર્વક ઉજવાયો. ગોધરાના ઐતિહાસિક રણછોડજી મંદિરે ભક્તોનો ભારે ધસારો જોવા મળ્યો, જ્યાં મટકી ફોડ કાર્યક્રમનું વિશેષ આયોજન કરાયું. અમરેલી જિલ્લાના લોર ગામે, નાળિયેરી અને આંબાના તોરણોથી સજાવાયેલા ગામમાં ભવ્ય રથયાત્રા અને મટકી ફોડ ઉત્સવ યોજાયો, જેણે ગામને ગોકુળનગરી જેવો માહોલ આપ્યો. નસવાડીમાં શ્રાવણ માસ અને જન્માષ્ટમીનો સંગમ જોવા મળ્યો, જ્યાં શિવ અને કૃષ્ણ ભક્તિમાં ભક્તો લીન બન્યા.